قالی بختیاری

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

قالی بختیاری

قالی بختیاری گونه‌ای قالی ایرانی است که در همین خطه یافت و تولید می‌شده‌است. در همهٔ شهر و روستاهای این استان فرش بافی رایج است این کار از دیر باز به صورت سنتی انجام میشده و بیشتر توسط زنان و دختران در خانه انجام می‌شود. فرش بختیار از دیر باز به خاطر نقش، رنگ و همچنین دوام بالا از محبوبیت خاصی برخوردار بوده.

موقعیت و وسعت استان چهار محال و بختیاری

استان چهار محال و بختیاری در بخش مرکزی فلات ایران واقع شده است. چهار محال بختیاری که از دو قسمت چهار محال و بختیاری تشکیل شده و شهرستان‌هایی همچون شهرکرد ,بروجن ,لردگان , فارسان و اردل را شامل می‌شود، محل زندگی یکی از ایلات بزرگ ایران بوده که خود دارای دو ایل هفت لنگ و چهار لنگ است.

صنایع دستی استان چهارمحال و بختیاری

صنایع دستی ایل بختیاری یکی از انواع فعالیت‌های اقتصادی زنان ایل است که در حقیقت نوعی صنایع خانگی است. در حال حاضر مهمترین صنایع دستی این استان و به ویژه عشایر آن به غیر از قالی بافی در موارد ذیل خلاصه می‌گردد:۱-گلیم۲- سیاه چادر ۳-چنته ۴-سفره نمکدان ۵-جاجیم ۶-چوغابافی و۷- خورجین بافی.

عمده فرآورده‌های صنایع دستی چهارمحال و بختیاری را دستبافه‌ها تشکیل داده‌اند اما بافت قالی- پرزدار- را اساسا نمی‌توان به عشایر بختیاری نسبت داد چرا که قالی بافی با توجه به نوع معیشت و زندگی عشایر، در اختیار بافندگان روستایی و شهرنشین چهارمحال است و لفظ «قالی بختیاری» نیز به طور کلی به کلیه دستبافته‌های پرزدار استان اطلاق شده که البته بافت این قالی به شکل غالب، خاص بافندگان چهارمحال است.[۱]

مهمترین مناطق و مراکز قالی بافی
  • چال شتر (چالشتر)
  • سامان
  • اشگفتک
  • پیربلوط
  • ارجنک
  • وردنجان
  • فرخ شهر (قهفرخ)
  • بروجن
  • بلداجی
  • فرادنبه
  • هیرگان
  • باباحیدر
  • اردل و نواحی تابعه آن
  • شلمزار

و همچنین گروه فرش‌های اولاد (اولاد حاج علی)

مهمترین طرح‌های قالی‌های چهارمحال

کلیه طرح‌های رایج و مرسوم در داخل استان چهارمحال و بختیاری را می‌توان به ترتیب زیر طبقه بندی نمود:

الف) قالی‌های قشقایی (یلمه):۱-ترنجی (یک حوض) ۲-شکرلو (دو حوض) و۳- بندی الوان

ب) قالی‌های بختیاری: ۱-خشتی (خشتی جانوری خشتی گل و گیاه)۲- ترنجی (لچک و ترنج)۳- سرو و کاج قابی سماوری (حقه‌ای)۴- گل مینا (گل اشرافی) ۵-گلدانی شرابه (گل پتو، گلدانی خمره‌ای) و۶- گلدانی و درختی[۲]

منابع[ویرایش]

  1. ژوله، تورج. پژوهشی در فرش ایران/ فصلنامه گلجام. انتشارات یساولی، 1381/200/201. 
  2. ژوله، تورج. پژوهشی در فرش ایران/ فصلنامه گلجام. انتشارات یساولی، 1381. 
  • حشمتی رضوی، فضل الله. فرش ایران، چاپ سوم، دفتر پژوهش‌های فرهنگی، تهران:۱۳۸۰