ناصبی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

ناصبی(به عربی: النواصب) واژه‌ای‌است که به کسی که با علی بن ابی طالب[۱] یا یکی از امامان شیعه دشمن باشد[۲] اطلاق می‌شود.

معنای «ناصبی»[ویرایش]

ابن ادریس می‌گوید: «کسی که جنگ در برابر مسلمانان به پا می‌کند ناصبی است».(۳)

فاضل مقداد می‌گوید: «ناصبی به پنج معنا به کار می‌رود: خوارجی که عیب به امیرالمؤمنین می‌گیرند، کسی که به یکی از ائمه اهل بیت چیزی که موجب سقوط عدالت است نسبت می‌دهد. کسی که وقتی فضیلتی از آنان را می‌شنود انکار می‌کند. کسی که معتقد به فضیلت غیر از حضرت علی بر آن وی است و کسی که با آن که می‌داند نصّ بر حضرت علی وجود دارد آن را انکار می‌کند».(۴)

و در روایت صحیحه‌ای آمده است: «ناصبی کسی نیست که دشمنی با ما اهل بیت نماید، زیرا تو نمی‌توانی کسی را بیابی که بگوید من پیامبر و خاندان او را دشمنی می‌ورزم، بلکه ناصبی کسی است که خود را در مقام دشمنی شما قرار دهد در حالی که می داند شما ولایت ما را داشته و شیعه ما هستید».(۵)

و در روایت دیگری آمده است که: «شخصی از امام موسي كاظم سوال نمود چه کسی ناصبی است و آیا برای شناخت ناصبی و امتحان او بیش از این لازم است که اوجبت و طاغوت را مقدم داشته و عقیده به امامت آنان داشته باشد؟ پس در پاسخ آمد: هرکس چنین عقیده‌ای داشته باشد ناصبی است».

ناصبی‌های معروف[ویرایش]

پانویس[ویرایش]

  1. صنعانی، ۲/ ۴۴۳
  2. حلی، ۲۷۷؛ خوئی ۲/ ۸۵

منابع[ویرایش]

  • محقق حلی، جعفر بن حسن، الرسائل التسع، مکتبة آیة الله العظمی المرعشی قم، ۱۴۱۳ق/۱۳۷۱ش
  • خوئی، ابو القاسم، کتاب الطهارة، دار الهادی للمطبوعات، قم، ۱۴۱۰ق/۱۳۶۹ش
  • صنعانی، محمد بن إسماعیل، توضیح الأفکار لمعانی تنقیح الأنظار، به کوشش محمد محی الدین عبد الحمید، مدینه

۳ . «السرائر»، ج ۳، ص ۶۰۷.

۴ . عبارت فوق را در «التنقیح الرائع» و «نضد القواعد الفقهیه» نیافتم، ولی صاحب جواهر از ایشان نقل کرده است. ر.ک: «جوهر الکلام»، ج ۶، ص ۶۶.

۵ . «علل الشرایع»، ج ۲، ص ۲۸۹; «ثواب الاعمال و عقاب الاعمال» ص ۱۸۷; «بحارالانوار»، ج ۷۲، ص ۱۳۱، ب ۱۰۱; «وسائل الشیعه»، ج ۳، ص ۳۳۹، ب ۲، ابواب مایجب فیه الخمس، ج ۳; «مجمع البحرین»، ج ۲، ص ۱۷۴.

۶ . «مستطرفات السرائر»، ص ۱۵۰; «بحارالانوار»، ج ۷۲، ص ۱۳۵، ح ۸; «وسائل الشیعه»، ج ۳، ص ۳۳۹; «جواهر الکلام»، ج ۶، ص ۶۴.