نامه بانوان

نامهٔ بانوان یک مجلهٔ صریح‌اللهجهٔ ایرانی به سردبیری شهناز آزاد بود که نخستین شمارهٔ آن در سال ۱۲۹۹* در تهران چاپ شد. این روزنامهٔ طرفدار کشف حجاب به چاپ مقاله‌هایی که فقط به قلم زنان نوشته شده بود و اخبار ملی و بین‌المللی نیز می‌پرداخت.

این نشریه دو بار در ماه منتشر می‌شد و بالای نام روزنامه شعار «زنان نخستین آموزگار مردانند» به چشم می‌خورد. هدف از انتشار این روزنامه «بیداری و رستگاری زنان بیچاره و ستمکش ایران» بود.

نامه بانوان ۳ روز بعد از چاپ نخستین شماره‌اش توقیف شد زیرا نوشته بود «حجاب خرافه و موهومات و حصار سنت، جلوی دیدگان زنان و مردان را در این کشور سد کرده‌است.» سپس با این شرط که در شماره بعدی بنویسد منظور از حجاب در این جمله، حجاب زنان نیست، اجازه انتشار مجدد یافت. در دو شمارهٔ اول شعر «کفن سیاه» از میرزاده عشقی و بحث‌هایی در مجلس سوریه راجع به حق رای زنان و مبارزه با حجاب منتشر شده بود اما شهناز آزاد، سردبیر، در شمارهٔ سوم مدعی شد که منظورش از «حجاب»، «حجاب خرافه و جهل» بوده‌است و نه چادر و روبنده. دانشوران این حرکت را «عقب‌نشینی» تاکتیکی می‌دانند.

منابع

• Sanasarian, Eliz. The Women's Rights Movements in Iran, Praeger, New York: 1982, ISBN 0-03-059632-7, 33.
• Atabaki, Touraj. The State and The Subaltern

• ساناساریان، الیز. جنبش حقوق زنان در ایران (طغیان، افول و سرکوب از ۱۲۸۰ تا انقلاب ۱۳۵۷). چاپ اول. تهران: نشر اختران، ۱۳۸۴. ISBN 964-7514-78-6. 
• ناهید، عبدالحسین. زنان ایران در جنبش مشروطه. تبریز: نشر احیا، ۱۳۶۰.