مارینر ۱۰

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
مارینر ۱۰
Mariner10.gif
کاوشگر مارینر ۱۰ سازمان ناسا
ویژگی‌ها
سازنده آمریکا
ناسا
کارکرد رسیدن و عکسبرداری از سیاره زهره و تیر
سرنشین بدون سرنشین
اندازه
بار ۵۷۶ کیلوگرم
مشخصات مداری

مارینر ۱۰ یک فضاپیمای آمریکایی با وزن ۵۷۶ کیلوگرم بود که در سال ۱۹۷۳ پرتاب شد. این مدارگرد هفتمین مدارگرد از سری مارینرها بود و در سال ۱۹۷۴ از ۷۰۵ کیلومتری تیر گذشت.این سفینه تا سال ۱۹۷۵ سه بار از نزدیکی سیاره گذشت وحدود ۲۷۰۰ عکس گرفت.این عکسبرداریها تنها حدود ۴۰ درصد سطح تیر را پوشش دادند.این فضاپیما، اولین فضاپیمایی بود که امکانات عکاسی داشت علاوه این به عنوان اولین فضاپیمایی که برای رسیدن به یک سیاره از گرانش سیاره دیگر استفاده می کند به حساب می آید. این فضاپیما در حال حاضر در یک مدار بدور خورشید می چرخد.[۱]

سیاره تیر شرایط سخت دمایی و دینامیکی برای مشاهده توسط یک فضاپیما دارد و تاکنون فقط توسط یک فضاپیما، مارینر ۱۰ مشاهده شده است. ماموریت مارینر ۱۰ چرخش به دور تیر نبود و فقط با سرعت خیلی زیاد (۵۰ کیلومتر بر ثانیه) از کنار آن عبور نماید، اما برای قرار گرفتن در مداری به دور تیر نیاز به مقدار زیادی سوخت برای کم کردن سرعت داشت. حداقل دو ماموربت برای دهه آینده برنامه ریزی شده است تا با سیاره مواجه شده و در مدار قرار گیرد. مسینجر توسط ناسا در آگوست ۲۰۰۴ به فضا پرتاب شد و در مارس ۲۰۱۱ در مدار قرار خواهد گرفت. همچنین آژانس فضایی اروپا در اگوست ۲۰۱۳ بپی کلمبو را پرتاب خواهد کرد تا در سپتامبر ۲۰۱۹ در مدار قرار گیرد.

ماموریت مارینر ۱۰ یکی ار پیچیده ترین ماموریت های سیاره ای تا زمان خودش بود. در ۳ نوامبر ۱۹۷۳ پرتاب گردید. ۲۵ دقیقه پس از پرتاب و خاموش شدن راکت Centaur مرحله دوم آغاز گردید. در این مرحله با احتراق موشک، فضاپیمای مارینر در جهتی عکس حرکت مداری زمین حرکت نمود که سرعت و شتاب پایین تری(نسبت به خورشید) از سرعت مداری زمین پیدا می کرد. این مسئله باعث می گردید که توسط میدان گرانشی خورشید به سمت داخل حرکت نموده و در مواجه با زهره قرار گرفت. پس از چند ماه و نزدیک شدن مارینر به زهره، توسط میدان گرانشی زهره سرعت آن کاهش یافته و به سمت خورشید برگشته و به سوی تیر رهسپار گردید. مارینر ۱۰ حاصل یک دهه کار بود که از سال ۱۹۶۲ با ماموریت زهره آغاز و به مدار گرد مریخ در سال ۱۹۷۱ ختم گردید. مارینر ۱۰ آخرین فضاپیما از مجموعه مارینر بود که پرواز نمود. همانند دیگر مارینرها ساختار هشت وجهی داشت و دارای پانل سلولهای خورشیدی، یک باتری برای قدرت الکتریکی، موتور های جت با گاز نیتروژن برای کنترل در سه جهت سنسورهای خورشید و ستاره برای جهت یابی، رادیو با باند S (طول موج ۱۲.۶ سانتیمتری) و راکتی با سوخت هیدروژن برای اصلاح مسیر بود.

وزن فضاپیما ۵۳۴ کیلوگرم بود. وزن وسایل علمی برای اندازه گیری ها ۷۸ کیلوگرم بود. پروژه مارینر فضاپیما را برای رسیدن به تیر با تغییراتی همراه نمود زیرا به نزدیکترین فاصله با خورشید می رسید که هیچ فضاپیمای دیگری در آن فاصله قرار نگرفته بود. در واقع در معرض تابش خورشید قرار گرفتن آن ۴.۵ برابر بیشتر از مقدار نرمال روی زمین بود و نیاز به کنترلهای دما داشت تا دما را درسطحی نگه دارد که به سیستم فضاپیما صدمه وارد نشود. در حالیکه فضاپیما به خورشید نزدیک می شد، پانلها می چرخیدند و زاویه را طوری تغییر می دادند که دما را در حد 115 درجه سانتیگراد ثابت نگه دارند. مارینر ۱۰ قادر بود ۱۱۸ کیلوبایت بر ثانیه داده های تصویری و ۲۴۵۰ بیت بر ثانیه سایر داده ها را ارسال نماید.

  • در ۵ فوریه ۱۹۷۴ از فاصله ۴۲۰۰ کیلومتری زهره عبور نمود و ۴۰۰۰ عکس تهیه نمود.
  • در ۲۹ مارس ۱۹۷۴ از کنار تیر و از ارتفاع ۷۵۶ کیلومتری عبور کرد و عکس های تهیه شده مناظری همانند ماه و پر از دهانه ها را نشان داد و جو آن عمدتا از هلیوم تشکیل شده بود.
  • در ۲۱ سپتامبر ۱۹۷۴ دومین عبور از کنار تیر را انجام داد. از ارتفاع ۴۷۰۰۰ کیلومتری عبور نمود.
  • در ۱۶ مارس ۱۹۷۵ سومین عبور انجام گردید. از ارتفاع ۳۲۷ کیلومتری عبور و ۳۰۰ عکس و اندازه گیری از میدان مغناطیسی انجام داد.
  • در ۲۴ مارس ۱۹۷۵ مارینر ۱۰ غیر فعال شد.[۲]

نگارخانه[ویرایش]

منابع[ویرایش]