کارت اعتباری

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

بخشی از یک مجموعه در
تجارت الکترونیک

کالاها و خدمات بر خط
پخش زنده
کتاب الکترونیکی
نرم افزار

خدمات خرده فروشی
بانکداری · سفارش غذا
تحویل آنلاین گل · اجاره آنلاین فیلم
سفارش آنلاین بلیط

خدمات بازار
داد و ستد آنلاین
کیف پول آنلاین · مزایده
تبلیغات

خرید اینترنتی

کارت اعتباری


کارت اعتباری (به انگلیسی: Credit card) ابزاری از سامانه پرداخت است که برای اشخاص حقیقی یا حقوقی صادر می‌شود. این کارت به دارنده آن این امکان را می‌دهد که بر پایه نوع قرارداد، از خدمات و کالاهایی برخوردار شده و سامانه بهای آن‌را بپردازد.[۱] به عبارت دیگر یک حد اعتبار[۲] به کاربر اختصاص داده می‌شود که می‌تواند از آن پولی را برای پرداخت قرض بگیرد.

تاریخ‌چه[ویرایش]

کارت اعتباری برای اولین بار در سال 1950 در ایالات متحده آمریکا به وجود آمد. شرکت داینرز با قراردادی مابین خود و چند رستوران اقدام به ایجاد سرویس پرداخت نمود، طوریکه با ارایه کارت داینرز مشتریان می‌توانستند از سرویس رستوران استفاده نموده و در پایان ماه به شرکت نامبرده بدهی خود را پرداخت نمایند.

کارکرد[ویرایش]

کارتهای اعتباری توسط سیستم‌های مختلف الکترونیک مدیریت و پردازش می‌شوند. آنها به طور کلی عبارتند از: کارتهای دارای حافظه و پرداشگر (کارت هوشمند)، کارتهای پردازش همزمان (آنلاین) که عمدتاً بصورت کارتهای مغناطیسی تهیه و عرضه می‌شوند و کارتهای بدون تماس (RF ID). البته ممکن است انواع مختلف دیگری از کارتهای شناسایی(ID Card) نیز برای کارتهای اعتباری استفاده شوند ولی این سه نوع بیشترین استفاده را دارند. بیشتر در اروپا از کارتهای هوشمند و در امریکا از کارتهای مغناطیسی برای این نوع کارتها استفاده می‌شود.

منشاء ایجاد اعتبار می‌تواند شرکتها، ارگانها، بانکها و یا موسسات مالی/اعتباری باشند ولی مدیریت آن معمولاً توسط سیستم‌های پرداخت الکترونیک اجرا می‌گردد. در بسیاری از نقاط جهان شرکتهایی مانند ویزا و مستر کارت، مدیریت چنین اعتباراتی را انجام می‌دهند که البته در خیلی از موارد منشاء ایجاد اعتبارشان، خودشان نیستند.

میزان اعتبار[ویرایش]

میزان و سقف اعتباری که به هر شخص داده می‌شود بستگی زیادی به درآمد و توان بازپرداخت وی دارد. پس از تعیین اعتبار می‌تواند از محل این اعتبار، کالا و خدمات مورد نظر را خریداری کرده و در هنگام سر رسید آن‌را یکجا و یا به صورت اقساط، باز پرداخت نماید. تقریباً در اکثر نقاط جهان، افراد اعتبار سنجی شده و با مشخص شدن اعتبار هر شخص، کارت اعتباریش دارای سقف اعتبار معینی خواهد بود که کمترین ریسک عدم بازپرداخت را دارد. گاه تضامین مناسب با اعتبار درخواستی برای بازپرداخت این اعتبارات در اختیار ایجاد کنندگان اعتبار قرار دارد که ریسک آن را به حداقل می‌رساند هرچند در برخی موارد، اعتبارات شامل عدم بازپرداخت نیز خواهند بود و معمولاً اعتبار دهندگان این ریسک را می‌دانند.

کارتهای اعتباری به دلیل ماهیت آنها، دارای کاربران و متقاضیان ویژهٔ خود است، در بسیاری کشورهای متمدن و توسعه یافته تمامی افراد بزرگسال دارای کارت اعتباری هستند. هر شخص حقیقی از ابتدای سن قانونی و درصورت تقاضا دارای کارت اعتباری با میزانی کنترل شده و محدود خواهد شد، می‌توان میزان اعتبار وی را به مرور به روز کرد و سابقه وی را نگهداشت و بدین ترتیب کاربران برای حفظ سابقه خود به مدیریت شخصی پرداخت‌ها می‌پردازند چراکه در صورت از دست دادن اعتبار به سختی قادر به اصلاح عملکرد اعتباری خود و دریافت دوباره اعتبار خواهند بود. در کشورهای پیشرفته دنیا، مصرف کنندگان کارت اعتباری چنین حساسیتی را به خوبی درک کرده و این اعتبار را حفظ می‌کنند چراکه این سیستم‌های مالی عمدتاً به هم متصل هستند، اگر فردی از یکی از این سیستمها استفاده کرده باشد، در تمامی نقاط دنیا می‌توان اعتبار فرد را سنجید و در شبکهٔ پولی دارای سابقه خواهد ماند.

دو نمونه کارت اعتباری مربوط به مسترکارت و ویزا

سیستم اعتباری در ایران[ویرایش]

در ایران کارت اعتباری تا کنون اجرا نشده است چراکه در نظام بانکی ایران، اولاً اعتبار افراد به میزان سپرده‌هایی که نزد بانکها دارند سنجیده می‌شود و در واقع بانک‌ها هیچ ریسکی را در این زمینه قبول نمی‌کنند، دوم این‌که اعتبار ایجاد شده نزد بانکها در واقع حسابهای پس‌انداز پولی است که توسط کارت قابلیت برداشت دارد و کارت عابربانک نمونهٔ آن است. در تمامی دنیا در سیستمهای این چنینی، صرف ایجاد اعتبار فردی را بدهکار نمی‌کند، بلکه استفاده از اعتبار وی را بدهکار می‌کند ولی در سیستم بانکی ایرانی، وقتی به شما اعتبار داده می‌شود در واقع به همان میزان به حساب مرتبط با کارت اعتباری شما، پول واریز می‌گردد بدون اینکه هنوز از اعتبار استفاده شده باشد و این خلاف عملکرد سیستمهای اعتباری است و به نوعی به دلیل ضعف سیستمهای پرداخت الکترونیک بانکهای ایرانی است. علت دیگر نبود سیستم شناسایی فرد در سطح ملی و نیز بی اهمیت بودن مفهوم اعتبار در نزد عامه است.

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. Sullivan, ‎arthur. “0”. Steven M. Sheffrin. In Economics: Principles inبق action. Upper Saddle River, New Jersey 07458: Pearson Prentice Hall, 2003. 261. ISBN 0-13-063085-3. 
  2. line of credit
جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ کارت اعتباری موجود است.