محمد مسعود
| در درستی مطالب این مقاله اختلافنظر وجود دارد. برای اطلاعات بیشتر صفحهٔ بحث را ببینید. |
| در بیطرفی این مقاله یا بخش اختلاف نظر وجود دارد. لطفاً به گفتگوهای صفحهٔ بحث مراجعه کنید. |
محمد مسعود با نام مستعار «م . م دهاتی » (متولد ۱۲۸۴ - درگذشت ۱۳۲۶) روزنامه نگار و رماننویس ایرانی و مدیر مرد امروز بود. وی که فارغالتحصیل روزنامهنگاری از بلژیک بود، کار مطبوعاتی خود را از روزنامه اطلاعات آغاز کرد و با بسیاری از نشریات همکاری داشت.[۱]
محتویات |
[ویرایش] زندگی
محمد مسعود در سال ۱۲۸۰ ش در شهر قم چشم به جهان گشود. پدرش میرزاعبدالله مردی پیشهور و روشنفکر و هوادار نهضت مشروطه و اهل قم بود.
وی پس از اتمام تحصیلات دبستانی به منظور کسب علوم قدیم و دینی با خواندن جامع المقدمات، تحصیلات خود را در یکی از حوزههای علمیه قم ادامه داد پس از آن در سال ۱۳۱۱ ه.ش جهت امرارمعاش به تهران رفت.
پس از شهریور ۱۳۲۰ و برقراری آزادی نسبی، با اخذ امتیاز روزنامهای شروع به روزنامهنگاری کرد. وی ابتدا میخواست به یاد علیاکبر داور که موجبات عزیمتش به فرنگ را فراهم ساخته بود و خود روزنامه نگاری قدیمی بود که روزنامهای به نام «مرد آزاد» منتشر میساخت، تقاضای صدور این نام را برای خود کند که طبق قانون مطبوعات امکان نداشت. وی سپس نام «مرد امروز» را برگزید تا سرانجام در اوایل سال ۱۳۲۱ امتیاز آن به نامش صادر شد.
وی زبان تلخی برای انتقاد داشت و همین امر باعث شد که مدتها روزنامهی وی توقیف شود و مورد پیگرد قانونی قرار گیرد. وی در روزنامه مرد امروز مورخه ۲۵ مرداد ۱۳۲۶ در مقالهی اعتراضآمیزی برای اعدام احمد قوام (قوام السلطنه) یک میلیون ریال جایزه تعیین کرده بود.
سرانجام در ۲۱ بهمن همان سال در خیابان اکباتان تهران هنگام خروج از چاپخانه به ضرب گلوله کشته شد. مخالفان رژیم پهلوی، قتل مسعود را به دربار نسبت دادند.[کدام مخالفان]
پرونده مسعود به مدت ده سال در دادگستری باقی ماند تا اینکه پس از کودتای ۲۸ مرداد خسرو روزبه دستگیر شد. ساواک بعدها در کتاب سیر کمونیزم در ایران (کتاب) این قتل را به خسرو روزبه نسبت داد. پس از انقلاب ایران، حزب توده ادعا کرد که در جریان ترور محمد مسعود نقشی نداشته است. ولی در آثار منتشره توسط وزارت اطلاعات ایران این ترور به خسرو روزبه منتسب میشود.
[ویرایش] آثار
وی اولین رمانش، «تفریحات شب» را درسال ۱۳۱۱ نوشت. «در تلاش معاش» (۱۳۱۲) و «اشرف مخلوقات» (۱۳۱۳) را در پی آن نشر داد. در این رمانها، فساد اجتماعی دورهی رضا شاه را با خشم مورد حمله قرارد داد و جوانان سرگردانی را توصیف کرد که عمرشان با کار بیهودهی ادرای و گشت و گذار در محلات پست شهر، تباه میکنند. محمد مسعود در سالهای پس از شهریور ۱۳۲۰، «گلهایی که در جهنم میروید» (۱۳۲۲) و جلد دوم آن، «بهار عمر» (۱۳۲۴) را منتشر کرد.[۱]
- رمان سه گانه:
- تفریحات شب (۱۳۱۱)
- در تلاش معاش (۱۳۱۲)
- اشرف مخلوقات (۱۳۱۳)
- گلهایی که در جهنم میروید (۱۳۲۲)
- بهار عمر (۱۳۲۴) (جلد دوم «گلهایی که در جهنم میروید»)