گروه عاملی

گروه عاملی، در شیمی آلی، به گروه‌های معینی از اتم‌های یک مولکول گفته می‌شود که در واکنش‌های شیمیایی ویژه آن مولکول شرکت می‌کنند. گروه‌های عاملی یکسان در یک مولکول به واکنش شیمیایی یکسان در آن مولکول می‌انجامند.

برای نمونه گروه عاملی آلدهید می‌تواند واکنش کاهش و اکسایش بدهد.

جدول گروه‌های عاملی رایج

در زیر لیستی از گروه‌های عامل متداول است. در فرمول، نمادهای R و 'R که معمولاً به معنی هیدروژن و یا زنجیره‌های هیدروکربن با هر طول ممکن است، ولی برخی اوقات ممکن است به هر گروه از اتمهای برگردد.

هیدروکربنها

گروه‌های عاملی که بر اساس تعداد و طرز قرار گیری پیوندهای پی تفاوت شیمیایی پیدا می‌کند. همهٔ موارد زیر شامل پیوندهای C-H است اما هریک تفاوت‌هایی در نوع واکنش پذیری دارد.

رده شیمیایی	گروه	فرمول	فرمول ساختاری	پیشوند	پسوند	مثال
آلکان	آلکیل	RH		آلکیل-	-ane	اتان
آلکن	آلکنیل	R۲C=CR۲		آلکنیل-	-ene	اتیلن (اتن)
آلکین	آلکینیل	RC≡CR'		آلکینیل-	-yne	استیلن (اتین)
مشتقات بنزن	فنیل	RC۶H۵ RPh		فنیل-	-بنزن	کومن (۲-فنیل پروپان)
مشتقات تولوئن	بنزیل	RCH۲C۶H۵ RBn		بنزیل-	۱-تولوئن	بنزیل بورومید (۱-بروموتولوئن)

همچنین تعداد زیادی شاخهیا آلکان‌های حلقوی هستندکه نام‌های مخصوص دارند برای مثال ترت-بوتیل، بورنیل، سیکلوهگزیل و غیره.

منابع

• Wikipedia contributors, «Functional groups», Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/wiki/Functional groups (accessed ۱۱۱:۱۰ ب. ظ ۲۰۰۶/۰۹/۰۸)