وسواس فکری

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

وسواس فکری عقیده، هیجان، تفکر و یا تکانه‌ای‌ست که مکرراً و مصرانه برخلاف میل شخص خود را وارد ضمیر هشیار او می‌کند. این افکار، تکانه‌ها یا تصاویر ذهنی به طور مکرر و مقاوم برای شخص بطور غیر ارادی اتفاق افتاده و ناراحتی و اضطراب بارزی را در او بر می‌انگیزند. وسواس فکری یکی از علائم اصلی بیماری روانی اختلال وسواسی جبری به‌شمار می‌رود.

معمولاً شخص می‌کوشد آن‌ها را نادیده گرفته، از ذهن خود بیرون کند و یا با عمل و فکر دیگری خنثی کند و البته آگاهی دارد که این پدیده‌های مزاحم حاصل ذهن خود او هستند.[۱]

علت بیماری[ویرایش]

علل بیولوژیک یا ژنتیک - علل محیطی نظیر محیط پر استرس و علل بهم خوردن تعادل هورمونهای نوروترانس میتر مغزی می‌باشند. افکار وسواسی معمولاً در سه دستهٔ؛ بی‌مورد پرخاشگرانه، بی‌مورد جنسی یا افکار مذهبی کفرآمیز قرار می‌گیرند.

نمونه‌ها[ویرایش]

  • ترس از میکروب و کثیفی
  • اهمیت زیاد به نظم، دقت و درستی
  • نگرانی از اینکه کاری به خوبی انجام نشده باشد، حتی وقتی فرد می‌داند که این مسئله صحت ندارد.
  • ترس از افکار شیطانی و گناهکارانه
  • فکر کردن تمام مدت درمورد یک صدا، تصویر، کلمه یا عدد بخصوص
  • نیاز به اطمینان مجدد
  • ترس از صدمه‌زدن به یکی از اعضاء خانواده یا یکی از دوستان

وسواس فکری مربوط به نگرانی از آسیب زدن به خود یا دیگران هیچ‌گاه نمی‌تواند به تنهایی موجب شود که فرد رفتارهای آسیب رسان را انجام دهد، حتی می‌توان گفت بیمار در چنین شرایطی بیشتر از افراد عادی نگران سلامت خود و عزیزان خود است. بنابراین این بیماران جزو بیماران خطرناک طبقه بندی نمی‌شوند و درمان باید بر بهبود حالات روحی خود بیمار متمرکز باشد، مگر آن که بیماری زمینه‌ای دیگری مانند روان پریشی وجود داشته باشد. درمان: با داروهایی نظیر فلوکسیتین و پاروکسیتین و سیتالوپرام که هورمون سروتونین مغز را بالا می‌برند انجام می‌شود و نیز روشهای رفتار درمانی

جستارهای وابسته[ویرایش]

منبع[ویرایش]

  • هارولد کاپلان و بنیامین سادوک، چکیده روانپزشکی بالینی، نصرت‌الله پورافکاری، سوم پائیز ۱۳۷۷، تهران: آزاده، ISBN 964-90053-2-3
  • مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «Intrusive thoughts»، ویکی‌پدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۲۹ می ۲۰۱۱).
  1. کاپلان، ص ۳۱