مقل

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
مقل ارزق

مقل، یا مقل ازرق (به انگلیسی Bdellium) شیره رزینی است و به عربی قفر و در طب سنتی با نام‍‍های مقل و مقل الیهود نام برده شده‌است. این شیره از درختان خانوادة Burseraceae جنس Commiphora گرفته می‌شود و انواع مختلفی دارد که معروفترین گونه‌ای است به نام علمی Commiphora mukul (Hook. Ex Stocks) Engl که مقل ارزق از این گونه گرفته می‌شود.

مشخصات[ویرایش]

تمام انواع مقل از نظر طعم تلخ هستند. نوعی از آن به رنگ مایل به سرخ است که مقل ارزق نامیده می‌شود. نوع دیگری از آن را که زرد رنگ است و «مقل الیهود» نامیده می‌شود یهودی‌ها به عنوان بخور معطر استفاده می‌کنند.
درخت مقل مناطق گرمسیر هندوستان در میسور، دکان، خاندش، سند و بلوچستان می‌روید.

ترکیبات شیمیایی[ویرایش]

در مقل ارزق علاوه بر صمغ و رزین در حدود ۴۵/۱ درصد اسانس وجود دارد. اسانس‌های روغنی رزین آن دارای میرسن[پانویس ۱]، دی میرسن[پانویس ۲] و پولی میرسن[پانویس ۳] می‌باشد. ضمناً در صمغ آن مقداری از قندها و آلدوبیورونیک[پانویس ۴] اسید یافت می‌شود.

تصفیه[ویرایش]

مقل موجود در بازار دارای آغشته گی‌هایی به پوست خود درخت و خاشاک می‌باشد که قبل از مصرف آن در قرابادین باید با حلال حل و صاف و دوباره در حمام ماریه خشک گردد.

خواص[ویرایش]

مزاج مقل طبق نظر حکمای طب سنتی خیلی گرم و خشک است. در هند از صمغ رزینی آن به عنوان قابض، ضدعفونی کننده، داروی سینه‌ای و برای افزایش نیروی جنسی، غنی کردن خون، بادشکن و قاعده آور استفاده می‌شود. ضمناً در موارد مارگزیدگی وعقرب گزیدگی نیز کاربرد شفابخشی دارد.

واژه‌نامه[ویرایش]

  1. Myrcene
  2. Dimyecene
  3. Polymyrcene
  4. Aldobiouronic acid

پانویس[ویرایش]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

کتاب‌ها
  • میرحیدر، حسین. معارف گیاهی. ج. ۶. چاپ اول. تهران: دفتر نشر فرهنگ اسلامی، ۱۳۷۳. ۶۴۷. 

پیوند به بیرون[ویرایش]