نورمحمد ترکی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
تصویر نور محمد ترکی در زمان رئس شورای انقلابی ماه اردیبهشت سال ۱۳۵۷
سومین رئیس‌جمهور افغانستان
مشغول به کار
تاریخ انتصاب
از ۱۹۷۸ تا ۱۹۷۹
معاون رئیس‌جمهور حفیظ‌الله امین (نخست‌وزیر)
پس از عبدالقادر
پیش از حفیظ‌الله امین
اطلاعات شخصی
تولد نور محمد ترکی
۱۵ ژوئیهٔ ۱۹۱۷(۱۹۱۷-07-۱۵)
ولایت غرنی،
مرگ ۱۴ سپتامبر ۱۹۷۹ میلادی (۶۲ سال)
کابل
ملیت Flag of Afghanistan.svg افغانستان
حزب سیاسی حزب دمکراتیک خلق افغانستان
همسر نور ببی ترکی
پیشه ، سیاستمدار
دین بی‌خدایی
والدین: نظر محمد ترکی

نورمحمد تَرَکی (۱۵ ژوئیه ۱۹۱۷ - ۱۴ سپتامبر ۱۹۷۹) سیاست‌مدار افغان و از رهبران حزب دمکراتیک خلق افغانستان بود که پس از سرنگونی حکومت محمد داوود خان به ریاست‌جمهوری این کشور نایل گردید. وی در سال ۱۹۷۹ توسط طرفداران حفیظ اله امین در ارگ ریاست جمهوری به وسیلهٔ بالش (متکا) خفه شد و بعد از مرگش قدرت به حفیظ‌الله امین نخست‌وزیر وقت افغانستان منتقل شد.

زندگینامه[ویرایش]

نورمحمد ترکی فرزند نظر محمد ترکی در ۱۵ ژوئیه ۱۹۱۷ از قبیله پشتون در قریه سرخ ولسوالی ناوه ولایت غزنی متولد شد. وی تحصیلات ابتدایی را در غزنی به پایان رساند. تا سال ۱۹۳۲ در یک شرکت هندی کار می‌کرد و به وسیله این شرکت به هندوستان رفته تحصیلات خود را تا کلاس ۱۲ به پایان رسانید.

نور محمد در جوانی احساسات وطن دوستی و مبارزه را علیه رژیم هاشم خان که صدراعظم وقت در افغانستان بود اغاز نمود.

بدلیل روابط قومی، توسط شریف تره کی حکمران زابل، بحیث کاتب جزای ولسوالی شینکی همین ولایت اعزام گردید. پیشنهاد تقررش به وزارت داخله فرستاده شد. وزیر داخله وقت یعنی داودخان آنرا رد کرد. آن هم به این دلیل که وی در هند تحصیل نموده بود و هند در آن زمان تحت استعمار انگلیس قرارداشت.

اما بعدها تره کی توانست بواسطه "بینوا" عضو وپیشن زلمیان، در ریاست مستقل مطبوعات مقرر گردیده و تا معاونت ریاست آژانس باختر ارتقا یابد. بعداً بحیث اتشه (وابستهٔ) مطبوعاتی سفارت افغانستان در واشنگتن عازم ایالات متحده گردید.

او در سال ۱۳۲۶ یکی از مشمولین ویش زلمیان یعنی جوانان بیدار بود. در جلسه ویش زلمیان اشخاص ذیل برای اولین بار در یک حزب سیاسی جمع گردیدند. عبدالروف بینوا، گل پاچا الفت، فیض محمد خان انگار، نورمحمد ترکی، غلام حسین صافی، محمد رسول خان پشتون، عبدلشکور رشاد، عبدالهادی توخی، محمدانور خان اچکزایی، قاضی بهرام خان، غلام جیلانی، قاضی عبدلصمدف، اقا محمد کرزی، موسی شفیق، غلام محمد پوپل و باقی ۱۶ نفر دیگر بودند و نشریه این حزب را انگار می‌نامیدند.

در سال ۱۳۴۳ اولین کنگره حزب با شرکت ۲۷ نفر از اعضا تاسیس شد و بلاثر رائ آرا تمام اعضا، نور محمد ترکی به صفت منشی عمومی جمعت دیموکراتیک خلق افغانستان تعین گردید. در ۱۴ ثور سال ۱۳۴۶ این حزب، پس از انشعاب به دو جناح خلق و پرچم تقسیم شد.. در سال ۱۳۵۷ به صفت رئیس شورای انقلابی منصوب شد.

منابع[ویرایش]

  • ۱. افغانستان در مسیر تاریخ نوشته میر غلام محمد غبار جلد دوم صفحات ۲۳۷ الی ۲۶۸احزاب سیاسی
  • ۲. زندگی نوین چاپ سال ۱۳۵۷ مولف نظر زاده نام مستعار ترکی
  • ۳. ویکی پیدیا پشتو