میکرومتر

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
میکرومتر و نام اجزای آن
نحوه استفاده از میکرومتر

میکرومتر، یا ریزسنج، ابزاری برای اندازه گیری طول با دقت زیاد است.

میکرومتر برای اندازه گیری قطعاتی که بایستی دقیق تراشیده شوند به کار گرفته می‌شود. دقت میکرومتر به مراتب بیشتر از دقت کولیس‌ها می‌باشد. میکرومترها از نظر سیستم اندازه گیری مانند کولیس دو نوع می‌باشند که آنها را میکرومترهای اینچی و میکرومترهای میلیمتری می‌نامند. میکرومتر از بخشهای مختلفی تشکیل شده‌است، که عبارتند از: فک ثابت، فک متحرک، استوانه مدرج و یا همان خط کش میکرومتر، پوسته مدرج یا ورنیه میکرومتر، و کمانی که برای گرفتن میکرومتر از آن استفاده می‌شود. در قسمت انتهایی میکرومتر یک جغجغه است و اهرمی که در موقع اندازه‌گیری، قفل می‌شود.

 • روش کار با میکرومتر: همانطور که گفته شد، مقیاس اندازه‌گیری در میکرومتر می‌تواند اینچ یا میلیمتر باشد. اندازهٔ طول خط‌کش میکرومتر به صورت ۲۵ میلیمتر، ۲۵ میلیمتر می‌باشد. این بدان معنی است که این نوع میکرومتر از مقدار صفر تا ۲۵ میلیمتر را اندازه می‌گیرد. نوع دیگر از ۲۵ تا ۵۰ میلیمتر را اندازه می‌گیرد. به همین ترتیب سایر اندازه‌ها با میکرومتر مناسب آن محدوده اندازه‌گیری می شوند.
 • خواندن میکرومتر: اگر به خط‌کش میکرومتر توجه شود، دیده می‌شود که دارای یک خط افقی است. یکسری تقسیم بندی بالای خط افق است و یکسری زیر خط افق است. تقسیم بندی که بالای خط افق است فاصله بین آنها یک میلیمتر است، و تقسیم بندی که زیر خط افق است فاصله بین آنها نیم میلیمتر می‌باشد. استوانه مدرج وجود دارد که روی خط کش اصلی ما حرکت می‌کند، معمولاً میکرومترها با دقت ۰/۰۱ میلیمتری ساخته می‌شوند. اگر دقت کنیم، می‌بینیم که روی ورنیه از صفر تا ۵۰ قسمت مساوی تقسیم بندی شده‌است.
حال فرض می‌کنیم قطعه‌ای را اندازه گیری کردیم و می‌خواهیم اندازه آن را بخوانیم، برای خواندن میکرومتر بدین صورت عمل می‌کنیم که به آخرین خط، خط کش که از زیر ورنیه مشخص است، دقت می‌کنیم. این اندازه اندازه اصلی ما است. برای بدست آوردن مقدار خورده آن، توجه می‌کنیم که کدام خط ورنیه رو به روی خط، خط کش به صورت کامل قرار گرفته‌است.
 • در حین استفاده از میکرومتر به نکاتی می‌بایست توجه کرد:
در زمان خواندن میکرومتر می‌بایست درست مقابل چشمان قرار بدهیم.
در زمانیکه ما قطعه‌ای را در بین دو فک متحرک و ثابت قرار می‌دهیم، و اندازه می‌گیریم بوسیله دست استوانه مدرج را می‌چرخانیم تا با قطعه کار، تماس پیدا بکند، و وقتی تماس پیدا کرد، بقیه کار را با جغجغه انجام می‌دهیم.

منابع[ویرایش]

  • کتاب اندازه گیری دقیق و آزمایشگاه، رشته ساخت و تولید شاخه فنی و حرفه‌ای، انتشارات آموزش و پرورش ایران