مقابله سیاره‌ای

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
مقابله در کیهان‌شناسی

مقابله یا پادیستان دو سیاره زمانی روی می‌دهد که هر دو سیاره در یک طرف خورشید به گونه‌ای قرار داشته باشند که مراکز جرم دو سیاره و خورشید روی یک خط قرار گیرد. در چنین حالتی سیاره خارجی (سیاره دورتر نسبت به خورشید) از دید ناظر ایستاده بر سیاره داخلی (سیاره نزدیک‌تر نسبت به خورشید)، شب هنگام طلوع کرده و به شکل قرص کاملی دیده می‌شود. اما سیاره داخلی از دید ناظر ایستاده بر سیاره خارجی فقط هنگام روز قابل مشاهده است و نیم‌کره تاریک آن دیده می‌شود. طبیعی است که در زمان مقابله فاصله بین دو سیاره در کمترین مقدار خود قرار دارد.[۱]

بعبارتی دیگر بر یک خط شدن بترتیب یک جرم سماوی (معمولا سیارات خارجی یا ماه) با یک سیاره (در اینجا زمین) و خورشید در دیگر سوی درصورتیکه سیاره (زمین) و ناظر زمینی همواره در میانه قرار گرفته باشد را مقابله گویتد. که برای همه اجرام سیار بجز سیارات داخلی مفروض است و در این صورت جرم مذکور در بیشترین درخشندگی یا بدر خواهد بود. و بیشترین زمان در طول یک شب در دید ناظر خواهد بود. مقابله ماه (بدر) یکی از شرایط ماه گرفتگی می باشد. در این معنی جرم سیار در نقطه مقابل خورشید خواهد بود. و خورشید به تمام سطح ظاهری آن بطرف زمین می تابد. در حقیقت ناظر زمینی همواره در مابین دو جرم متقابل است.

مقابله تنها برای سیاره‌های خارجی رخ می‌دهد. برای مثال زمانی که از نظر ناظر زمینی، مریخ در مقابله قرار دارد از نظر ناظر مریخی در همان زمان زمین در مقارنه با خورشید قرار خواهد داشت.

زمانی که هر جرم فضایی اعم از سیاره یا سیارک در مقابله با زمین قرار دارند یعنی:

  1. در تمام طول شب قابل رصد است.
  2. در نزدیک‌ترین فاصله با زمین قرار دارد و بنابراین بزرگ‌تر و درخشان‌تر به نظر می‌آید.

و در نهایت

  1. قرص کامل آن رؤیت می‌شود

منابع[ویرایش]