نهاد (دستور زبان)

نهاد واژه یا گروهی از واژگان یک بند است که دربارهٔ آن خبری می‌دهیم. هر بند(جمله ساده) دارای دو بخش نهاد و گزاره است. نشانهٔ نهاد هم‌خوانی آن با شناسه‌است. نهاد معمولاً پیش از گزاره می‌نشیند.

نمونه: دانشجویان به اردوی علمی رفتند.

انواع نهاد

در یک بند دو گونه نهاد وجود دارد، فاعل و مسندالیه.

فاعل چیز و یا کسی است که کاری انجام می‌دهد. یعنی اینکه پیام بند به انجام عملی توسط او اختصاص دارد. برای نمونه

متین رزم بهار را دوست دارد.

مسندالیه چیز و یا کسی است که پیام بند درباره وجود یا بروز یک ویژگی در او است. برای نمونه

متین رزم عاشق است.

متین رزم عاشق شده است.

به بندی که دارای فاعل است بند فعلیه (در متون قدیمی جمله فعلیه) و به بندی که دارای مسندالیه است بند اسمیه (در متون قدیمی جمله اسمیه) گفته می‌شود.فعلیه یا اسمیه بودن بند ارتباط مستقیمی با فعل جمله دارد.