هرج و مرج

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

هرج و مرج دارای بیش از یک معنا می باشد. برخی از اصطلاح "هرج و مرج" برای اشاره به یک جامعهء بدون نظارت و کنترلِ دولت و یا اعمالِ زور و خشونت در نفوذ سیاسی استفاده می کنند.[۱][۲] هنگامی که هرج و مرج به این معنا استفاده می شود، ممکن است [۳][۴] بمعنای اختلال و بی نظمی سیاسی و یا بی قانونی در جامعه در نظر گرفته شود.

آنارشیسم[ویرایش]

نوشتار اصلی: آنارشیسم

اقتدارگریزی[۵] یا آنارشیسم در زبان سیاسی به معنای نظامی اجتماعی و سیاسی بدون دولت، یا به طور کلی جامعه‌ای فاقد هرگونه ساختار طبقاتی یا حکومتی است. آنارشیسم برخلاف باور عمومی، خواهان «هرج و مرج» و جامعهٔ «بدون نظم» نیست، بلکه همکاری داوطلبانه را درست می‌داند که بهترین شکل آن ایجاد گروه‌های خودمختار است. طبق این عقیده، نظام اقتصادی نیز در جامعه‌ای آزاد و بدون اجبار ِ یک قدرت سازمان‌یافته بهتر خواهد شد و گروه‌های داوطلب می‌توانند بهتر از دولت‌های کنونی از پس وظایف آن برآیند. آنارشیست‌ها به طور کلی با حاکمیت هرگونه دولت مخالفند و دموکراسی را نیز استبداد اکثریت می‌دانند (که معایبش کمتر از استبداد سلطنتی است).[۶]

آنارشیسم خود زیرنحله‌های پرشماری دارد، که جز در یکی دو اصل بنیادین شباهت چندانی با هم ندارند. این خود تا حدی خاسته از ماهیت آنارشیسم است که وجود خویشتن را در نفی و مخالفت می‌جوید. ماهیت آزاد و غیرمتمرکز آنارشیست‌ها، در سازمان‌نیافتگی نسبی تشکیلات ایشان پیداست. ایشان ضمن التزام به اصول بنیادین آنارشیسم در تفسیر این اصول و به فعلیت درآوردن آنها اختلاف‌های اساسی دارند. مهم‌ترین این اصل‌های بنیادین چنان که پیشتر گفته شد، نفی حکومت است؛ یعنی عصارهٔ تفکر آنارشیستی تأکید بر آزادی فرد است. این تأکید منجر به تقبیح و مخالفت با هر گونه اقتدار بیرونی (خاصه حکومت) می‌گردد که مانعی در رشد و تعالی آزاد فرد باشد.[۷]

پانویس[ویرایش]

  1. . 
  2. "Anarchy." Oxford English Dictionary. Oxford University Press. ۲۰۰۴. The first quoted usage is 1667
  3. "Anarchy." Oxford English Dictionary. Oxford University Press. ۲۰۰۴. The first quoted usage is 1552
  4. "Anarchy." Oxford English Dictionary. انتشارات دانشگاه آکسفورد. ۲۰۰۴. The first quoted usage is 1850.
  5. واژه‌های مصوب فرهنگستان زبان و ادب پارسی، دفتر نخست تا چهارم، ۱۳۷۶ تا ۸۵
  6. داریوش آشوری. فرهنگ سیاسی. چاپ چاپ پنجم. تهران: انتشارات مروارید، ۱۳۵۱. صص. ۳۰-۳۲. 
  7. D. Novak, «the Place of Anarchism in the History of Political Thought»

پیوند به بیرون[ویرایش]

جستجو در ویکی‌واژه معنای واژهٔ «هرج و مرج» را در ویکی‌واژه ببینید.

[en:]