گروه‌های دینی اصلی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
گروه‌های دینی اصلی به عنوان درصدی از جمعیت جهان در سال ۲۰۰۵ به دلیل گردکردن ارقام مجموع آن‌ها از ۱۰۰% بیشتر است

دین‌های اصلی با استفاده از طیف گسترده‌ای از روش‌ها از دین‌های فرعی متمایز شده‌اند؛ طبعاً هر یک از این روش‌ها منعکس کننده یک نظر خاص است، چرا که پیروان بسیاری از ادیان به احتمال زیاد دین خود را «اصلی» می‌دانند. در این مقاله دو روش مطرح شده‌است: شمار پیروان و تعاریف مورد استفاده متفکرین کلاسیک ادیان.

مشکل دیگر تهیه فهرست ادیان اصلی این مسأله‌است که چه چیزی را باید به عنوان یک دین مشخص و چه چیز را به عنوان یک فرقه در همان دین اصلی در نظر بگیریم. مثلاً معمولاً مسیحیت و اسلام به عنوان ادیان جداگانه در نظر گرفته می‌شوند، اما این دو دین از دیدگاه تاریخی و نظری اشتراک زیادی دارند، به طوری که می‌توان این دو را به عنوان دو شاخه از یک دین در نظر گرفت. برای دیدن لیست جامع تر ادیان و خلاصه روابط اصلی آنها به مقاله فهرست ادیان مراجعه کنید.

تعریف بر اساس جمعیت[ویرایش]

یک روش معرفی یک دین اصلی استفاده از شمار پیروان فعلی آن است. ارقام جمعیت‌ها با ترکیب گزارش‌های سرشماری و بررسی‌های جمعیتی (در کشورهایی که داده‌های دینی جمع آوری نمی‌شود، مثل ایالات متحده آمریکا و فرانسه) محاسبه می‌شود، اما نتایج آن می‌تواند بسته به نحوه مطرح کردن پرسش‌ها، تعاریف مورد استفاده برای ادیان و عقاید سازمان‌ها یا آژانس‌هایی که بررسی را انجام می‌دهند، متفاوت باشد.

بزرگترین دین‌ها یا سیستم‌های اعتقادی بر اساس شمار پیروان[ویرایش]

این فهرست هم شامل ادیان سازمان یافته (که کدهای اعتقادی چند بخشی و سلسله مراتب دینی دارند) و هم شامل ادیان غیر رسمی (مانند ادیان محلی چین) است. برای کامل کردن این فهرست، یک رسته به غیر مذهبی‌ها اختصاص یافته‌است، هر چند عقاید آنها معمولاً به عنوان دین در نظر گرفته نمی‌شود.

  1. مسیحیت: ۲٫۱ میلیارد (شروع : حدود ۲۷ بعد از میلاد)
  2. اسلام: 1.3 میلیارد نفر (شروع: حدود ۶۲۲ میلادی)
  3. سکولار / غیر مذهبی کافر ملحد ضد خدا / ضد مذهب: ۱/۱ میلیارد نفر
    • این رسته طیف گسترده‌ای از عقاید را در بر می‌گیرد و به یک دین خاص مربوط نیست. این رسته همچنین شامل اومانیسم دئیسم، پنتئیسم، تفکر آزاد و جوخ (Juche) می‌باشد. برای اطلاعات بیشتر به مبحث این رسته در Adherents.com مراجعه کنید.
  4. هندوئیسم : ۹۰۰ میلیون نفر (شروع: تقریباً ۱۵۰۰ پیش از میلاد تا قرن ۱۵ قبل از میلاد؛ اما برخی از جنبه‌های آن به ۲۶۰۰ قبل از میلاد یا قرن ۲۶ قبل از میلاد بر می‌گردد)
  5. دین عامه چین: ۳۹۴ میلیون نفر
    • این دین یک دین سازمان‌یافته واحد نیست و عناصری از دین تائو، کنفوسیوس، بودایی گرایی و آیین‌های مذهبی که در کتاب‌های مقدس نیامده‌اند را در خود دارد. (به آن “ دین سنتی چین” نیز می‌گویند).
  6. بودایی گرایی: ۳۷۶ میلیون نفر (شروع: قرن ۶ قبل از میلاد)
  7. بومی‌های باستانی: ۳۰۰ میلیون نفر
  8. آفریقایی سنتی و دیاسپوریک ۱۰۰ میلیون نفر
  9. * این دین سازمان یافته و واحد نیست و شامل چندین عقیده سنتی آفریقایی مانند یوروبا، او (وودون) و باکونگو است. این سه سنت مذهبی (به ویژه یوروبا) بر روی عقاید دیاسپوریک آمریکا مانند کاندومبل، سنتریا و وودو تأثیرگذار بوده‌اند. پایتخت مذهبی دین یوروبا در ایل ایف قرار دارد.
  10. سیک‌گرایی: ۲۳ میلیون نفر (شروع: قرن ۱۵ میلادی)
  11. اسپریتیسم (روح‌گرایی): ۱۵ میلیون نفر (شروع: اواسط قرن ۱۹ میلادی)
    • این دین سازمان یافته و واحد نیست و شامل عقاید مختلفی مانند گونه‌هایی از امباندا می‌باشد.
  12. یهودیت : ۱۴ میلیون نفر (شروع: قرن ۱۳ قبل از میلاد)
  13. دین بهایی: ۷ میلیون نفر (شروع : قرن ۱۹ میلادی)
  14. جائین گرایی : 4.2 میلیون نفر (شروع: قرن ۶ قبل از میلاد)
  15. شینتو: ۴ میلیون نفر (شروع: ۳۰۰ قبل از میلاد)
  16. *این عدد نشان دهنده پیروان عملی آیین شینتو است؛ اگر اشخاصی را که به دلیل طبقه‌بندی نژادی یا تاریخی شینتو محسوب می‌شوند در نظر بگیریم، این عدد به حدود ۱۰۰ میلیون می‌رسد. # کائودای: ۴ میلیون نفر (شروع : ۱۹۲۶ میلادی)
  17. دین زرتشت : 2.6 میلیون نفر (شروع : حدود قرن ۶ قبل از میلاد)
    • پارسی‌ها : ۱۱۰٫۰۰۰ نفر
    • گبرها: ۲۰٫۰۰۰ نفر
    • فالون گنگ : 2.1 میلیون نفر* (شروع: ۱۹۹۲ میلادی)
    • adherent و ناظران خارجی لزوماً آن را یک دین نمی‌دانند. هیچ عضویت یا فهرستی وجودندارد، بنابراین تأیید شمار واقعی پیروان آن غیر ممکن است.
  18. تنریکیو: ۲ میلیون نفر (شروع : ۱۸۳۸ میلادی)
  19. نوالحادی: ۱ میلیون نفر (شروع: قرن بیستم میلادی)
  20. * اصطلاح کلی برای ویکا، آساترو، نئو- درویدیسم و بسیاری از ادیان بازسازی‌گرا
  21. جهانی‌گرایی وحدت گرا: ۸۰۰٫۰۰۰ نفر (شروع: ۱۹۶۱ میلادی)
  22. راستافاری: ۶۰۰٫۰۰۰ نفر (شروع: اوایل دهه ۱۹۳۰)
  23. دانش‌شناسی : ۵۰۰٫۰۰۰ نفر (شروع: ۱۹۵۲ میلادی)

منبع آمارهای همه ادیان به جز فالون گنگ: Adherents.com، ۲۰۰۵. این آمارها بر اساس تحلیل مجموعه‌ای از منابع مربوط به جمعیت‌های دینی گزارش می‌شوند، برای اطلاعات بیشتر درباره روش تهیه این آمارها به explanation رجوع کنید.

* تخمین آمار فالون گنگ بر اساس آمار جمهوری خلق چین در سال ۱۹۹۹؛ رهبری فالون گنگ در سال ۲۰۰۴ این آمار را ۱۰۰ میلیون نفر اعلام کرده‌است.

** برخلاف سایت adherents.com این لیست دین جوخ (Juche) را در رسته سکولار/غیرمذهبی قرار می‌دهد، چرا که این تفکر با اغلب تعاریف دین مطابقت ندارد و پیروانش آن را سکولار می‌دانند.

ادیان سازمان یافته بر اساس رتبه جمعیت[ویرایش]

کریستین ساینس مانبتور از یک استاندارد جداگانه استفاده کرده و فقط به ادیان سازمان یافته پرداخته‌است. این روزنامه در سال ۱۹۹۸، ۱۰ دین زیر را به عنوان اولین ادیان سازمان یافتهبر اساس تعداد پیروان به ترتیب نزولی معرفی کرد:

# اسم آیین شمار پیروان(*۱) تاریخ ظهور (*۲) ملاحظات (*۲, *۴)
1 مسیحیت 2.1 میلیارد ۲۷ میلادی بزرگترین دین جهان در حال حاضر می باشد دینی که پیرو عیسی می باشد
۲ اسلام 1.2 میلیارد ۶۲۲ پس از میلاد دینی که پیرو محمد هستند
۳ هندو گرایی ۹۰۰ میلیون ۱۵۰۰ پیش از میلاد و برخی از جنبه‌های آن در ۲۶۰۰ پیش از میلاد کهن ترین دین در میان همه ادیان مشهور که در هند اکثریت است
۴ بوداگرایی ۳۷۶ میلیون قرن ۶ قبل از میلاد بیشتر در جنوب شرقی آسیا
۵ سیک گرایی ۲۳ میلیون ۱۴۶۹-۱۷۰۸ میلادی جوانترین دین از میان ۵ دین اول که بیشتر در منطقه پنجاب، بخش‌هایی از هند، پاکستان و افغانستان رایج است
۶ یهودیت ۱۴ میلیون قرن ۱۳ پیش از میلاد یک مذهب گسترده که در اسرائیل اکثریت است
۷ دین بهائی ۷ میلیون قرن ۱۹ میلادی جوان ترین دین از میان این ده دین و دومین دین گسترده پس از مسیحیت
۸ دین کنفوسیوس [۱] تخمین زده نشده‌است ۵۵۰-۴۷۹ قبل از میلاد بیشتر در چین
۹ جین 4.2 میلیون قرن ۶ قبل از میلاد بیشتر در هند
۱۰ شینتو ۴ میلیون ۳۰۰ قبل از میلاد بیشتر در ژاپن رایج است و قبلاً‌دین رسمی این کشور بوده

تعداد پیروان از سایت Adherents.com گرفته شده‌است.

[۲], updated 2005.

تنها دو ستون سمت چپ جدول فوق از مقاله * گرفته شده‌اند. بقیه ستون‌ها به عنوان اطلاعات تکمیلی اضافه شده‌اند. هر چند adrenents.com تعداد پیروان دین کنفوسیوس را تخمین نزده‌است، این دین زیرمجموعه‌ای از مجموعه ادیان عامه چینی است که پیروان آن ۳۹۴ میلیون نفر تخمین زده شده‌اند. اطلاعت جغرافیایی از یک جدول در دائرةالمعارف بریتانیکا استخراج شده‌است.

پیروان همه ادیان در شش قاره جهان, اواسط ۲۰۰۲

گروه‌های اصلی ادیان[ویرایش]

ادیان اصلی دنیا را می‌توان در گروه بندی منطقی مورد توجه قرار داد که در مقالات مختلف به آن اشاره می‌شود. ادیان ابراهیمی بزرگترین گروه هستند و شامل آیین بهایی مسیحیت اسلام و یهودیت می‌باشند. همه ادیان این گروه از نظر عقاید به ابراهیم مرتبط هستند و به وحدت وجود الهی اعتقاد راسخ دارند. امروز در حدود 3.4 میلیارد نفر پیرو ادیان ابراهیمی هستند و به جز در خاورمیانه جنوب شرقی و چین در سراسر دنیا گسترده شده‌اند. ادیان دارمایی خانواده‌ای از ادیان هستند که فلسفه و خداشناسی آن حول مفهوم درارما متمرکز است. ریشه همه ادیان دارمایی به هند بر می‌گردد و در شبه قاره هند شرق آسیا و جنوب شرقی آسیا بیشترین نفوذ را دارند. ادیان دارمایی اصلی هندوسگرایی، بوداگرایی جائین گرایی و سیک گرایی هستند و رابطه نزدیکی بین آنها وجود دارد.

جدول گروه‌های اصلی ادیان[ویرایش]

[[آفریقایی سنتی و دیاسپوریک|| ۱۰۰ میلیون|| از دهه ۵۸۰ میلادی|| آفریقا

اسم گروه اسم آیین شمار پیروان تاریخ ظهور شاخه‌های اصلی
ادیان ابراهیمی
3.4 میلیارد
مسیحیت 2.1 میلیارد ۲۷ میلادی در سراسر دنیا به جز خاورمیانه، شمال آفریقا، چین و جنوب شرقی آسیا
اسلام 1.3 میلیارد ۶۲۲ میلادی خاورمیانه، شمال آفریقا، جنوب شرقی آسیا
یهودیت ۱۴ میلیون قرن ۱۳پیش از میلاد اسرائیل، ایالات متحده آمریکا و اروپا بهائیت ۷ میلیون قرن ۱۹ میلادی آسیا (بیشتر در هندآفریقا و آمریکای لاتین
ادیان دارمایی
1.4 میلیارد
هندوگرایی ۹۰۰ میلیون ۱۵۰ قبل از میلاد
(برخی از جنبه‌های آن مربوط به ۲۶۰۰ پیش از میلاد)
شبه قاره هند، مالزی، خاورمیانه، فیجی، گویان
بوداگرایی |۳۷۶ میلیون| قرن ۶ قبل از میلاد شبه قاره هند، چین، تبت، ژاپن و جنوب شرقی آسیا]]
سیک گرایی ۲۳ میلیون ۱۴۶۹-۱۷۰۸ میلادی پنجاب هند | پنجاب]]، ایالات متحده آمریکا، کانادا، انگلستان
جائین گرایی 4.2 میلیون قرن ۶ قبل از میلاد هند، انگلستان، کانادا و شرق آفریقا ادیان دیگر
۹/۰ میلیارد
ادیان عامه چینی ۳۹۴ میلیون ۵۵۰ – ۴۷۹ قبل از میلاد چین
بومی‌های باستانی ۳۰۰ میلیون از ۱ قبل از میلاد هند، آفریقا
شینتو ۴ میلیون ۳۰۰ قبل از میلاد ژاپن

نمای «کلاسیک» تاریخی[ویرایش]

ادیان اصلی بر اساس اهمیت تاریخی و زمانی نیز شناسایی شده‌اند. این تقسیم بندی عموماً توسط متفکرین مسیحی غربی انجام شده و در نتیجه گرایش‌های آنها در فهرست به چشم می‌خورد. متفکرین مسیحی اولیه (که اولین کسانی هستند که ادیان اصلی را طبقه بندی کرده‌اند) فقط سه دین را به رسمیت می‌شناختند: مسیحیت، یهودیت و الحادی (و آن‌ها را در برگیرنده همه ادیان دیگر می‌دانستند). در دوره روشنفکری این دیدگاه‌ها تکامل یافتند و در قرن نوزدهم متفکرین غربی پنج دین اصلی را یهودیت، مسیحیت، اسلام، هندو گرایی و بوداگرایی می‌دانستند. با افزایش ارتباط غربی‌ها با ادیان دیگر، شش دین دیگر به این پنج دین اضافه شد: دین کنفوسیوس، دین تائو، جائین گرایی، شینتو، دیسک گرایی و دین زرتشت. بعداً دین بهایی به این لیست اضافه شد و فهرست ۱۲ دین اصلی ایجاد گردید: [۳]

تعاریف غربی جدید از ادیان اصلی که از تعریف کلاسیک نشأت می‌گیرند، اغلب «مسیحیت» را بسط می‌دهند و جائین گرایی، سیک گرایی و دین زرتشت را حذف می‌کنند. یک نمونه از آن در مرجع دانشجویی کتابخانه عمومی نیویورک دیده می‌شود:

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]