کاتا در کاراته

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
دنباله‌ای از تصاویر که از اجرای کاتای یک کاراته‌کا گرفته شده‌اند

کاتا (به ژاپنی: 形 یا 型) واژه‌ای ژاپنی است که الگویی از جابجایی‌ها را که به تنهایی یا به همراه فرد یا افرادی دیگر انجام شود را مشخص می‌کند. کاتا در کاراته با دنباله‌ای مشخص از حرکات به همراه چرخش‌ها گفته می‌شود که بر اساس اصولی مشخص انجام می‌شوند. کاتارو باید حرکات دشمن را پیش خود تجسم کرده و حرکات خود در کاتا را پاسخ آن‌ها فرض کند. کاتاها توسط اساتید پیشین کاراته، برای آموزش اصول نبرد و جابجایی‌ها به هنرآموزان خود ایجاد شده‌اند. بیش از صد کاتا در فرم‌ها و سبک‌های مختلف کاراته وجود دارند که از هرکدام نیز نسخه‌های مختلفی با برخی تفاوت‌های کوچک وجود دارد.

آموزش[ویرایش]

بطور معمول کاتا را مرحله‌به‌مرحله آموزش می‌دهند. کاتاهای قبلی تکرار می‌شوند تا هنرآموز با بیشتر شدن تجربه و دانشش بتواند قدرت و تکنیک بهتر کاتای جدید را به درستی بفهمد. سبک‌های مختلف کاراته،کاتاهای مختلف و یا نسخه‌های مختلفی از یک کاتای واحد را تمرین می‌کنند. برخی از کاتاهای با دو نام، یکی ژاپنی و دیگری با نام چینی یا اوکیناوایی آن شناخته می‌شوند. این به خاطر این است که استاد گیچین فوناکوشی نام بسیاری از کاتاها را برای گسترش کاراته در ژاپن تغییر داده‌است.

نماد عدد ۱۰۸ در کاتا[ویرایش]

عدد ۱۰۸ اهمیت افسانه‌ای در ادیان هندی دارد. این عدد جایگاه خود را به عنوان یک نماد در کاراته، به ویژه در گوجوریو حفظ کرده‌است. کاتای نهای گوجوریو با نام سوپارین‌پی، به ۱۰۸ ترجمه می‌شود. سوپارین‌پی تلفظ چینی عدد ۱۰۸ است. تلفظ ژاپنی عدد ۵۴ (که نصف عدد ۱۰۸ است) یعنی گوجوشی نیز در کاتای گوجوشی‌هو وجود دارد. برخی از کاتاهای دیگر گوجوریو با نام سان‌سرو (به معنی ۳۶) و سی‌پای (به معنی ۱۸) هم فاکتورهایی از عدد ۱۰۸ هستند. از نمادهای بودایی دیگر در کاراته می‌توان خود اصطلاح کاراته را نام برد. واژه کارا که در ابتدای کاراته می‌آید را می‌توان با تلفظ کو نیز خواند که به معنای Śūnyatā است که همان مفهوم خلأ یا تهی‌بودن در بودیسم است. نحوه قرارگیری دست‌ها در ابتدای کاتا یادآور ذاذن است و رسم خم‌شدن و احترام در ابتدا و انتهای کاتا و هنگام وارد شدن و خارج شدن از دوجو همانند احترام در معابد بودایی است.[۱]

کاتاهای سبک‌های مختلف[ویرایش]

در جدول برخی از سبک‌های کاراته و برخی از کاتاهایی که در آن‌ها تمرین می‌شوند آمده‌است. برخی از سبک‌ها یا کاتاهایی که کمتر شناخته شده‌اند یا تعداد اعضای کمی دارند در جدول زیر نیامده‌اند.

کاتا
آنانکو بله بله بله برخی
آنان بله بله
آننانکو بله بله
چاتانیارا کوشانکو بله برخی بله
چینته بله برخی بله بله
چینتو/گانکاکو بله بله بله بله بله بله بله بله
فوکیوگاتا/گه‌کی‌سای/شین‌سی بله بله برخی بله
گوجوشیهو بله بله بله بله بله بله
هاپیکن بله
جین بله بله بله بله
جیون بله برخی بله بله برخی بله بله برخی
جیته بله برخی بله بله بله
جیوروکو بله بله
کورورونفا بله بله بله بله
کوسانکو/کانکودای بله بله بله بله بله بله بله بله بله بله
نای‌هانچی/تککی بله بله بله بله بله بله بله برخی بله بله
نیپایپو/نیپای بله بله
نی‌سی‌شی/نی‌جوشی‌هو بله برخی بله بله بله بله بله بله
پاسای/پاسای‌دای بله بله بله بله بله بله برخی بله بله برخی
پاسای/پاسای‌شو بله بله بله بله بله بله برخی بله برخی بله
پینان/هیان بله بله بله بله بله بله بله بله برخی
روهای/میکو بله بله بله بله بله بله بله برخی
ریوکو برخی برخی برخی
سایفا بله بله بله بله
سانچین بله بله بله بله بله بله بله بله بله بله بله
سانکاکوتوبی بله
سان‌سی‌رو/سان‌سرو بله بله بله
سی‌ای‌چین بله بله
سی‌پای بله بله بله بله بله بله
سی‌ای‌رو بله بله
سی‌سان/هانگتسو بله بله برخی بله بله بله بله بله بله بله برخی
سی‌یون‌چین/سی‌این‌چین بله بله بله بله بله بله بله
شیمپا بله بله
شی‌سوچین بله بله بله
سوچین بله بله بله برخی
سوپارین‌پی/پچورین/هیاکوهاچی‌هو بله بله برخی بله بله
تایکیوکو برخی بله برخی بله بله بله بله بله
تنشو بله بله برخی بله بله
تن‌نوکاتا برخی بله
اونسو/اونشو بله بله بله
وانکان بله بله بله بله بله بله برخی
وانشو/انپی(امپی) بله برخی بله بله بله بله بله

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. Charles C. Goodin. «تاثیر نماد ۱۰۸ و دیگر مفاهیم بودایی بر کاراته». The Budo Journal، Winter 1996-97. بازبینی‌شده در ۲۲ آبان ۱۳۹۱. 
  2. «فهرست کاتاهای گوجوریو». www.gojuryu.net. بازبینی‌شده در ۲۲ آبان ۱۳۹۱. 
  3. «کاتا در شیتوریو». www.shitokai.com. بازبینی‌شده در ۲۲ آبان ۱۳۹۱. 
  4. «کاتاهای شورین‌ریو». Shorin ryu Shidokan. بازبینی‌شده در ۲۲ آبان ۱۳۹۱. 
  5. «فهرست کاتاهای شوتوکان». بازبینی‌شده در ۲۲ آبان ۱۳۹۱. 
  • مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «Karate kata»، ویکی‌پدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۲۲ آبان ۱۳۹۱).