معاون اول رئیس‌جمهور ایران

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
معاون اول ریاست جمهوری اسلامی ایران
Emblem of Iran.svg
متصدی فعلی
اسحاق جهانگیری

از ۱۴ مرداد ۱۳۹۲
سکونت‌گاه اصلی تهران، خیابان پاستور، نهاد ریاست جمهوری
تعیین‌گر رئیس‌جمهور ایران
مدت تصدی تا زمان پایان حکم
نخستین متصدی حسن حبیبی
بنیادگذاری ۶ مرداد ۱۳۶۸ (قانونی‌شدن سمت)
وبگاه .president.ir/fa/vicepresident

معاون اول رئیس‌جمهور ایران دومین مقام عالی‌رتبه در هیأت وزیران است. او وظیفه اداره هیأت وزیران در غیاب رئیس جمهور و مسئولیت هماهنگی سایر معاونان رئیس جمهور را بر عهده دارد.[۱]

معاون اول رئیس جمهور مانند دیگر معاونان وی از سوی رئیس جمهور انتخاب شده و احتیاج به رأی اعتماد مجلس ندارد. همچنین در صورت «فوت، عزل، استعفا، غیبت یا بیماری بیش از دو ماه رئیس جمهور و یا در موردی که مدت ریاست جمهوری پایان یافته و رئیس جمهور بر اثر موانعی هنوز انتخاب نشده و یا امور دیگری از این قبیل» مسئولیت‌ها و اختیارات او برعهده معاون اول قرار می‌گیرد و او به همراه رؤسای مجلس و قوه قضائیه بایستی در مدت کمتر از ۵۰ روز انتخابات ریاست جمهوری را برگزار کند.[۲]

این مقام در اصلاح قانون اساسی ۱۳۶۸ به قوه مجریه افزوده شد و حسن حبیبی اولین شخصی بود که معاونت رئیس جمهور را در دولت هاشمی رفسنجانی و بعد از آن محمد خاتمی به مدت ۱۲ سال در اختیار داشت. محمدرضا عارف در دوره دوم ریاست جمهوری خاتمی (از ۱۳۸۰ تا ۱۳۸۴) به این مقام منصوب شد و پرویز داوودی هم معاون اول دولت اول احمدی نژاد (۱۳۸۴ تا ۱۳۸۸) و محمدرضا رحیمی معاون اول دولت دوم او بوده‌اند. همچنین حسن روحانی طی حکمی در ۱۴ مرداد ماه ۱۳۹۲ اسحاق جهانگیری را به معاونت اول خود منصوب کرد.

همچنین در دوران ریاست جمهوری محمد خاتمی، با تغییراتی که در پروتکل‌های تشریفاتی ایران بوجود آمد، معاون اول رئیس جمهوری ایران هم‌رتبه نخست وزیر قرار گرفت و در پی آن مراسم استقبال از نخست وزیر کشورهای مختلف که به ایران سفر می‌کنند توسط معاون اول رئیس جمهوری برگزار می‌شود.[۳]

فهرست معاونان اول[ویرایش]

ردیف معاون‌اول دوره دولت رئیس‌جمهور
آغاز پایان
۱ حسن حبیبی Hassan Habibi.jpg ۱۰ مرداد ۱۳۶۸ ۲۰ مرداد ۱۳۸۰ ۵ اکبر هاشمی رفسنجانی
۶
۷ سید محمد خاتمی
۲ محمدرضا عارف Mohammad Reza Aref2 cropped.jpg ۲۱ مرداد ۱۳۸۰ ۲۰ مرداد ۱۳۸۴ ۸
۳ پرویز داوودی Davoodi3.jpg ۲۱ مرداد ۱۳۸۴ ۲۶ تیر ۱۳۸۸ ۹ محمود احمدی‌نژاد
۴ اسفندیار رحیم‌مشایی Mashai Russia June 2009.jpg ۲۶ تیر ۱۳۸۸ ۲ مرداد ۱۳۸۸
۵ محمدرضا رحیمی Mohammad Reza Rahimi VOA (Cropped).jpg ۲۲ شهریور ۱۳۸۸ ۱۴ مرداد ۱۳۹۲ ۱۰
۶ اسحاق جهانگیری ۱۴ مرداد ۱۳۹۲ در حال فعالیت ۱۱ حسن روحانی

پانویس‌ها[ویرایش]

  1. اصل یکصد و بیست و چهارم قانون اساسی
  2. اصل یکصد و سی و یکم قانون اساسی
  3. «محمدرضا رحیمی معاون اول رئیس جمهوری ایران شد»(فارسی)‎. وب‌گاه بی‌بی‌سی، ۲۴ شهریور ۱۳۸۸. بازبینی‌شده در شهریور ۱۳۸۸.