میدان یادآوران

میدان نفتی یادآوران

میدان نفتی یادآوران یکی از میدان‌های نفتی ایران است که در ۷۰ کیلومتری جنوب غربی اهواز و شمال خرمشهر و در منطقه کوشک-حسینیه واقع است. این میدان از ترکیب دو میدان یا تاقدیس حسینیه و کوشک تشکیل شده‌است. ابعاد میدان ۱۵ در ۴۵ کیلومتر است. حجم نفت در جای این میدان نفتی ۱۲ میلیارد و ۲۰۰ میلیون بشکه برآورد می‌شود. این میدان در مجاورت میدان سنباد که یکی از میدان‌های نفتی عراق است قرار دارد. از این میدان دو نوع نفت سنگین (API 18) و نفت سبک (API 38) به ترتیب از دو لایه سروک و فهلیان تولید می‌شود. بر اساس برنامه‌ریزی انجام شده، تا انتهای سال ۱۳۸۹ بهره‌برداری از لایه فهلیان از طریق ۸ حلقه چاه با تولید روزانه ۲۰ هزار بشکه آغاز خواهد شد. نفت استخراج شده به دارخوین منتقل می‌شود.

موقعیت جغرافیایی

میدان یادآوران از ترکیب دو میدان (تاقدیس) حسینیه و کوشک تشکیل شده‌است. تاقدیس حسینیه در ناحیه دزفول شمالی در مجاورت و به موازات خط مرزی و مشترک بین ایران و عراق و چاه حسینیه به فاصله ۲۱ کیلومتری شمال غربی چاه دارخوین – ۲ و حدود ۵/۳۴ کیلومتری شمال غرب چاه خرمشهر – ۱ و حدود ۳۰ کیلومتری جنوب چاه کوشک – ۱ واقع شده‌است. تاقدیس کوشک در فاصله ۳۵ کیلومتری جنوب غرب ساختمان جفیر و ۲۲ کیلومتری جنوب شرق ساختمان آزادگان و ۸۰ کیلومتری جنوب غرب اهواز نزدیک مرز ایران و عراق قرار دارد. امتداد آن شمال غرب – جنوب شرقی می‌باشد. شکل ۱ موقعیت این میدان را در نقشه نشان می‌دهد.

وضعیت زمین شناسی

تاقدیس یادآوران در سطح زمین فاقد رخنمون بوده و ساختاری است که بوسیله برداشتهای ژئوفیزیکی اکتشاف شده‌است. تاقدیس حسینیه در امتداد ساختمانهای دارخوین، خرمشهر و آزادگان دارای روند شمالی – جنوبی می‌باشد. این تاقدیس بر روی افق‌های سروک و فهلیان با بستگی‌های افقی به ترتیب ۱۴۰-۸۴ و ۲۵۶-۸۰ کیلومتر مربع و بستگی قائم ۵۰ و ۹۰ متر با توجه به نقشه‌های عمقی ژئوفیزیکی می‌باشد و با توجه به نقشه‌های لرزه نگاری تاقدیس کوشک در افق سروک دارای بستگی افقی ۷۲ کیلومتر مربع و بستگی قائم ۵۵ متر می‌باشد همچنین بستگی افقی و قائم بر روی افق فهلیان به ترتیب ۲۲ کیلومتر مربع و ۲۰ متر بر آورد گردیده‌است.

حجم ذخیره و میزان تولید

میزان ذخیره درجای (Oil in Place, OIP) این میدان بیش از ۱۷ میلیارد بشکه (۷/۲ کیلومتر مکعب) و مقدار ذخیره قابل بازیافت (Recoverable) نیز ۳ میلیارد بشکه (۵/۰ کیلومتر مکعب) تخمین زده شده‌است. پیش بینی شده‌است روزانه بین ۳۰۰ تا ۴۰۰ هزار بشکه نفت از این میدان قابل استحصال باشد.

تاریخچه فعالیتهای اکتشافی

تاقدیس حسینیه بدون هیچگونه رخنمونی در سطح زمین با عملیات لرزه نگاری در سال ۱۳۵۷ مشخص و محرز گردید. اولین لرزه نگاری در منطقه در سال ۱۳۷۵ انجام شده و در سال ۱۳۷۹ اکتشافی صورت گرفت. در سال ۸۱ میدان نفتی حسینیه با ۵/۱ میلیارد بشکه ذخایر تثبیت شد و با ادامه اکتشاف مشخص گردید که فاصله بین دو میدان نفتی کوشک و حسینیه نیز مخزن نفت است. بینابین میادین کوشک و حسینیه فاصله‌ای است که ظاهراً محل مخزن جدید است. مجموع میادین کوشک و حسینیه و حد فاصل تازه کشف شده بین این دو میدان به نام «یادآوران» تغییر نام داد. حفر اولین چاه اکتشافی حسینیه درسال ۱۳۸۰ به پایان رسید و تا کنون ۴ حلقه چاه درآن حفاری شده‌است. جداول ۱، ۲ و ۳ خلاصه‌ای از اطلاعات چاه را نشان می‌دهد.

جستارهای وابسته

• مناقشات مرزی ایران و عراق
• میدان آزادگان

منابع

• حفاری همزمان دو حلقه چاه در میدان نفتی یادآوران خبرگزاری صباایران
• «جزئیاتی از مناقشه ایران و عراق بر سر میادین نفتی». روزنامه ابتکار، ۱۵ دی ۱۳۸۸. ایران و جهان. بازبینی‌شده در ۱۱ سپتامبر ۲۰۱۰.