محقق طباطبایی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
برای دیگر کاربردها، طباطبائی را ببینید.
محقق طباطبایی
Tabatabai2.jpg
سید عبدالعزیز طباطبایی یزدی
زادروز ۴ آبان ۱۳۰۸
نجف
پدر و مادر آیت‌الله سید جواد طباطبایی یزدی، بتول طباطبایی یزدی
مرگ ۸ بهمن ۱۳۷۴
قم بیمارستان آیت‌الله گلپایگانی
ملیت ایرانی
محل زندگی نجف، قم
جایگاه خاکسپاری قم، حرم حضرت معصومه
پیشه محقق و نویسنده، فهرستنگار نسخ خطی، مصحح متون کهن
همسر(ها) صدیقه طباطبایی یزدی ۱۳۱۴-
فرزندان جواد، جعفر، صادق، محمد، علی
وب‌گاه رسمی www.mtif.org

سید عبدالعزیز طباطبایی یزدی، (۱۳۰۸ ـ ۱۳۷۴) محقق و کتابشناس برجسته ایرانی یکی از فعالترین محققان حوزه متون کهن در احیاء آثار شیعی بود. در حوزه علمیه نجف تحصیل کرد و در قم به حیات علمی خود ادامه داد. آثار پژوهشی بسیاری بر جای گذاشت و شاگردان بسیاری تربیت کرد. به بسیاری از کتابخانه‌های جهان در آسیا و اروپا و امریکا سفر کرد و نسخه‌های خطی بسیاری را شناسایی نمود.

فهرست آثار[ویرایش]

تألیف[ویرایش]

    • مستدرک الذریعة
    • أضواء علی الذریعة
    • تهذیب الذریعة
    • تعلیقات علی طبقات أعلام الشیعة
    • معجم أعلام الشیعة
      • چاپ اول، انتشارات مؤسسه آل البیت علیهم السلام لإحیاء التراث، قم، ۱۳۷۵، ۵۲۸ ص، شابک: ۵-۰۳۱-۳۱۹-۹۶۴
    • الحاشیة علی کتاب الغدیر
    • علی ضفاف الغدیر
    • الغدیر فی التراث الإسلامی
      • چاپ اول، دارالمؤرخ العربی، بیروت، ۱۳۷۲، ۳۳۶ ص
      • چاپ اول، انتشارات الهادی، قم، ۱۳۷۴، ۳۴۲ ص
    • من فیض الغدیر
    • أهل البیت علیهم السلام فی المکتبة العربیة
      • چاپ اول، انتشارات مؤسسه آل البیت علیهم السلام لإحیاء التراث، قم، ۱۳۷۵، ۷۲۸ ص، شابک: ۳-۰۳۲-۳۱۹-۹۶۴ ** فهرس مخطوطات مکتبة أمیر المؤمنین علیه السلام العامة فی النجف الأشرف
    • نتائج الأسفار
    • نصوص و مقتطفات من نفائس المخطوطات
    • فهرست نسخ خطی حدیث در کتابخانه آستان قدس رضوی
    • فهرست نسخ خطی فقه در کتابخانه آستان قدس رضوی
    • فهرس المختارات من مخطوطات ترکیا
    • الفهرس الوصفی للمنتخب من المخطوطات العربیة فی مکتبات ترکیا
    • فهرس المنتخب من مخطوطات تبریز
    • فهرس المنتقی فی مخطوطات الحجاز
    • فوائد الأسفار
    • فی رحاب نهج البلاغة
    • قید الأوابد وجمع الشوارد
    • مخطوطات اللغة العربیة
      • منتشر شده در مجلد دوم مجموعه «المحقق الطباطبایی فی ذکراه السنویة الأولی»، انتشارات مؤسسه آل البیت علیهم السلام لإحیاء التراث، ۱۳۷۵
    • مذکرات المتحف البریطانی
    • مکتبة العلامة الحلی
      • چاپ اول، انتشارات مؤسسه آل البیت علیهم السلام لإحیاء التراث، قم، ۱۳۷۴، ۲۶۴ ص، شابک : ۹-۰۰۹-۳۱۹-۹۶۴
    • ملحق سند حدیث الثقلین
      • منتشر شده در جلد دوم «نفحات الأزهار» تألیف علامه سید علی اصغر میلانی ص ۸۵ ـ ۲۲۱
    • المهدی علیه السلام فی السنة النبویة
    • قبسات من فضائل أمیرالمؤمنین علیه السلام
      • چاپ اول، انتشارات دلیل، قم، ۱۳۷۹، ۹۲ ص، شابک: ۵-۱۷-۷۰۰۷-۹۶۴ / چاپ دوم، انتشارات دلیل ما، قم، ۱۳۸۱
    • أنباء السماء برزیة کربلاء
    • الحسین والسنة
      • چاپ اول، انتشارات مدرسه چهلستون، تهران، ۱۳۵۵، ۱۴۹ ص
    • حیاة السید محمد کاظم الطباطبایی الیزدی
    • حیاة الشیخ یوسف البحرانی
      • ابتدا در ضمن کتاب حدائق و سپس به صورت مستقل در نجف اشرف منتشر شد.
    • الشیخ المفید وعطاؤه الفکری الخالد
      • بخش اول، تراثنا ش ۳۰ و ۳۱، ۱۴۱۳ ق
      • بخش اول و دوم، کنگره شیخ مفید، قم، ۱۴۱۳ ق
      • بخش اول، سلسلة مؤلفات الشیخ المفید، دارالمفید، بیروت، ۱۴۱۴ ق

تصحیح و تحقیق[ویرایش]

    • طرق حدیث من کنت مولاه فعلی مولاه / شمس الدین الذهبی
      • چاپ دوم، انتشارات دلیل، قم، ۱۳۷۹، ۱۵۹ ص
      • چاپ دوم، انتشارات دلیل ما، قم، ۱۳۸۱، شابک: ۵-۰۶-۷۹۹۰-۹۶۴
    • مقتل أمیرالمؤمنین علیه السلام / ابن أبی الدنیا
      • تراثنا، شماره ۱۲، سال ۱۴۰۸ ق. صص ۷۹ ـ ۱۳۳
    • الأربعون المنتقی من مناقب المرتضی / أبو الخیر أحمد بن إسماعیل الطالقانی القزوینی
      • تراثنا، شماره ۱، سال ۱۴۰۵ ق.
    • ترجمة أمیرالمؤمنین علیه السالم من تاریخ مدینة دمشق / ابن عساکر الشافعی الدمشقی
    • فضائل أمیرالمؤمنین علی بن أبی طالب علیه السلام / أحمد بن حنبل
      • چاپ اول، موسسه محقق طباطبایی، قم، ۱۳۹۱، ۴۸۰ ص
    • ترجمة الإمام الحسن علیه السلام من کتاب الطبقات الکبیر / ابن سعد
      • چاپ اول، انتشارات مؤسسه آل البیت علیهم السلام لإحیاء التراث، ۱۴۱۶ ق، ۱۲۶ ص، شابک: ۲-۹۲-۵۵۰۳-۹۶۴
    • ترجمة الإمام الحسین علیه السلام من کتاب الطبقات الکبیر / ابن سعد
      • چاپ اول، انتشارات مؤسسه آل البیت علیهم السلام لإحیاء التراث، قم، ۱۴۱۵ ق،
      • چاپ دوم، انتشارات مؤسسه آل البیت علیهم السلام لإحیاء التراث، بیروت، ۱۴۱۶ ق، ۱۲۱ ص، شابک: ۷-۴۷-۵۵۰۳-۹۶۴
    • ترجمة الإمام الحسین علیه السلام من کتاب بغیة الطلب فی تاریخ حلب / کمال الدین بن العدیم بن أبی جرادة الحلبی
      • چاپ اول، انتشارات دلیل ما، قم، ۱۳۸۱، ۲۵۴ ص، شابک: ۴-۹۱-۷۵۲۸-۹۶۴
    • فهرس کتب الشیعة وأصولهم / شیخ الطائفة محمد بن الحسن الطوسی
      • چاپ اول، مکتبة المحقق الطباطبایی، قم، ۶۷۶ ص، ۱۴۲۰، شابک: ۶-۱۹۶-۳۱۹-۹۶۴
    • عقد الدرر فی أخبار المهدی المنتظر / یوسف بن یحیی السلمی الشافعی الدمشقی
    • العقود الاثنی عشر فی رثاء سادات البشر / السید مهدی بحر العلوم
      • تراثنا، شماره ۱۰، سال ۱۴۰۸ ق
    • فرائد السمطین فی فضائل المرتضی والبتول والسبطین / صدر الدین إبراهیم بن محمد بن حمویه الحموئی الشافعی الدمشقی
    • فهرست أسماء علماء الشیعة ومصنفیهم / الشیخ منتجب الدین بن بابویه الرازی
      • چاپ اول، منشورات المکتبة المرتضویة لإحیاء الآثار الجعفریة، قم، ۱۴۰۴ ق، ۲۴۶ ص
    • مطالب السؤول فی مناقب آل الرسول
      • چاپ اول، انتشارات مؤسسة البلاغ، بیروت، ۱۹۹۹ م، ۳۲۵ ص
    • مکتبة العلامة الکراجکی / أحد معاصری الکراجکی
      • تراثنا، شماره ۴۳ ـ ۴۴، سال ۱۴۱۶ ق

اسنتساخ‌ها[ویرایش]

    • الأبحاث المفیدة فی تحصیل العقیدة / الحسن بن یوسف بن المطهر الحلی
    • أدب التاریخ / الشیخ علی بن حسین آل البازی
    • الباب الحادی عشر / الحسن بن یوسف بن المطهر الحلی
    • البرهان فی علامات مهدی آخر الزمان / علی بن حسام الدین المتقی
    • تراجم أعلام ساقطة من نقباء البشر / آقابزرگ الطهرانی
    • تلخیص البیان فی علامات مهدی آخر الزمان / علی بن حسام الدین المتقی
    • الدارات / الأصمعی
    • الذریعة إلی تصانیف الشیعة / آغابزرگ الطهرانی
    • ذکر مخاطبة جرت بین أبی إسحاق إبراهیم بن السری الزجاج وأبی العباس أحمد بن یحیی ثعلب فی مواضع أنکرها علیه وغلط فیها من کتاب فصیح الکلام
    • الرد علی من حکم وقضی أن المهدی الموعود جاء ومضی / نور الدین علی المتقی
    • رسالة فی إعجاز سورة الکوثر / الزمخشری
      • به تحقیق حامد الخفاف، تراثنا، شماره ۱۳، سال ۱۴۰۸ ق
    • رسالة فی تحریم الفقاع / شیخ الطائفة الطوسی
      • به تحقیق رضا استادی، الرسائل العشر، مؤسسة النشر الإسلامی، قم، ۱۳۶۱ ش
    • رسالة فی التذکیر والتأنیث
    • رسالة فی رد من أنکر أن عیسی إذا نزل یصلی خلف المهدی صلاة الصبح / جلال الدین عبد الرحمن بن أبی بکر السیوطی
    • رسالة فی عمل الیوم واللیلة / شیخ الطائفة الطوسی
      • به تحقیق رضا استادی، الرسائل العشر، مؤسسة النشر الإسلامی، قم، ۱۳۶۱ ش
    • رسالة فی الفرق بین النبی والإمام / شیخ الطائفة الطوسی
      • به تحقیق رضا استادی، الرسائل العشر، مؤسسة النشر الإسلامی، قم، ۱۳۶۱ ش
    • شرح قصیدة المفجع / محمد بن أحمد بن عبدالله البصری
    • صفات الشیعة / الشیخ الصدوق
    • العرف الوردی فی أخبار المهدی
    • عقود حیاتی / محمد حسین آل کاشف الغطاء
    • فضائل أهل البیت من کتاب الکامل لابن عدی
    • اللیل والنهار / أبو الحسن أحمد بن فارس اللغوی
      • به تحقیق حامد الخفاف، تراثنا، شماره ۱۴، سال ۱۴۰۹ ق / چاپ اول، دارالمؤرخ العربی، بیروت، ۱۹۹۳ م
    • مختصر فی علم الکلام / المحقق الحلی
    • مذکرات الحجة الشیخ محمد حسین آل کاشف الغطاء
    • مزیل اللبس عن حدیث رد الشمس / محمد بن یوسف الدمشقی الصالحی
    • معارج الوصول إلی معرفة فضل آل الرسول والبتول / محمد بن یوسف بن الحسن المدنی الزرندی
    • معجم شیوخ ابن عساکر
    • مفرحة الأنام فی تأسیس بیت الله الحرام / زین العابدین بن نور الدین الحسینی
    • المفصح فی الإمامة / شیخ الطائفة الطوسی
      • به تحقیق رضا استادی، الرسائل العشر، مؤسسة النشر الإسلامی، قم، ۱۳۶۱ ش
    • مناقب علی بن أبی طالب / ابن المغازلی علی بن محمد الواسطی
    • نظم البراهین فی أصول الدین / الحسن بن یوسف بن المطهر الحلی
    • واجب الاعتقاد / العلامة الحلی

مقالات[ویرایش]

    • ابن طلحة / دائرةالمعارف بزرگ اسلامی
    • ابو الخیر طالقانی / دائرةالمعارف بزرگ اسلامی
    • أهل البیت علیهم السلام فی المکتبة العربیة / تراثنا
    • حدیث الغدیر: رواته قلیلون للغایة.. کثیرون للغایة / کنگره غدیر لندن
    • شخصیت علمی و مشایخ شیخ طوسی / میراث اسلامی ایران
    • الشیخ المفید وعطاؤه الفکری الخالد / کنگره شیخ مفید
    • الغدیر فی التراث الإسلامی / تراثنا
    • فهرست نسخه‌های خطی کتابخانه آقای حاج سید محمد طباطبایی قاضی تبریزی / نشریه دانشگاه تهران
    • فهرست نسخه‌های خطی کتابخانه ثقةالاسلام در تبریز / نشریه دانشگاه تهران
    • فهرست نسخه‌های خطی کتابخانه مزار عبدالقادر گیلانی در بغداد / نشریه دانشگاه تهران
    • ما تبقی من مخطوطات نهج البلاغة / تراثنا
    • ما قیل فی نهج البلاغة من نظم و نثر / تراثنا
    • ما ینبغی نشره من التراث / تراثنا
    • مخطوطات نهج البلاغة، طبعاته، منتخباته، ترجماته إلی شتی اللغات / تراثنا
    • المدونات التاریخیة لواقعة الطف / کنگره حسین دی در لندن
    • من تراثنا الخالد فی شیراز / میراث اسلامی ایران
    • موقف الشیعة من هجمات الخصوم وخلاصة عن کتاب عبقات الأنوار / تراثنا
    • نهج البلاغة عبر القرون / تراثنا

متفرقات[ویرایش]

    • معرفی چند نسخه خطی از کتابخانه وزیری یزد و کتابخانه ملک
    • معرفی چند نسخه خطی از دانشگاه آمریکایی بیروت
    • معرفی چند نسخه خطی از فهرست نسخ خطی عربی ماخ در دانشگاه پرینستون، مجموعه یهودا
    • معرفی چند نسخه خطی از کتابخانه آیت‌الله حکیم در نجف اشرف
    • معرفی چند نسخه خطی از کتابخانه چستربیتی
    • نسخ خطی کتابخانه حاج عالم در شیراز
    • کتابخانه‌های ترکیه و آمار نسخ خطی آنها
    • معرفی چند نسخه خطی در کتابخانه‌های ترکیه
    • وصیتنامه آیت‌الله سید محمد کاظم طباطبایی یزدی از دستخط شیخ محمد حسین کاشف الغطاء
    • وقفنامه کتابخانه امیرالمؤمنین در نجف اشرف
    • وصیتنامه علامه امینی
    • مجموعه نامه‌ها و مکاتبات سیاسی از آیت‌الله حکیم، کاشف الغطاء، عبدالکریم قاسم، ملک فیصل و...
    • فهرست فضائل علی بن أبی طالب از احمد بن حنبل بر حسب مسانید
    • مالک بن أنس وبغضه لأمیرالمؤمنین علیه السلام
    • معرفی چند نسخه خطی از موزه بریتانیا
    • تصحیحات تکمله الأمل
    • الأربعین التساعیات للحموئی
    • مشایخ مؤلف فرائد السمطین عن کتاب الأربعین
    • فضائل أمیرالمؤمنین من مصادر العامة
    • شرح حال مولی محسن فیض کاشانی: مشایخ، شاگردان، مؤلفات...
    • تراجم بعض علما
    • عهد المأمون إلی الإمام الرضا علیه السلام و جواب الإمام الرضا علیه السلام
    • شیوخ ابن عساکر
    • تقریرات درس اصول آیت‌الله العظمی خوئی از ابتدای موضوع علم تا انتهای مبحث معنای حرفی
    • نفائس مخطوطات کتابخانه آستان قدس رضوی
    • معرفی چند نسخه خطی از کتابخانه آیت‌الله مرعشی نجفی
    • شرح حال سدید الدین حمصی
    • معرفی چند نسخه خطی از کتابخانه غرب همدان در مدرسه آخوند، کتابخانه ملی، کتابخانه سپهسالار، ملک و...
    • منتخب فضائل و مثالب از الاستیعاب، العلل ومعرفة الرجال، موضح أوهام الجمع والتفریق، مسند أبی داود الطیالسی، تذکرة الحفاظ و...
    • پیرامون مشروعیت بکاء بر میت
    • روات فضائل اهل بیت علیهم السلام
    • الآیات النازلة فی أهل البیت علیهم السلام با ذکر مصادر مهم و کهن در باب هر آیه
    • چند نسخه از مدرسه مروی
    • نسخ خطی کتابخانه اوقاف در حلب
    • منتخب فهرست میکروفیلم‌های دانشگاه تهران
    • منتخب فهرست مدرسه سپهسالار کتابخانه عمومی مراغه و کتابخانه آیت‌الله گلپایگانی و مدرسه علوی خوانسار
    • نسخ خطی کتابخانه ملافیروز در بمبئی
    • مخطوطات البلاد الهندیة از یادداشتهای شیخ عزیزالله عطاردی خبوشانی
    • نسخه‌های خطی کتابخانه مدرسة الحجازیین در قم، کتابخانه احمد ثالث و فیض الله افندی و ایاصوفیا
    • شرح حال بعضی از اعلام معاصرین
    • در باب وضع علم نحو توسط امیرالمؤمنین
    • مشایخ الصدوق فی خاتمة المستدرک
    • معجم رجال أسانید مناقب أمیرالمؤمنین لابن المغازلی
    • استدراک طبقات از اجازات و قراءات نسخ
    • نسخ خطی چند کتابخانه شخصی و عمومی: شیخ محمد آخوندی، فرهنگ اصفهان، مدرسه سلیمان خان، مدرسه سلطانی کاشان، مسجد گوهرشاد، مدرسه نواب، کتابخانه آیت‌الله بروجردی در نجف، کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران، شیخ علی کاشف الغطاء و...

منابع[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]

منابع[ویرایش]

جستارهای وابسته ==