پرویز یاحقی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
پرویز یاحقی
Parviz yahaghi.jpg
اطلاعات پس‌زمینه
نام اصلی پرویز صدیقی پارسی
تولد ۳۱ شهریور ۱۳۱۵
تهران
ملیت ایران ایران
مرگ ۱۳ بهمن ۱۳۸۵
تهران
ساز(ها) ویولن
سازهای برجسته
ویولن
شاگرد(ها) امیر سادات

پرویز صدیقی پارسی (۳۱ شهریور ۱۳۱۵–۱۳ بهمن ۱۳۸۵) که بیشتر با نام هنری پرویز یاحقی شناخته می‌شود، موسیقی‌دان و آهنگساز ایرانی و نوازندهٔ ویولن بود.

زندگی[ویرایش]

پرویز از کودکی نزد دایی خود حسین یاحقی زندگی می‌کرد و موسیقی را نزد او آموخت. او از کودکی با هنرمندان نامداری نظیر ابوالحسن صبا، مرتضی محجوبی، و علی‌اکبر شهنازی آشنا شد و مدتی نزد ابوالحسن صبا موسیقی آموخت. او در ۹ سالگی در رادیو نوازندگی کرد. نخستین آهنگ او برای غلامحسین بنان در برنامه گلهای رنگارنگ بود به نام «ای امید دل من کجائی»، که هم اکنون نوار آن موجود است. در سال ۱۳۴۲ دختر نوجوانی را به جامعه موسیقی معرفی نمود که مهستی نام گرفت. او در ضمن چند سال زندگی مشترک با حمیرا برای وی آهنگ‌هایی نیز ساخت. از او تکنوازی‌های بسیاری در برنامه‌های گل‌ها باقی‌مانده که نوار آن موجود است. سبک نوازندگی او بر بسیاری از نوازندگان ویلن تأثیر گذاشت که از آن جمله می‌توان به سیاوش زندگانی، مجتبی میرزاده و بیژن مرتضوی اشاره کرد. باید او را از بی نظیر ترین نوازنده‌های ویولون تاریخ ایران دانست. فعالیت های او در برنامه های گوناگون رادیو از قبیل گلها و تکنوازان بسیاری از شاهکارهای موسیقی را به ارمغان آورده است . او در طی سالیان همکاری خود با استادانی چون جلیل شهناز و فرهنگ شریف و فضل الله توکل و دیگر بزرگان موسیقی همواره درصدد آن بود که فاخر ترین موسیقی را به جامعه ارائه دهد و در این راه از موفقیت چشم گیری برخوردار بوده است .


یاحقی در طول سالهای فعالیت هنری خود هیچگاه در راه آموزش هنرجویان موسیقی گام ننهاد و معتقد بود آموزش کار وی نیست؛ اما بودند عاشقان و شیفتگان صدای ساز وی که با صبر و حوصله و پشتکار سالها در پی یادگیری رازهای نوازندگی این ساز رام نشدنی در خدمت استاد بوده، تا شاید ذره‌ای از دریای مهارت وی را بچشند؛ نوازندگانی همچون دکتر جهانشاه برومند و شهرام خسروی، که اینک در غیاب استاد خویش نه همانند او ولی بسیار نزدیک به سبک او می‌نوازند تاشاید یاد وی را اینگونه زنده نگاه دارند.

آهنگسازی[ویرایش]

آثار پرویز یاحقی دربرگیرنده مجموعه‌های تکنوازی ویلن، همنوازی و ترانه‌هایی است که با صدای خوانندگان ایرانی در سالهای پیش از انقلاب اسلامی در ایران به ویژه با صدای مرضیه، دلکش، الهه و حمیرا (بیشتر در برنامه گل‌های رادیو ایران) خوانده شده است؛ از آن جمله:

  • «بیداد زمان» (به رهی دیدم برگ خزان...) ترانه سرا: بیژن ترقی، خواننده: مرضیه
  • «کلبه من» (به سرایم آمد...)، ترانه سرا: بیژن ترقی، خواننده: دلکش
  • «مهر آفرین» (تو ای عشق من...)، ترانه سرا: اسماعیل نواب صفا، خواننده: الهه
  • «نیاز» (می‌روی اکنون که این سوز نهان...) با صدای الهه
  • «امید جان» (تو ای امید جان من...)، با صدای دلکش
  • «ای فتنه کجایی» (ای خدا از آشیان ماندم جدا...)، ترانه سرا: کریم فکور، خواننده: پوران
  • «مرا نفریبی» (تو بمان...)، ترانه سرا: بیژن ترقی، خواننده: حمیرا

ازدواج با حمیرا[ویرایش]

وی در ۳۵ سالگی با پروانه امیرافشاری «حمیرا» (خواننده) ازدواج کرد. ۸ سال بعد حمیرا به دلیل نامشخصی که تاکنون بیان نکرده است، از او طلاق گرفت. پرویز یاحقی برای همسرش تعداد زیادی آهنگ ساخت که اکثر انها در لیست آهنگ‌های جاودانه حمیرا قرار گرفتند؛ همانند ترانه «پنجره‌ای به باغ گل» و ترانه «می عاشقانه» و ... . بعد از طلاق ارتباط هنری حمیرا با پرویز یاحقی به طور کامل قطع می‌شود.[۱]

هنرمندانی که با پرویز یاحقی بیش ترین همکاری را داشته‌اند[ویرایش]

فضل الله توکل: نوازنده سنتور و آهنگ ساز. در بسیاری از آلبوم‌های وترانه‌های پرویز یاحقی همکاری داشته است.

جلیل شهناز: نوازنده تار. با پرویز یاحقی در اکثر آلبوم‌هایش همکاری داشته است.

فرهنگ شریف: نوازنده تار. با پرویز یاحقی در اکثر آلبوم‌هایش همکاری داشته است.

بیژن ترقی: شاعر اغلب ترانه‌های ساخته شدهٔ پرویز یاحقی و دوست قدیمی وی

سیمین اقارضی: نوازنده چیره‌دست قانون، در اکثر هم نوازی‌ها با پرویز یاحقی همکاری داشته است.

جواد معروفی: نوازنده پیانو و تنظیم کنندهٔ اغلب آهنگ‌های پرویز یاحقی

حمیرا: آهنگ سازی برخی از ترانه‌های وی و همسر سابق پرویز یاحقی

دلکش: آهنگ سازی برخی از ترانه‌های وی

مرضیه: آهنگ سازی برخی از ترانه‌های وی

درگذشت[ویرایش]

یاحقی در چند سال آخر عمر خود به علت مصدومیت قادر به نوازندگی نبود و این قضیه لطمه روحی شدیدی به او وارد کرد. او در سن ۷۰ سالگی به علت ایست قلبی در خانهٔ خود در تهران درگذشت. او را در بهشت زهرا قطعه هنرمندان به خاک سپردند.

فیلم[ویرایش]

کنسرتی که اجرا نشد فیلمی اثر بهمن فرمان‌آرا دربارهٔ زندگی پرویز یاحقی. این فیلم بر اساس ویدئوهایی است که یاحقی در سال‌های پس از انقلاب از زندگی روزمره‌اش در خانهٔ خود در تهران ضبط کرده‌است.

پانویس[ویرایش]

  1. مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «حمیرا - ازدواج با پرویز یاحقی»، ویکی‌پدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۳ فوریه ۲۰۱۵).

منابع[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]

جستارهای وابسته[ویرایش]