کامشاد کوشان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
کامشاد کوشان
Kamshad-Kooshan1.jpg
تولد ۲۸ آذر ۱۳۴۱
۱۹ دسامبر ۱۹۶۲(۱۹۶۲-12-۱۹) ‏(۵۱ سال)
تهران
ملیت ایرانی
سال‌های فعالیت ۱۳۷۰ تا کنون
صفحه در وب‌گاه IMDb

کامشاد کوشان (به انگلیسی: Kamshad Kooshan) (زاده ٔ۲۸ آذر ۱۳۴۱) کارگردان ، نویسنده و مترجم ایرانی است.

پس از اتمام تحصیل در دانشگاه ایالتی ی سانفرانسیسکو، کوشان سه فیلم کوتاه ساخت که، «آخرین خیال»، فیلم پنجاه دقیقه ای کوشان در تور ۱۴ شهر آن در قالب جشنواره بین‌المللی فیلمهای کوتاه ایرانی که خود یکی از بیانگذاران آن بود، در آمریکای شمالی در مراکزی چون انستیتوی فیلم آمریکا، آرشیو فیلم دانشگاه هاروارد، برکلی و در لس آنجلس در کنار فیلمهای فیلمسازان ایرانی چون عباس کیارستمی و داریوش مهرجویی به نمایش در آمد. کوشان، از سال ۱۳۷۵ (۱۹۹۶ میلادی)، در طول چهار سالی که در دانشگاه هنری سانفرانسیکو[۱] در سطح فوق لیسانس رشته ی سینما به تدریس مشغول بود، برای کانالهای آمریکایی فیلمهای تبلیغاتی ساخته، تله تئاترها و نمایشهای گوناگون تهیه و کارگردانی می کرده است. از او همزمان مجموعه داستانهای باغ مهتابی با مقدمه ای از دکتر احمد کریمی حکاک رئیس دانشگده ادبیات تطبیقی دانشگاه واشنگتن توسط نشر کتابسرا منتشر شد.

در سال ۱۳۷۸، پس از نگارش فیلم نامه ی فیلم سینمایی ی« راز بهشت » به زبان انگلیسی توسط کوشان و انتخاب آن بعنوان یکی از ۵۰ فیلمنامه ی برتر مرحله ی نیمه نهایی مسابقه ی فیلمنامه نویسی ی جشنواره مشهور ساندنس (به رهبری رابرت ردفورد)، فیلم سینمایی « راز بهشت » (Surviving Paradise) با حضور بیش از ۵۰ بازیگر از ملیتهای مختلف و به بازیگری شهره آغداشلو (که پس از بازی در فیلم راز بهشت و نمایش آن در سینماهای زنجیره ای هالییوود مورد توجه صنعت سینمای آمریکا قرار گرفت و جهت بازی در فیلم خانه شن و مه با بازی با بن کینگزلی کاندید جایزه اسکار گردید)، اینبار برای اولین بار به زبان انگلیسی و پس از سالها عدم حضور، در شهر لوس آنجلس به مرحله ی تولید رسید. این فیلم سینمایی بعنوان تولیدی مشترک با کشور ایتالیا، پس از طی مراحل فنی در آن کشور در پاییز سال ۱۳۷۸ به اتمام رسید. فیلم سینمایی « راز بهشت » بعنوان اولین فیلم سینمایی ایرانی ی به زبان انگلیسی، ساخته ی کشور آمریکاکه اکران عمومی پیدا کرده، پس از شرکت در جشنواره‌های مختلف جهانی مانند جشنواره های نیویورک و قاهره (بعنوان یکی از ۱۰ فیلم از کشور آمریکا در کنار فیلم Besiged ساخته برناردو برتولوچی و فیلم اسکاری « پسرها گریه نمی‌کنند » (Boys Don't Cry) )و مورد اقبال قرار گرفتن آن توسط رسانه ها و شبکه های تلویزیونی آمریکایی در سال ۱۳۷۹(۲۰۰۰ میلادی) به مدت ۳ ماه در سینماهای زنجیره ای کشور آمریکا بعنوان فیلمی خانوادگی و مستقل، در کنار فیلمهای بزرگ هالیوودی به نمایش درآمد.

زندگی‌نامه[ویرایش]

کامشاد کوشان در ۲۸ آذر ۱۳۴۱ در محله ۲۴ اسفند تهران در خانواده‌ای از طبقه متوسط به‌دنیا آمد. پدرش عباس حریرفروش از تاجرزاده‌های بنام تهران بود که از دانشگاه تهران فارغ التحصیل حقوق شد. او و پسر دایی اش که تحصیل کرده دانشگاه برلین بود نام خانوادگی خود را بجهت تحصیلاتشان مناسب ندیده و به کوشان تغییر دادند. دکتر اسماعیل کوشان بعدها بعنوان یکی از مهمترین بنیانگذاران سینمای ایران شناخته شد و با راه اندازی استودیو پارس فیلم به ساختن فیلمهای سرگرم کننده و شبه هالیوودی پرداخت.

کامشاد کوشان کمتر از ۲ سال داشت که پدرش دار فانی را وداع گفت و مادرش ، معروف به نوری خانم ، که از خانواده ای مرفه بوده و پیش ازآن تجربه چندانی نداشت، تصمیم گرفت ۵ فرزند پسر خود که سن هایشان از ۲ تا ۲۰ سالگی بود را به تنهایی بزرگ کند.

او با مصائب مختلف بچه‌ها را بزرگ کرد وبا مدیریت مالی خوب، همه بچه‌ها را جهت تحصیل به کشورهای خارجی فرستاد.

کوشان در کودکی عاشق موسیقی بود. با اینکه حتی از ۵-۶ سالگی کلیه ترانه‌های روز را حفظ کرده و زمزمه می کرد، بخاطر مخالفت شدید مادر با خرید هرگونه ساز، موسیقی را کنار گذاشته و عرصه ای که کمتر حساسیت برانگیز باشد را برگزیند. او در ۱۲ سالگی به عکاسی را روی آورد.

در شانزده سالگی، کوشان شدیداً در انقلاب سال ۱۳۵۷ درگیر شد، اما با اصرار قوی مادر وادار شد در مرداد ۱۳۵۸ جهت تحصیل به کشور آمریکا برود.

در کشور آمریکا[ویرایش]

از ۱۶ سالگی در شهر برکلی در آمریکا زندگی گرده است. پس از ورود به کشور آمریکا و اقامت گزیدن در شهر برکلی در حومه شهر سانفرانسیسکو، سریعاً وارد دبیرستان اسکای لاین[۲] که تام هنکس بازیگر مشهور هالیوود پیش از آن در آنجا تحصیل کرده بود، در شهر اکلند در ایالت کالیفرنیا شد. در همین زمان کوشان بیشتر به نحوه زندگی در کشور آمریکا توجه نشان می داد. او که به همراه یکی از دوستان کودکی اش در شهر برکلی زندگی می کردند، آرام آرام با محیط روشنفکری شهر برکلی که سابقه طولانی ای در جنبش‌های آمریکایی آزادی بیان و جنبش ضد جنگ ویتنام داشت آشنا شد.

او بعنوان نوجوانی از طبقه متوسط ایران باور داشت که می بایست یکی از رشته‌های پزشکی و یا مهندسی را برای تحصیل برگزیند، و در همین راستا پس از اخذ دیپلم بلافاصله وارد رشته مهندسی مکانیک در دانشگاه هلی نیمز[۳] و پس از آن به دانشگاه ایالتی کالیفرنیا در شهر چیکو[۴] شد. اما پس از سه سال متوجه شد که علااقه ای به این رشته تحصیلی ندارد.

او در ۲۱ سالگی بمدت ۳ سال تحصیل در دانشگاه را کنار گذاشت تا در "دنیای واقعی" کار کند. اگرچه عشق اولیه او موسیقی بود، اما او خوب می دانست که برای اینکه یک موسیقی دان تثبیت شده و یا یک رهبر ارکستر شود دیر شده و بالا بودن سن او مانع بزرگی در راه او خواهد بود. مدتی به این فکر می کرد که فلسفه بخواند و بعد هم حقوق، اما در نهایت به این نتیجه رسید که آینده از آن دستگاههایی بنام کامپیوتر خواهد بود. او در سال ۱۳۶۵ دوباره به دانشگاه برگشت و در دانشگاه ایالتی سان فرانسیسکو در رشته مهندسی کامپیوتر مشغول به تحصیل شد و سریعاً لیسانس خود را با معدل بالا دریافت کرد.

حالا که او قاطعانه نسبت به شغل خود تصمیم گیری کرده بود و پس از فارغ التحصیلی با دریافت حقوق خوب در شرکت سایبیس[۵] مشغول به کار شد، کوشان تصمیم گرفت به زندگی و آینده هنری اش بپردازد.

پس از گذشتن از موسیقی، نوبت آن بود که دریچه ای برای بروز هنری پیدا کند. او از سالها پیش که ۱۲ ساله بودعکاسی می کرد. کوشان تصمیم می گیرد دوباره به تاریکخانه رفته و ساعتهای زیادی را به آزمایش و تجربه با طراحی تصویری بپردازد.

در همین سالها، او به علاقه دیگرش، یعنی داستان کوتاه و رمان می پردازد. در طول چند سال، او کلیه متون نوشتاری مربوط به داستان نویسی کوتاه و رمان را هم به زبان فارسی و هم به زبان انگلیسی می خواند و کلیات تاریخ داستان نویسی در غرب و در ایران را مرور می کند.

در اوایل، بیشتر به کار ترجمه متون داستانی از زبان انگلیسی به فارسی پرداخت. نوشته‌های ایتالو کالوینو و خورخه لویس بورخس از آن جمله اند. در نهایت کوشان به نوشتن داشتان کوتاه روی آورد و در طول دهه ۱۳۷۰ چندین داستان کوتاه و بلند نوشت.

در سال ۱۳۷۰ برای دیدن خانواده به ایران سفری کرد و چند داستان کوتاهش را به شاعران و منتقدین متشخص ادبی، چون احمد شاملو و محمد علی سپانلو ارائه داد. سپانلو، چندین مشخصه را در مورد آن داستانها و سبک کوشان تایید کرد . نقاط برجسته آنان را تصویری بودن و ضرباهنگ سینمایی آنان ذکر کرد. سپانلو، باعث تشویق کوشان به نوشتن بیشتر شد. در اواسط دهه ۱۳۷۰، مجموعه داستانهای کوشان با نام « باغ مهتابی »، با معرفی محمد علی سپانلو توسط نشر نقره با مدیریت محمد رضا اصلانی در ایران مجوز چاپ گرفت اما بدلایل حملات گروهی به دفاتر این ناشر، نشر نقره برای همیشه بسته شد و تا سالها چاپ مجموعه داستانهای کوتاه باغ مهتابی مسکوت ماند.

وی پس از بازگشت به آمریکا، تصمیم گرفت در قدم بعدی نه تنها داستان نویسی و عکاسی را ادامه دهد، بلکه از ادقام این دو به سینما و فیلمسازی برسد.

در وهله اول تمام تمرکز خود را برروی تماشای کلیه فیلمهای تاریخ سینما گذاشت. به مدت ۲ سال کلیه فیلمهای تاریخ سینما، شامل سینمای آمریکا، ایتالیا، آلمان، فرانسه و ژاپن را تماشما و مورد نقد و بررسی قرار داد. چندی بعد در کلاسهای عملی فیلمسازی در بنیاد فیلمهای هنری و دانشگاه سانفرانسیسکو شرکت کرد. در طول این مدت، او چند فیلم کوتاه ساخت که در نمایش‌های جشنواره ای مورد تقدیر و تشویق قرار گرفت. او با فیلم نیمه بلند « آخرین خیال » ، به همراه جشنواره بین‌المللی فیلمهای کوتاه ایرانی] (که خود یکی از بنیانگذاران آن بود) به تور ۱۴ شهر در سراسر آمریکا و کانادا رفت که در مراکزی چون کندی سنتر شهر واشنگتن در مرکز فیلم آمریکا، آرشیو فیلم دانشگاه هاروارد و موزه هنر سیاتل و در نهایت در آرشیو فیلم وتلویزیون دانشگاه یو سی ال ای در کنار فیلمهای فیلمسازانی چون داریوش مهرجویی و عباس کیارستمی به نمایش درآمد و توسط منتقدین آمریکایی مورد تحسین قرار گرفت.

پس از بازگشت از این تور سینمایی، کوشان پیشنهاد تدریس دوره‌های فیلمنامه نویسی، زیبایی‌شناسی و کارگردانی را از بخش کارشناسی ارشد دانشگاه هنر سانفرانسیسکو دریافت کرد. در کنار آن، او بعنوان استاد راهنما بر پایان نامه‌های دانشجویان فوق لیسانس نظارت داشت. پس از ۶ سال کار در شرکت نرم‌افزاری سایبیس، کوشان بالاخره بطور رسمی تغییر شغل داد. او به مدت سه سال در دانشگاه هنر سانفرانسیسکو تدریس نمود.

در طول فعالیتش در دانشگاه هنر سانفرانسیسکو، کوشان در سمینارها، کنفرانسها و جشنواره‌های متعددی در رابطه با فیلمسازی مستقل، شامل حضور در جشنواره مشهور ساندنس (با بنیانگذاری هنرمند مشهور، رابرت ردفورد) و سمینار پروژه فیلم سینمایی مستقل شرکت می کند. در همین زمان او نگارش فیلمنامه فیلم راز بهشت[۶] را آغاز می‌کند که در نهایت از بین ۲۰۰۰ فیلمنامه انتخاب شده و در میان ۵۰ فیلمنامه برگزیده، به مرحله نیمه نهایی آزمایشگاه فیلمنامه نویسی جشنواره ساندنس راه می یابد.

کوشان فیلمبرداری اولین فیلم سینمایی خود، راز بهشت را در سال ۱۳۷۷ با حضور بیش از ۵۰ بازیگر و بازیگری پرقدرت شهره آغداشلو که پیش از آن در فیلمهای علی حاتمی و عباس کیارستمی نقش آفرینی کرده بود در شهر لس آنجلس به پایان رساند و در سال بعد پس از پایان تدوین در شهر سانفرانسیسکو، صدا گذاری را با همکاری تهیه کننده ایتالیایی فیلیپو بوسی (سلام دفتر خاطرات- ننی مورتی) در شهر رم در کشور ایتالیا در سال ۱۳۷۸ به پایان رساند.

پس از تحسین در جشنواره‌های مختلف بین‌المللی جهان (جشنواره قاهره در بین ۱۰ فیلم برتر از کشور آمریکا) اکران سینمایی فیلم سینمایی « راز بهشت» در سینماهای آمریکا آغاز شد. اولین فیلم سینمایی ایرانی به زبان انگلیسی به مدت ۳ ماه در سینماهای زنجیره ای آمریکا در کتار فیلمهای سینمایی هالیوودی به نمایش درآمد وبعنوان فیلمی ماجرایی / خانوادگی که با نگاهی انتقادی جامعه چند فرهنگی آمریکا را به نمایش می گذارد مورد تحسین منتقدین قرار گرفت.

این نمایش طولانی در سینماهای زنجیره ای و انعکاس وسیع در مطبوعات و شبکه‌های تلویزیونی آمریکایی موجبات شناخته شدن شهره آغداشلو در جامعه آمریکایی را فراهم آورد و یکی از عوامل انتخاب او برای ایفای نقش در فیلم سینمایی هالیوودی خانه ای از شن و مه[۷] و قرار گرفتن در کنار جنیفر کانلی و بن کینگزلی ، بازیگران شهیر آمریکایی شد که در نهایت به انتخاب وی برای جایزه اسکار در سال ۱۳۸۳ انجامید. فیلم سینمایی راز بهشت در اکثر شبکه‌های تلویزیونی داخلی کشورهای مختلف (از جمله در ساعت پیک کانال یک تلویزیون هند که حدود ۵۰۰ میلیون نفر نظاره گر آن بودند) به نمایش درآمد.

فیلمها[ویرایش]

  • "بدون شرح"، نوسینده و کارگردان، ۲۰ قسمت ۵ دقیقه، ۱۳۸۱-۱۳۸۴
  • "فیلم سینمایی راز بهشت (Surviving Paradise) ، نویسنده، تهیه کننده و کارگردان، ۹۰ دقیقه، داستانی، ۱۳۸۰ اکران عمومی در سینماهای زنجیره ای آمریکا به مدت ۳ ماه در یوتیوب
  • "شاپرک خانوم" (نوشته بیژن مفید) کارگردان، چند دوربینه، ۱۱۰ دقیقه، ۱۳۷۷
  • " آخرین خیال" (The Last Illusion)، نویسنده و کارگردان، ۴۷ دقیقه، داستانی، ۱۶ میلیمتری، ۱۳۷۳
  • " حلقه"، نویسنده و کارگردان، ۸ دقیقه، مستند/تجربی، ویدیو، ۱۳۷۴
  • "در جستجوی واقعیت"، نویسنده و کارگردان، ۷ دقیقه، مستند/تجربی، ویدیو، ۱۳۷۲

فیلمنامه‌ها[ویرایش]

  • "راز بهشت"، ماجرایی/کودکان
  • پازل، ماجرایی/خانوادگی، با پیمان قاسم خانی بر اساس طرحی از کامشاد کوشان
  • اسکی باز، کمدی
  • همزیستی، کودک/اجتماعی
  • آمنه در سفر، ماجرایی/دفاع مقدس
  • دوربرگردون، کمدی
  • بی انتها، رمانتیک/ماورایی
  • موقعیت اضطراری، سریال ۳۰ قسمتی، ماجرایی/اجتماعی/پزشکی

نمایش ها[ویرایش]

  • "پشت پنجره‌های شیشه ای" تهیه کننده، نوشته صادق هدایت – گروه نمایش ادلاین ۱۹۹۸ برکلی- کالیفرنیا
  • "لیسیسترادا"، تهیه کننده، گروه نمایش صحنه بعدی ۱۹۹۷ سانفرانسیسکو – کالیفرنیا
  • "امواج"، کارگردان همراه، گروه نمایش ریسمان طلایی ۱۹۹۴ سانفرانسیسکو – کالیفرنیا
  • "زن تنها"، کارگردان همراه، نوشته داریو فو گروه ریسمان طلایی سانفرانسیسکو – کالیفرنیا

عکاسی[ویرایش]

  • "به پا"، نمایشگاه انفرادی عکس، گالری آریا تهران – ۱۳۸۲

بازیگری[ویرایش]

  • "برگ ریزان"، به همراه مسعود رایگان - در نقش محسن (کارگردان علی جابرانصاری)، ۱۳۹۳
  • نارنجی پوش، به همراه حامد بهداد، لیلا حاتمی، میترا حجار و همایون ارشادی-در نقش وکیل(کارگردان داریوش مهرجویی)، 1390
  • "همه دانا"، در نقش کارگردان (کارگردان داریوش مهرجویی)،1389
  • "من و دبورا"، به همراه امین زندگانی و صالح آقا میرزایی - در نقش علی فرازمند (کارگردان ضیاالدین دری)،1385
  • "آخرین خیال"،، کارگردان کامشاد کوشان

تالیفات[ویرایش]

جشنواره ها[ویرایش]

  • جشنواره فیلم ساندنس، کاندید مرحله نیمه نهایی آزمایشگاه فیلم ساندنس، فیلمنامه راز بهشت
  • جشنواره بین‌المللی فیلم قاهره، ۱۰ فیلم برگزیده از کشور آمریکا
  • جشنواره فیلم دهلی نو، فیلم سینمایی راز بهشت
  • جشنواره فیلمهای مستقل نیویورک
  • جشنواره بین‌المللی فیلمهای کوتاه ایرانی، تور ۱۴ شهر مراکز معتبر سینمایی، فیلم آخرین خیال (The Last Illusion)

تدریس[ویرایش]

دانشگاه هنر سانفرانسیسکو ۱۳۷۶- ۱۳۷۹

  • مقطع کارشناسی ارشد – تدریس کلاسهای زیبایی شناختی سینما و فیلمنامه نویسی
  • استاد راهنما برای پایان نامه‌های دانشجویان کارشناسی ارشد در رشته سینما و تلویزیون
  • مشاور ارشد رئیس دانشگاه در ارتباط با توسعه بخش سینما و تلویزیون

تحصیلات[ویرایش]

بنیانگذار[ویرایش]

  • کانون گفتگو (شهر برکلی – آمریکا ۱۳۷۵ - ۱۳۷۹)
  • کانون فیلم ایرانیان آمریکا (۱۹۹۰ – ۱۹۹۸) Iranian-American Film Forum

پانویس[ویرایش]

  1. San Francisco Academy of Art
  2. Skyline High School
  3. Holy Names University
  4. Chico State University
  5. Sybase Inc
  6. Surviving Paradise
  7. House of Sand & Fog

منابع[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]