لیگ برتر فوتبال ایران
| جام خلیج فارس | ||
 |
||
| کشور |  ایران |
|
| کنفدراسیون | کنفدراسیون فوتبال آسیا | |
| بنیانگذاری | ۱۳۸۰ | |
| دسته | برتر | |
| شمار تیمها | ۱۸ | |
| صعود به | ||
| سقوط به | لیگ آزادگان | |
| درجه در کشور | ۱ | |
| جام قارهای | لیگ قهرمانان آسیا | |
| قهرمان کنونی | استقلال تهران | |
| موفقترین تیم | سپاهان اصفهان (۴ قهرمانی) | |
| پخش تلویزیونی | شبکه سوم ایران - شبکه شما - شبکه ورزش - شبکه جام جم - شبکههای استانی | |
| فصل کنونی | ۹۲–۹۱ | |
| وبگاه | www.pgfleague.ir | |
مسابقات لیگ برتر خلیج فارس بالاترین سطح مسابقات باشگاهی فوتبال ایران است. در حال حاضر این مسابقات به صورت ۱۸ تیمی برگزار میشود.
در ردهبندی اعلام شده از سوی فدراسیون بینالمللی تاریخ و آمار فوتبال در سال ۲۰۱۲ این لیگ، به عنوان «۳۶امین لیگ قدرتمند دنیا» و «۴امین لیگ قدرتمند آسیا» انتخاب شدهاست.[۱] افزون بر این در رتبهبندی اعلام شده توسط این فدراسیون، لیگ برتر ایران رده ۴۷ام دنیا و ۴ام آسیا را در قرن ۲۱ میلادی (۲۰۰۱ تا ۲۰۱۲) کسب کرده است.[۲]
سه تیم اول این مسابقات به همراه قهرمان مسابقات جام حذفی کشور، به لیگ قهرمانان آسیا راه مییابند.
در این لیگ طی ۱۲ دوره برگزاری، تیمهای سپاهان اصفهان (چهار بار، آخرین بار ۱۳۹۱)، استقلال تهران (سه بار، آخرین بار ۱۳۹۲)، پرسپولیس تهران (دوبار، آخرین بار ۱۳۸۷) و پاس تهران، فولاد خوزستان و سایپا کرج هر کدام یک بار به مقام قهرمانی رسیدهاند.
محتویات |
جدول کلی لیگ برتر ایران [ویرایش]
از آغاز لیگ حرفهای تاکنون ۱۲ دوره برگزار شده که شش تیم موفق به کسب عنوان قهرمانی شدهاند.(این جدول تا پایان لیگ دوازدهم تنظیم شدهاست.)[۳]
| رتبه |
تیم |
دوره |
بازی |
برد |
تساوی |
شکست |
زده |
خورده |
تفاضل |
امتیاز |
بهترین عنوان |
بدترین عنوان |
تعداد قهرمانی |
| ۱ | استقلال | ۱۲ | ۳۷۲ | ۱۸۳ | ۱۱۷ | ۷۲ | ۵۶۸ | ۳۶۰ | ۲۰۸+ | ۶۶۶ | قهرمان | سیزدهم | سه بار |
| ۲ | سپاهان | ۱۲ | ۳۷۲ | ۱۷۳ | ۱۱۲ | ۸۴ | ۵۶۱ | ۳۶۹ | ۱۹۲+ | ۶۳۱ | قهرمان | دهم | چهار بار |
| ۳ | پرسپولیس | ۱۲ | ۳۷۲ | ۱۵۸ | ۱۲۷ | ۸۷ | ۵۳۱ | ۴۰۸ | ۱۲۳+ | ۶۰۱ | قهرمان | دوازدهم | دو بار |
| ۴ | ذوب آهن | ۱۲ | ۳۷۲ | ۱۵۲ | ۱۲۱ | ۹۹ | ۴۶۱ | ۳۷۶ | ۸۵+ | ۵۷۶ | نایب قهرمان | چهاردهم و حضور در پلیآف | |
| ۵ | فولاد خوزستان | ۱۱ | ۳۳۸ | ۱۲۹ | ۱۱۴ | ۹۵ | ۴۲۴ | ۳۵۸ | ۶۶+ | ۵۰۱ | قهرمان | سقوط به لیگ آزادگان | یکبار |
| ۶ | سایپا | ۱۲ | ۳۷۲ | ۱۱۶ | ۱۳۲ | ۱۲۴ | ۴۳۹ | ۴۳۹ | ۰ | ۴۸۰ | قهرمان | پانزدهم(حضور در مرحله پلیآف و بازگشت به لیگبرتر) | یکبار |
| ۷ | پاس همدان | ۱۰ | ۳۰۴ | ۱۱۰ | ۱۰۷ | ۸۷ | ۴۰۳ | ۳۴۷ | ۵۶+ | ۴۳۶ | قهرمان | سقوط به لیگ آزادگان | یکبار |
| ۸ | فجرسپاسی | ۱۱ | ۳۳۸ | ۹۵ | ۱۱۴ | ۱۱۹ | ۳۲۷ | ۳۷۲ | ۴۵- | ۴۰۹ | چهارم | سقوط به لیگ آزادگان | |
| ۹ | صبای قم | ۹ | ۲۹۴ | ۹۷ | ۱۱۵ | ۸۲ | ۳۵۹ | ۳۳۰ | ۲۹ | ۴۰۶ | چهارم | سیزدهم | |
| ۱۰ | ملوان | ۱۱ | ۳۴۶ | ۹۷ | ۱۱۵ | ۱۳۴ | ۳۱۴ | ۴۰۰ | ۸۶- | ۴۰۶ | هفتم | سقوط به لیگ آزادگان | |
| ۱۱ | پیکان تهران | ۱۰ | ۳۰۸ | ۹۴ | ۸۲ | ۱۳۲ | ۳۲۶ | ۴۰۲ | ۷۶- | ۳۶۴ | پنجم | سقوط به لیگ آزادگان | |
| ۱۲ | ابومسلم | ۹ | ۲۷۰ | ۸۳ | ۹۱ | ۹۶ | ۲۹۵ | ۳۰۴ | ۹- | ۳۴۰ | چهارم | سقوط به لیگ آزادگان | |
| ۱۳ | مس کرمان | ۷ | ۲۳۴ | ۸۴ | ۸۰ | ۷۰ | ۲۷۹ | ۲۵۶ | ۲۳+ | ۳۳۲ | سوم | دهم | |
| ۱۴ | استقلال اهواز | ۸ | ۲۴۴ | ۷۸ | ۷۱ | ۹۵ | ۳۱۱ | ۳۴۳ | ۳۲- | ۳۰۵ | دوم | سقوط به لیگ آزادگان | |
| ۱۵ | راه آهن شهرری | ۸ | ۲۶۴ | ۷۱ | ۸۷ | ۱۰۶ | ۲۷۷ | ۳۲۹ | ۵۲- | ۳۰۰ | هشتم | سقوط به لیگ آزادگان | |
| ۱۶ | برق شیراز | ۸ | ۲۳۶ | ۶۰ | ۷۸ | ۹۸ | ۲۵۳ | ۳۳۶ | ۸۳- | ۲۵۸ | هفتم | سقوط به لیگ آزادگان | |
| ۱۷ | تراکتور سازی | ۵ | ۱۶۲ | ۶۵ | ۵۵ | ۴۲ | ۲۰۹ | ۱۷۱ | ۳۸+ | ۲۵۰ | نایب قهرمان | سقوط به لیگ آزادگان | |
| ۱۸ | داماش گیلان | ۷ | ۲۱۸ | ۵۱ | ۶۹ | ۹۸ | ۱۹۸ | ۳۰۴ | ۱۰۶- | ۲۲۲ | هفتم | سقوط به لیگ آزادگان | |
| ۱۹ | صنعت نفت | ۵ | ۱۶۲ | ۴۳ | ۴۲ | ۷۷ | ۱۷۸ | ۲۵۱ | ۷۳- | ۱۷۱ | نهم | سقوط به لیگ آزادگان | |
| ۲۰ | شاهین بوشهر | ۳ | ۱۰۲ | ۲۳ | ۳۸ | ۴۱ | ۹۸ | ۱۱۷ | ۱۹- | ۱۰۷ | سیزدهم | سقوط به لیگ آزادگان | |
| ۲۱ | نفت تهران | ۳ | ۱۰۲ | ۳۴ | ۳۸ | ۳۰ | ۱۱۵ | ۱۱۱ | ۴+ | ۱۴۰ | پنجم | سیزدهم | |
| ۲۲ | استیل آذین | ۲ | ۶۸ | ۱۹ | ۲۳ | ۲۶ | ۸۵ | ۱۱۲ | ۲۷- | ۸۰ | پنجم | سقوط به لیگ آزادگان | |
| ۲۳ | شموشک نوشهر | ۳ | ۸۶ | ۱۶ | ۲۶ | ۴۴ | ۶۵ | ۱۱۸ | ۵۳- | ۷۴ | چهاردهم | سقوط به لیگ آزادگان | |
| ۲۴ | شهرداری تبریز | ۲ | ۶۸ | ۱۴ | ۲۹ | ۲۵ | ۷۹ | ۹۷ | ۱۸- | ۷۱ | دوازدهم | سقوط به لیگ آزادگان | |
| ۲۵ | آلومینیوم هرمزگان | ۱ | ۳۴ | ۷ | ۱۴ | ۱۳ | ۲۶ | ۴۰ | ۱۴- | ۳۵ | پانزدهم | سقوط به لیگ آزادگان | |
| ۲۶ | پیام مشهد | ۱ | ۳۴ | ۹ | ۸ | ۱۷ | ۳۳ | ۵۲ | ۱۹- | ۳۵ | شانزدهم | سقوط به لیگ آزادگان | |
| ۲۷ | مس سرچشمه کرمان | ۱ | ۳۴ | ۵ | ۹ | ۲۰ | ۲۳ | ۵۴ | ۳۱- | ۲۴ | هجدهم | سقوط به لیگ آزادگان | |
| ۲۸ | شیرین فراز | ۱ | ۳۴ | ۳ | ۱۲ | ۱۹ | ۲۵ | ۵۹ | ۳۴- | ۲۱ | هجدهم | سقوط به لیگ آزادگان | |
| ۲۹ | تربیت بدنی یزد | ۱ | ۳۰ | ۴ | ۷ | ۱۹ | ۲۱ | ۴۳ | ۲۲- | ۱۹ | شانزدهم | سقوط به لیگ آزادگان | |
| ۳۰ | گهر درود | ۱ | ۳۴ | ۳ | ۱۰ | ۲۱ | ۲۴ | ۵۹ | ۳۵- | ۱۹ | هجدهم | سقوط به لیگ آزادگان |
| توضیحات | |
|---|---|
| ۱ | باشگاه پاس در فصل ۸۶-۱۳۸۵ دارای ۳۴ امتیاز بود، اما به خاطر یک بازی لیگ که در آن از چهار بازیکن خارجی بهره برد از طرف کمیته لیگ یک امتیاز کسر شد. |
| ۲ | باشگاه پرسپولیس تهران در فصل ۸۷-۱۳۸۶ دارای ۶۵ امتیاز بود، اما به خاطر شکایت برخی از طلبکاران به فیفا شش امتیاز این تیم از طرف فیفا کسر شد. |
| ۳ | باشگاه سپاهان اصفهان در فصل ۸۷-۱۳۸۶ دارای ۶۱ امتیاز بود، اما از طرف کمیته انضباطی ایران سه امتیاز از این تیم کسر شد. |
| تیمهای دگرگشته | |
|---|---|
| ۱ | باشگاه پاس تهران-پاس همدان (فروش مجوز به تیم دیگر) |
| ۲ | باشگاه فجر سپاسی شیراز-مقاومت سپاسی شیراز-فجر سپاسی شیراز (تغییر نام) |
| ۳ | باشگاه پیکان تهران-پیکان قزوین (تغییر نام و شهر) |
| ۴ | باشگاه صباباتری تهران-صبای قم (تغییر نام و شهر) |
| ۵ | باشگاه استقلال رشت-پگاه گیلان-داماش گیلان (انحلال و فروش مجوز به تیم دیگر) |
| ۶ | باشگاه شهید قندی یزد-تربیت بدنی یزد (تغییر نام) |
تیمهایی که موفق به کسب رتبه در لیگ برتر شدهاند به شرح جدول زیر میباشند:
| تیم | اول | دوم | سوم | چهارم | پنجم |
|---|---|---|---|---|---|
| سپاهان | ۴ (۸۲-۸۱)،(۸۹-۸۸)،(۹۰-۸۹)،(۹۱-۹۰) | ۱ (۸۷-۸۶) | ۱ (۹۲-۹۱) | ۱ (۸۸-۸۷) | ۱ (۸۶-۸۵) |
| استقلال | ۳ (۸۵-۸۴)،(۸۸-۸۷)٬(۹۲-۹۱) | ۳ (۸۱-۸۰)،(۸۳-۸۲)،(۹۰-۸۹) | ۳(۸۴-۸۳)،(۸۹-۸۸)،(۹۱-۹۰) | ۱ (۸۶-۸۵) | - |
| پرسپولیس | ۲ (۸۱-۸۰)،(۸۷-۸۶) | - | ۲ (۸۲-۸۱)،(۸۶-۸۵) | ۲(۸۴-۸۳)،(۸۹-۸۸)،(۹۰-۸۹) | ۲(۸۳-۸۲)،(۸۸-۸۷) |
| پاس تهران | ۱ (۸۳-۸۲) | ۲ (۸۲-۸۱)،(۸۵-۸۴) | - | ۱ (۸۱-۸۰) | ۱ (۸۷-۸۶) |
| فولاد | ۱ (۸۴-۸۳) | - | ۲ (۸۱-۸۰)،(۸۳-۸۲) | ۱ (۹۲-۹۱) | - |
| سایپا | ۱ (۸۶-۸۵) | - | ۱ (۸۵-۸۴) | - | - |
| ذوب آهن | - | ۳(۸۴-۸۳)،(۸۸-۸۷)،(۸۹-۸۸) | ۱(۹۰-۸۹) | ۱ (۸۳-۸۲) | - |
| استقلال اهواز | - | ۱ (۸۶-۸۵) | - | - | ۱ (۸۴-۸۳) |
| تراکتور سازی | - | ۲ (۹۱-۹۰)٬(۹۲-۹۱) | - | - | ۱ (۹۰-۸۹) |
| صبا باتری | - | - | ۱ (۸۷-۸۶) | ۲ (۸۵-۸۴)،(۹۱-۹۰) | - |
| مس کرمان | - | - | ۱ (۸۸-۸۷) | - | - |
| ابومسلم | - | - | - | ۱ (۸۷-۸۶) | ۲(۸۱-۸۰)،(۸۵-۸۴) |
| سپاسی | - | - | - | ۱ (۸۲-۸۱) | - |
| پیکان | - | - | - | - | ۱(۸۲-۸۱) |
| استیل آذین | - | - | - | - | -۱(۸۹-۸۸) |
| نفت تهران | - | - | - | - | -۲(۹۱-۹۰)٬(۹۲-۹۱) |
نحوه برگزاری و حامیان مالی [ویرایش]
رقابتها [ویرایش]
از دورهٔ هفتم لیگ برتر به بعد، ۱۸ تیم در این رقابتها حاضر هستند، که به صورت رفت و برگشت در زمین خودی و حریف به میدان میروند، به این ترتیب هر تیم ۳۴ بازی انجام داده و در مجموع ۳۰۶ دیدار برگزار خواهد شد. پیروزی در هر دیدار سه امتیاز و تساوی یک امتیاز برای تیم میزبان و یک امتیاز برای تیم میهمان دارد، در حالی که برای شکست امتیازی در نظر گرفته نمیشود. به این ترتیب هر تیمی که بیشترین امتیاز را در طول فصل کسب کند به عنوان قهرمان شناخته میشود، و سه تیم پایانی جدول رده بندی به لیگ آزادگان سقوط میکنند. همچنین در مواردی که امتیازها مساوی شوند تفاضل گل و در صورت برابر بودن مقدار تفاضل گل، تعداد گلهای زده ترتیب جدول ردهبندی را مشخص میکند.
گزینش برای لیگ حرفهای آسیا [ویرایش]
از سال ۱۳۸۷ چهار تیم از ایران در لیگ قهرمانان آسیا حضور دارند که سه تیم اول جام خلیج فارس به همراه قهرمان جام حذفی خواهند بود. اما در سال ۱۳۹۰-۱۳۹۱ به میلادی ۲۰۱۱-۲۰۱۲ یکی از سهمیههای ایران به علت پایین بودن سطح ورزشگاهها و عدم کسب مجوز حرفهای باشگاهها، توسط کنفدراسیون فوتبال آسیا کاهش پیدا کرد.
حامیان مالی [ویرایش]
- شرکت آلمانی اولاشپورت حامی مالی در ازای استفاده از توپهای فوتبال تولیدی این شرکت در مسابقات و کنفرانسهای مطبوعاتی قبل و بعد از بازیها، در دوره دهم و یازدهم جام خلیج فارس
- شرکت امتیان ایرانسل حامی مالی در ازای استفاده از نام جام ایرانسل در کنار نام خلیج فارس، در دوره یازدهم جام خلیج فارس
پوشش تصویری [ویرایش]
شبکههای دوم و سوم صدا و سیمای ایران به همراه شبکه ماهوارهای جام جم، شبکه ورزش و شبکه شما صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران و همچنین شبکههای استانی اقدام به پخش زنده این رقابتها میکنند.
بازیکنان [ویرایش]
فصل نقل و انتقالات [ویرایش]
نقل و انتقالات تابستانی همیشه چند روز بعد از مشخص شدن قهرمان جام حذفی آغاز و تا اواخر تیر و گاهی اوقات اوایل مرداد ماه ادامه پیدا میکند. همچنین هر تیم با احتساب اصل مبلغ قرارداد(حداکثر تا ۳۵۰ میلیون تومان) که به عنوان میزان سقف قراردادها تعیین شده، میتواند با در نظر گرفتن هزینهٔ پاداش(حداکثر ۷۰ میلیون تومان) در مجموع با مبلغ ۴۲۰ میلیون تومان با بازیکن مورد نظر خود قرار داد امضا کند.
بازیکنان خارجی [ویرایش]
هر تیم به طور همزمان اجازه استفاده از سه بازیکن خارجی در هر یک از دیدارهای جام خلیج فارس را دارد و در صورت استفاده بیش از سه بازیکن، از طرف سازمان لیگ برتر و کمیته انظباطی فدراسیون فوتبال متخلف اعلام شده و جریمه میشود. از آغاز دورهٔ هشتم و نهم لیگ حرفهای، بستن قرارداد جدید با دروازه بانهای خارجی ممنوع اعلام شده بود، اما به دلیل انتقادات فراوان کارشناسان فوتبال و درخواست تعداد زیادی از مربیان تیمهای لیگ برتری برای تغییر این قانون، از ابتدای دورهٔ دوازدهم لیگ برتر به بعد، سازمان لیگ برتر فوتبال با ایجاد تغییراتی در این قانون، ضمن موافقت با درخواست مربیان مبنی بر لغو ممنوعیت جذب دروازه بان خارجی، تیمهای لیگ برتری را ملزم به جذب دروازه بانهای ملی پوش خارجی کردهاست.
محرومیت [ویرایش]
هر بازیکن بلافاصله بعد از دریافت سه کارت زرد و یا یک کارت قرمز در طی یک دوره از برگزاری رقابتها مشمول محرومیت از حضور در دیدار بعدی میگردد و در صورت ایجاد تشنج و یا درگیریهای شدید در میادین فوتبال به کمیته انظباطی فدراسیون فوتبال احضار شده و در شرایطی که توضیحاتش به این کمیته قابل قبول و منطقی نباشد، مشمول جریمههای دیگری (از قبیل جریمههای نقدی و محرومیت از چند بازی بعدی) نیز میگردد.
تیمهای جام خلیج فارس [ویرایش]
تیمهای حاضر در جام خلیج فارس ۹۲-۹۱ [ویرایش]
هر ۱۸ تیم زیر در دوره دوازدهم لیگ حرفهای حاضر هستند.
برترین گل زنان لیگ برتر فوتبال ایران [ویرایش]
| رتبه | نام | گل |
|---|---|---|
| ۱ | رضا عنایتی |
۱۰۶ |
| ۲ | آرش برهانی |
۱۰۰ |
| ۳ | فریدون فضلی |
۸۵ |
| ۴ | مهدی رجبزاده |
۶۶ |
| ۵ |  عماد محمد رضا |
۶۶ |
| ۶ | محسن بیاتی نیا |
۵۵ |
| ۷ | سیاوش اکبرپور |
۵۴ |
| ۸ | هادی اصغری |
۵۲ |
| ۹ | علی دایی |
۴۹ |
| ۱۰ | داود حقی |
۴۹ |
| گلزنان برتر جام خلیج فارس از سال ۱۳۸۰ | ||
پانویس [ویرایش]
جستارهای وابسته [ویرایش]
منابع [ویرایش]
- ↑ «The strongest National League in the World 2012». وبگاه رسمی فدراسیون بینالمللی تاریخ و آمار فوتبال، ۸ ژانویه ۲۰۱۳. بازبینیشده در ۸ ژانویه ۲۰۱۳.
- ↑ «The strongest Leagues of the World of the 21st Century». وبگاه رسمی فدراسیون بینالمللی تاریخ و آمار فوتبال، ۶ بهمن ۱۳۹۱. بازبینیشده در ۶ بهمن ۱۳۹۱.
- ↑ جدول کل دورههای لیگ برتر
- ↑ «استادیوم یکصد هزار نفری». سایت رسمی ورزشگاه آزادی.
- ↑ «استادیوم یکصد هزار نفری». سایت رسمی ورزشگاه آزادی.
== پیوند به بیرون ==* تاریخچه لیگ ایران در وبگاه سازمان لیگ ایران
- آرشیو ویدیویی خلاصه بازیهای لیگ برتر (۹۰-۱۳۸۹)
- آرشیو ویدیویی خلاصه بازیهای لیگ برتر (۹۱-۱۳۹۰)
- آرشیو ویدیویی خلاصه بازیهای لیگ برتر (۹۲-۱۳۹۱)
|
||||||||||||||||||||||
|
|||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||
