وکیل تسخیری

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

وکیل تسخیری (Public Defender or law officer) یک وکیل مدافع (یا در مواردی هئیت وکلای مدافع) است برای دفاع از کسانی که از عهده دفاع از خود یا گرفتن وکیل خصوصی در امور کیفری بر نمی‌آیند. وکیل تسخیری همچنین می‌تواند از منافع ملی، حقوق بازداشت شدگان تبعه یک کشور در کشور دیگر و در موارد خاص از حقوق اساسی و منافع یک کشور دفاع کند.

شرایط یک وکیل تسخیری[ویرایش]

طرح و اقامه دعوی یا دفاع از آن در دادگاه علاوه بر داشتن دانش حقوقی، مستلزم دارابودن مهارتی است که در بستر زمان و با ممارست به دست می‌آید و آشنا نبودن به این علم و فن موجب خواهد شد یا اصل حق قابل مطالبه و استیفا نباشد و یا دست کم احقاق آن با معطلی مواجه گردد. از طرفی دسترسی آسان به عدالت هزینه‌هایی را نیز در پی خواهدداشت که تامین آن برای همگان میسر نیست.

رابطه فقر و وکیل تسخیری[ویرایش]

همواره در جهان دغدغهٔ فراهم نکردن نظام قضایی، وکیلان مجرب برای فقرا وجود داشته‌است .به همین منظور سازمان ملل متحد در 15 ژانویه سال 2007 کمیساری توانمند سازی حقوقی فقرا تشکیل داد که از ایران بانو شیرین عبادی برنده جایزه صلح نوبل 2003 نیز حضور داشتند.

«در آمریکا از میان کسانی که برایشان حکم اعدام تقاضا شده، سه چهارم آنهایی که وکیل تسخیری داشته اند حکم اعدام گرفته اند، در حالی که این احتمال برای کسانی که تمکّن مالی وکیل گرفتن داشته اند، یک چهارم بوده است«[۱] [این مدرک معتبر نیست]

در ایران برای دسترسی یکسان عامه به دادرسی عادلانه در اصل 35 قانون اساسی جمهوری اسلامی آمده است:«در همه دادگاه‌ها طرفین دعوی حق دارند برای خود وکیل انتخاب نمایند واگر توانائی وکیل را نداشته باشند باید برای آنها امکانات تعیین وکیل فراهم شود»

شرایط دادگاه[ویرایش]

در دعاوی کیفری شاکی و متهم حق دارند که از وکیل استفاده کنند و اگر متهم توانائی مالی برای انتخاب و معرفی وکیل نداشته باشد می‌تواند از دادگاه درخواست کند تا برای او وکیلی تعیین نماید. اگر دادگاه تشخیص دهد که متهم قادر به انتخاب وکیل نیست با استفاده از بودجه دادگستری برای متهم وکیل تعیین می‌کند، البته درجرائمی که مجازات آنها حسب مورد اعدام یا قصاص نفس یا سنگسار و یا حبس ابد است چنانچه متهم شخصاً وکیل معرفی نکند دادگاه مکلف است برای او وکیل تسخیری تعیین نماید حتی اگر شخص متهم چنین درخواستی را به عمل نیاورد. البته در جرائم منافی عفت متهم حق دارد از حضور یا معرفی وکیل برای خودش امتناع کند.

وکیل تسخیری که از سوی دادگاه برای متهم انتخاب می‌شود از سوی متهم قابل تغییر نیست مگر در مواردی که وکیل تسخیری یا همسر یا فرزند او دارای نفع شخصی در قضیه باشند یا رابطه خویشاوندی بین وکیل یا یکی از اصحاب پرونده وجود داشته باشد و مواردی از این دست که بی طرفی و امانت وکیل را دچار شائبه نماید(موارد مذکور صریحاً در قانون قضایی شمارش شده است).

منابع[ویرایش]

قانون اساسی جمهوری اسلامی