مانیتول

D-Mannitol

سامانه‌شناسی نام (آیوپاک)
(2R,3R,4R,5R)-Hexan-1,2,3,4,5,6-hexol
داده‌های بالینی
AHFS/Drugs.com	monograph
رده بارداری.	C: (USA)
وضعیت حقوقی	?
Routes	سرم درمانی Oral
داده‌های فارماکوکینتیکی
فراهمی زیستی	~7%
Metabolism	Hepatic, negligible.
نیمه‌عمر	100 minutes
دفع	Renal: 90%
شناسه
شماره سی‌ای‌اس	69-65-8 Y
ATC code	A06AD16 B05BC01 B05CX04 R05CB16
پاب‌کم	CID 6251
بانک‌دارو	APRD01083
کم‌اسپایدر	6015 Y
UNII	3OWL53L36A Y
KEGG	D00062 Y
ChEBI	CHEBI:16899 Y
ChEMBL	CHEMBL689 Y
داده‌های شیمی
فرمول	C6H14O6
وزن مولکولی	182.172
SMILES	eMolecules & PubChem
InChI InChI=1S/C6H14O6/c7-1-3(9)5(11)6(12)4(10)2-8/h3-12H,1-2H2/t3-,4-,5-,6-/m1/s1 Y Key:FBPFZTCFMRRESA-KVTDHHQDSA-N Y
N(what is this?)  (verify)

ساختار شیمیایی مانیتول

مانیتول (به انگلیسی: D-Mannitol)‏

رده درمانی: سرم‌ها .

اشکال دارویی: سرم

موارد مصرف

داروی‌کمکی برای پیشگیری از بروز نکروز حادتوبولار یا درمان کم ادراری در نارسایی‌حاد کلیه، درمان ادم مغزی و افزایش فشار داخل جمجمه و فشار داخل چشم، تسریع دفع ادراری مواد سمی و جلوگیری‌از آسیب کلیوی ناشی از آنها (مانند سالیسیلات، باربیتورات و لیتیم ) و همچنین برای پیشگیری از نیاز به دیالیز به دنبال افزایش هموگلوبین آزاد خون در طی عمل جراحی برداشتن پروستات از راه پیشابراه () مصرف می‌شود.

مکانیسم اثر

مانیتول یک قند الکلی است که در مایع خارج‌سلولی باقی می‌ماند و موجب افزایش فشار اسموتیک پلاسما (یا ادرار)می‌شوددر نتیجه موجب افزایش جریان آب از بافتها به داخل مایع میان بافتی می‌شود. البته مانیتول یک گشادکننده ضعیف عروق کلیوی نیز هست.

عوارض جانبی

شدیدترین عارضه جانبی مانیتول، بر هم خوردن تعادل آب والکترولیت است. تجویز سریع مقادیر زیادآن ممکن است منجر به تجمع مانیتول، افزایش بیش از حد مایع خارج سلولی، کاهش سدیم خون، گاهی زیادی پتاسیم خون وافزایش بار گردش خون می‌شود. سردرد، لرزش، ادم و ترومبوفلبیت نیز محتملند.

کاربرد در صنعت

از مانیتول (استخراج شده از جلبک) که نوعی قند الکلی است در تولید انواع آدامس و شیرینی‌های رژیمی استفاده می‌شود.

جستارهای وابسته

نارسایی حاد کلیه

ادم مغزی

منابع

• فرهنگ داروهای ژنریک ایران، دکتر حشمتی ، ۱۳۸۷