کی‌لیت

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از کیلات)
پرش به: ناوبری، جستجو
Metal-EDTA.png

کی لیت،(به انگلیسی: Chelate شنیدن تلفظ) در شیمی به لیگاند دو یا چند دندانه‌ای گویند، یعنی لیگاندی که بیش از یک قسمت از آن با فلز تشکیل کمپلکس دهد.

اصطلاح کی لیت، از واژه کی له chele به معنی پنجه کشیدن گرفته شده است.

از بهترین نمونه‌های لیگاند در شیمی آلی فلزی، لیگاند EDTA یعنی ethylene diamine tetra acetic acid را می‌توان نام برد.

در واقع کی لیت فرایندی است که طی آن یک ترکیب شیمیایی با یک یون فلزی ترکیب شده و آن را بصورت محکم نگه می‌دارد. موادی که دارای چنین خاصیتی هستند در درمان مسمومیت با فلزات بکار می‌روند.[۱] (لازم به ذکر می باشد در شیمی کی لیت فرایند نمی‌باشد، بلکه به لیگندی که بیش از یک جفت الکترون به فلز مرکزی کمپلکس بدهد اطلاق می شود.)

معادل تایید شده فرهنگستان زبان فارسی برای لغت انگلیسی نبیولایزر کلمه فارسي مهپاش و برای کلمه انگلیسی کیلیتور کلمه فارسی چنگکدار است.[نیازمند منبع]

کاربرد[ویرایش]

امروزه کیلات های مواد معدنی کم مصرف نظیر روی، مس، منگنز، کبالت، آهن و کروم در تغذیه انسان و دام و طیور استفاده می شوند. این فرم از مواد جذب بالاتری داشته و از لحاظ زیست فراهمی در سطح بالاتری هستند. کیلاتها در پزشکی نیز استفاده میشوند.

جستارهای وابسته[ویرایش]

دفروکسامین مسیلات

منابع[ویرایش]

جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ کی‌لیت موجود است.
  1. فرهنگ پزشکی دورلند. ویرایش بیست و پنجم. ص۱۹۵