گندم‌بریان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از گندم بریان)
پرش به: ناوبری، جستجو

گندم‌بریان یا ریگ‌سوخته تپه‌ای است پوشیده از گدازه‌های آتشفشانی به مساحت ۴۸۰ کیلومتر مربع که در ۸۰ کیلومتری شمال شهر شهداد در کویر لوت در استان کرمان قرار دارد.[۱]این منطقه در شرق رودخانه شور قرار دارد و به دلیل گرمای بسیار زیاد هوا حیاتی در آن وجود ندارد.

گندم بریان پوشیده از سنگ‌ها و گدازه‌های بازالتی سیاه‌رنگ آتشفشانی است و همین پوشش سیاه آتشفشانی موجب بالا رفتن شدید گرما در این منطقه می‌شود. این منطقه پست‌ترین منطقه داخلی ایران نیز محسوب می‌شود و این موضوع نیز از دیگر دلایل گرمای شدید آن است. بنا بر تحقیقات کارشناسان در گندم بریان در منطقه‌ای به طول ۲۰۰ کیلومتر و عرض ۱۵۰ کیلومتر هیچ موجود زنده‌ای زندگی نمی‌کند. تپه گندم بریان نیز ۴۸ کیلومتر طول، ۱۰ کیلومتر عرض و ۴۸۰ کیلومتر مساحت دارد. این تپه در ۸۰ کیلومتری شمال شهداد قرار دارد و ۳۰۰ متر از سطح دریا ارتفاع دارد. فصل زمستان و اوایل بهار زمان مناسبی برای بازدید گردشگران از این منطقه است. کوه‌های پوشیده از برف و سرد ارتفاعات سیرچ کرمان نیز از این محل قابل مشاهده است. بخش شمالی گندم‌بریان با دشت‌های پیرامونش همسطح می‌شود و تنها خاک سیاه رنگش (گدار باروت) سبب می‌شود که به اشتباه آن را همسطح تپه گندم بریان تصور کنیم.[۲]

وجه تسمیه[ویرایش]

بر اساس برخی روایات این منطقه چون در مجاورت جاده ابریشم قرار داشته در طول سال کاروانهای زیادی از آنجا عبور می‌کرده‌اند و در فصل گرم سال به چشم خود دیده بودند که گندمهایشان در اثر شدت گرما برشته می‌شود و بر همین اساس نام گندم بریان را بر آن نهادند.[۳]

بحث در مورد میزان گرما[ویرایش]

پرویز کردوانی معتقد است منطقه «گندم بریان» در کویر لوت گرم‌ترین نقطه زمین نیست و گرم‌ترین نقطه زمین طبق مطالعات وی و سازمان ناسا «چاله مرکزی لوت» در ۷۵ کیلومتری شرق شهداد است.[۴]

درسال‌های ۲۰۰۷٬۲۰۰۶٬۲۰۰۵٬۲۰۰۴ و ۲۰۰۹ کویر لوت در ایران به عنوان گرمترین نقطه کره زمین اندازه‌گیری شد که در سال ۲۰۰۵ با دمای ۷۰٫۷ درجه سانتی گراد گرمترین رکورد خود را ثبت کرده است.[۵][۶]

پانویس[ویرایش]