مانوئل زلایا

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
مانوئل زلایا
رئیس‌جمهور هندوراس
مشغول به کار
ژانویه ۲۰۰۶ – ژوئن ۲۰۰۹
پس از ریکاردو مادورو
پیش از روبرتو میشلتی (کفیل)
اطلاعات شخصی
تولد خوزه مانوئل زلایا روسالس
۲۰ سپتامبر ۱۹۵۲(۱۹۵۲-09-۲۰) ‏(۶۲ سال)
کاتاکاماس، استان اولانچو
ملیت Flag of Honduras.svg هندوراس
حزب سیاسی حزب لیبرال
همسر خیومارا کاسترو
پیشه ، سیاستمدار
دین کاتولیک رومی

خوزه مانوئل زلایا روسالس (به انگلیسی: José Manuel Zelaya Rosales) (تولد:۲۰ سپتامبر ۱۹۵۲) [۱]، سیاستمدار هندوراسی که پس از پیروزی در انتخابات سال ۲۰۰۵ [۲]، به طور رسمی کار خود به عنوان رئیس جمهور هندوراس را در سال ۲۰۰۶ آغاز کرد.[۳] بنابر گزارش بی بی سی با وجود شعارهای انتخاباتی او مبنی بر مقابله با جرایم و فقر، قیمت کالاها و جرایم در دوره ریاست جمهوری او افزایش پیدا کرد.[۴] او از حامیان مقامات چپگرای آمریکای جنوبی از جمله هوگو چاوز به شمار می‌رود.[۵] در سال ۲۰۰۹ و در پی کودتا از کار برکنار شد واز هندوراس تبعید شد، پس از چند ماه تبعید در سپتامبر ۲۰۰۹ با پناه گرفتن در سفارت برزیل در هندوراس، به کشورش بازگشت.[۶]

کودتای نظامی ژوئن ۲۰۰۹ و سرنگونی مانوئل زلایا[ویرایش]

در سحرگاه ۲۸ ژوئن ۲۰۰۹ (۱۳۸۸/۴/۷) و تقریباً دو ساعت پیش از شروع همه‌پرسی پیرامون تشکیل یک مجلس موسسان با هدف اصلاح قانون اساسی این کشور، کودتاچیان با استفاده از ۲۰۰ سرباز آموزش دیده اقدام به حمله به کاخ ریاست جمهوری واقع در تگوسیگالپا کردند و مانوئل زلایا، رئیس‌جمهور هندوراس را که در خواب بود ربودند. آنها وی را با تهدید اسلحه از خواب بلتد کرده و در حالی که هنوز لباس خواب بر تن داشت، بازداشت کردند و از طریق هواپیما راهی پایگاهی نظامی در کاستاریکا و پس از آن در دومنیکن کردند.

همه‌پرسی مذکور به منظور گرفتن نظر مردم هندوراس پیرامون تشکیل یک مجلس موسسان با هدف اصلاح قانون اساسی این کشور که راه را برای انتخاب یک نامزد ریاست جمهوری، برای بیش از دو دوره متوالی، هموار می‌کرد، بود.

منتقدان، مانوئل زلایا را متهم می‌کنند که او با این کار قصد داشت قانون محدودیت انتخاب مجدد رئیس‌جمهوری را از قانون اساسی حذف کند و راه خود را برای انتخاب دوباره خود به مقام ریاست جمهوری هموار کند. از اینرو، تصمیم به برگزاری همه‌پرسی توسط دادگاه عالی هندوراس و کنگرهٔ این کشور غیرقانونی اعلام شد و ارتش هندوراس هم با آن مخالفت کرد. بعد از اینکه مانوئل زلایا بر ادامه روند برگزاری همه‌پرسی اصرار کرد، کنگره هندوراس با حمایت دادگاه عالی این کشور او را به دلیل نقض مکرر قانون اساسی از سمت خود برکنار کرد.[۷][۸][۹]

پورفیریو لوبو به عنوان ۵۴مین رئیس‌جمهور هندوراس، جایگزین زلایا شد.

پس از ۱۶ ماه تبعید، مانوئل زلایا به طور مخفیانه به هندوراس بازگشت و اکنون نیز در سفارت برزیل در تگوسگالپا پایتخت زندگی می‌کند. لوبو و زلایا موافقتنامه ای را به منظور بازگشت زلایا به این کشور امضا کرده بودند که به ورود مجدد و فوری هندوراس به سازمان کشورهای آمریکایی منجر می شد. [۱۰][۱۱]

یکی از شواهد دست داشتن آمریکا در این کودتا، اسنادی است که ویکی‌لیکس منتشر کرده است که از نقش محوری آمریکا پیش از کودتا در هندوراس، در حین انجام کودتا و پس از آن پرده برداشت.

اولین سند از اسناد منتشر شده به ترتیب زمانی مربوط به مکاتبات سفارت آمریکا در تگوسیگالپا پایتخت هندوراس، با واشنگتن و سایر مخاطبان است که در آن اوضاع هندوراس تشریح شده است.

محتوای سند دوم مربوط به تحلیل تک تک نقش‌آفرینان تاثیرگذار داخلی هندوراس می‌شود. این افراد توانستند در روند مذاکرات برای امضای معاهده "سن‌خوسه" تاثیرگذار باشند. این معاهده در نوامبر ۲۰۰۹ و پیش از برگزاری انتخابات در هندوراس امضا شد. برنامه کودتا توسط واشنگتن طراحی شده بود و آنها در این برنامه به این گونه اطلاعات نیاز داشتند.[۱۲]

پانویس[ویرایش]

جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ مانوئل زلایا موجود است.