فوزیه

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
شاهدخت فوزیه
Fawzia official.jpg
فوزیه
دوران ۱۶ سپتامبر ۱۹۴۱-۱۷ نوامبر ۱۹۴۸
نام کامل فوزیه فؤاد
فوزیة بنت الملک فؤاد
لقب(ها) ملکه ایران
زادروز ۵ نوامبر ۱۹۲۱(۱۹۲۱-11-0۵)
۱۴ آبان ۱۳۰۰
زادگاه اسکندریه مصر
مرگ ۲ ژوئیه ۲۰۱۳ میلادی (۹۱ سال)
۱۱ تیر ۱۳۹۲
محل مرگ اسکندریه مصر
پیش از ثریا اسفندیاری
پس از تاج‌الملوک
همسران محمد رضا پهلوی
اسماعیل حسین شیرین بک
کاخ کاخ مرمر تهران
پدر ملک فواد اول
مادر نازلی صبری
فرزندان شهناز پهلوی
نادیا
حسین
دین اسلام سنی

فوزیه فؤاد شاهدخت مصر و شهبانوی ایران (به عربی: فوزیة بنت الملک فؤاد) (۱۴ آبان ۱۳۰۰ اسکندریه، مصر - ۱۱ تیر ۱۳۹۲، اسکندریه[۱][۲]) شاهزاده‌ای مصری و نخستین همسر محمدرضا پهلوی بود.محمدرضا پهلوی قبل از آن که به پادشاهی برسد به مدت یک سال در کاخ مرمر تهران همراه با همسرش فوزیه در کاخ مرمر تهران اقامت داشتند.

زندگینامه[ویرایش]

عروسی محمد رضا پهلوی و شاهزاده فوزیة
فوزیه، همسرش محمدرضا پهلوی و دخترشان شهناز پهلوی.

فوزیه نخستین همسر محمد رضا پهلوی بود. او خواهر ملک فاروق پادشاه مصر و حاصل ازدواج او با محمدرضا شاه دختری است به نام شهناز (نام پسین:شیرین)

او در ۱۹۴۹ دگربار ازدواج کرد و پس از انقلاب ۱۹۵۲ مصر دولت این کشور دیگر القاب سلطنتی او را به رسمیت نمی‌شناسد. او هنوز عموماً برای احترام شاهدخت فوزیه خوانده می‌شود. او مسن ترین عضو خاندان ساقط شده محمدعلی بود که در مصر زندگی می‌کرد.

فوزیه شهروند مصر ولی از تبار چرکسی، آلبانیایی و فرانسوی بود. او از دودمان پادشاهی محمدعلی پاشا بود. خاندان محمدعلی از تبار آلبانیایی بودند که در زمان فرمانروایی عثمانی‌ها در مصر به مدارج بالا رسیدند. ازدواج با شاه به فوزیه تابعیت ایرانی بخشید و مجلس شورای ملی او را ایرانی الاصل اعلام کرد.[۳]

ازدواج‌ها[ویرایش]

نوشتار اصلی: فوزیه و محمدرضا پهلوی
از راست: محمدرضا پهلوی، ملکه نازلی (مادر فوزیه)، رضاشاه پهلوی و فوزیه

ازدواج او با محمدرضا به هنگام ولیعهدی او در تاریخ ۱۶ مارس ۱۹۳۹ در قاهره انجام گرفت. پس از برگشت از ماه عسل، مراسم ازدواج در تهران نیز تکرار شد. دو سال بعد محمدرضا جانشین پدرش رضاشاه شد. با آغاز سلطنت محمدرضا، روابط سرد میان این زوج به سرعت رو به تیرگی نهاد. اشرف پهلوی (خواهر دوقلوی شاه) و ارنست پرون (دوست صمیمی شاه) در ایجاد این تیرگی نقشی کلیدی داشته‌اند.[۴]

ازدواج فوزیه و شاه ایران به جدایی انجامید. ثبت رسمی طلاق در مصر به سال ۱۹۴۵ و در ایران به سال ۱۹۴۸ انجام شد. بعد از آن فوزیه در ۲۸ مارس ۱۹۴۹ با سرهنگ اسماعیل حسین شیرین بک وزیر دفاع و فرمانده نیروی دریایی سابق مصر و از بستگان خود در قاهره ازدواج کرد. حاصل این ازدواج دو فرزند به نام‌های نادیا و حسین بود. با کودتای ضد سلطنتی ۱۹۵۲ در مصر، عنوان شاهزادگی از فوزیه گرفته و ثروتش نیز مصادره شد. او پس از ان حاضر به ترک کشورش نشد و به همراه همسرش در اسکندریه زندگی می‌کرد. فوزیه هیچگاه در مورد دوران ملکه بودنش مصاحبه‌ای نکرد و خاطراتش را منتشر ننمود.[۵]

میدانی نیز به نام وی در شهر تهران نامیده شد که پس از جدایی او از محمدرضا به «میدان شهناز» و پس از انقلاب به میدان امام حسین تغییر نام داد.

جدایی فوزیه از محمد رضا پهلوی[ویرایش]

فوزیه در اصل انتخاب رضا شاه پهلوی برای پسرش محمد رضا بود.مهم ترین علت جدایی آن خیانت محمد رضا به فوزیه بود.به گفته هویدا در کتاب سقوط شاه فوزیه شبی شاه را با زن دیگری رؤیت کرده بود.فوزیه بسیار آزرده شد و بالاخره در بهار سال۱۳۲۵فوزیه ایران را ترک گفت.شاه با نوشتن چندین نامه قصد برگرداندن فوزیه را داشت ولی فوزیه قبول نکرد و سرانجام آن ها در سال۱۳۲۶ از یکدیگر به طور رسمی طلاق گرفتند

نگارخانه[ویرایش]

عناوین سلطنتی و افتخارات[ویرایش]

عناوین
شاهدخت فوزیه مصر و ایران
Imperial Coat of Arms of Iran.svg
عنوان مرجع علیا حضرت ملکه فوزیه پهلوی
عنوان دیگر بانو


مرگ[ویرایش]

سر انجام فوزیه در۱۱تیر ۱۳۹۲ در مصر درگذشت.او در مصر و در شهرقاهره به خاک سپرده شد.

پیوند به بیرون[ویرایش]

منابع[ویرایش]

جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ فوزیه موجود است.
  • مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «Princess Fawzia Fuad of Egypt»، ویکی‌پدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۱۱ تیر ۱۳۸۵).
  1. «فوزیه همسر اول آخرین پادشاه ایران و مادر شهناز پهلوی درسن ۹۴ سالگی گذشت». العربیه فارسی. 
  2. ايران - BBC فارسی - فوزیه، نخستین همسر شاه سابق ایران درگذشت
  3. فوزیه. خسرو معتضد. نشر البرز. تهران ۱۳۷۵
  4. فوزیه. خسرو معتضد. نشر البرز. تهران ۱۳۷۵
  5. فوزیه. خسرو معتضد. نشر البرز. تهران ۱۳۷۵