هرمز یکم

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
هرمز یکم
شاهنشاه ساسانی
Hormizdi.jpg
سکه‌ای از هرمز یکم
دوران ۲۷۲ میلادی - ۲۷۳ میلادی
مرگ ۲۷۳ میلادی
پیش از بهرام یکم
پس از شاپور یکم
پدر شاپور یکم
مادر دخت مهرک نوشزاد
دین زرتشتی
نگارهٔ هرمز یکم.

هرمز یکم یا هرمزداردشیر از سال ۲۷۲ تا ۲۷۳ (میلادی)، پادشاه ساسانی بود. بعد از پدر خود، شاپور یکم، به عنوان شاهنشاه ایران سلطنت کرد. وی که در هنگام حیات پدر در جنگهای روم و ارمنستان شجاعت بسیار از خود نشان داده بود، به خاطر شجاعتهای خویش دلیر (جری، بطل) خوانده می‌شد و شاپور یک چند فرمانروایی پارت و سرانجام فرمانروایی ارمنستان را با عنوان ورزگ شاه ارمنشهر به او داده بود. به نظر میاید صفات جنگی بیش از تدبیر و درایت، وی را در نظر پدر لایق جانشینی او کرده باشد.

اگر روایت طبری در باب آنکه وی یک دست داشت، درست باشد ممکن است، همین نکته بهانه‌ای شده باشد که بزرگان ناراضی او را خیلی زود از سلطنت برکنار کرده باشند. از روایات مانوی هم بر می‌آید که وی نسبت به مانی همچنان نظر تأیید و مساعدت داشته‌است و این نکته حاکی از سیاست تسامح جویی اوست.[۱]

مانی پیامبر در زمان او آزادانه اندیشه‌اش را رواج می‌داد. همچنین کرتیر موبد نامدار زرتشتی و دشمن مانی، در زمان او ارج بسیار یافت.

فرجام کار هرمزداردشیر، روشن نیست و درست معلوم نیست، به مرگ طبیعی درگذشته یا از سلطنت خلع گشته‌است.

در شاهنامه ذکر او تحت نام اورمزدِ شاپور آمده‌است.

پادشاه پیشین:
شاپور یکم
هرمز یکم
شاهنشاه ایران

۲۷۲ – ۲۷۳ میلادی

جانشین:
بهرام یکم

پانویس [ویرایش]

  1. زرین کوب، ص ۴۳۵

منابع [ویرایش]

جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ هرمز یکم موجود است.

زرین کوب، عبدالحسین. تاریخ مردم ایران، قبل از اسلام. تهران: انتشارات امیر کبیر، ۱۳۶۴

  • تورج دریایی، شاهنشاهی ساسانی، برگردان مرتضی ثاقب‌فر، چاپ یکم، انتشارات ققنوس، ۱۳۸۱، ISBN 964-311-436-8