فریدون تنکابنی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
فریدون تنکابنی
زمینهٔ کاری طنزپرداز و داستان‌نویس
زادروز ۱۳۱۶ خورشیدی
تهران،
ملیت ایرانی
محل زندگی کلن، آلمان (از ۱۳۶۲)
پیشه نویسنده

فریدون تنکابنی (زاده ۱۳۱۶ خورشیدی) طنزپرداز و داستان‌نویس ایرانی است.

زندگی‌نامه[ویرایش]

فریدون تنکابنی در سال ۱۳۱۶ در خانواده‌ای فرهنگی در تهران به دنیا آمد. پدرش دبیر و مدیر دبیرستان بود و مادرش آموزگار. خود او نیز پس از پایان تحصیل، دبیر زبان و ادبیات فارسی شد. در سال ۱۳۴۰ اولین داستان خود را به نام «مردی در قفس» منتشر کرد که لحنی رومانتیک دارد. او سپس با نشریات ادبی ایران به همکاری پرداخت و نوشته‌های او بیشتر به طنز گرایش پیدا کرد. تنکابنی در سال ۱۳۴۸ از اعضای پایه‌گذار «کانون نویسندگان ایران» بود و در برخی دوره‌های این تشکل مدافع آزادی نشر و بیان، در هیئت دبیران آن حضور داشت. او پس از انقلاب در «شورای نویسندگان و هنرمندان ایران» فعال بود که از نهادهای وابسته به حزب توده ایران به شمار می‌رفت. در سال ۱۳۶۲ و یورش حاکمیت جمهوری اسلامی برای دستگیری اعضا و هواداران حزب، تنکابنی متواری شد و در اواخر همان سال ناگزیر از کشور گریخت. تنکابنی از راهی ناهموار و دشوار خود را به آلمان غربی رساند و اینک سال هاست که در شهر کلن زندگی می‌کند. فریدون تنکابنی با طنز سیاسی خود به ویژه از اواخر دهه ۱۳۴۰ تا پایان ۱۳۵۰ خوانندگان بیشمار داشت. از میان هجده کتابی که او تا امروز منتشر کرده، به ویژه کتاب‌های «یادداشت‌های شهر شلوغ»، «ستاره‌های شب تیره» و «اندوه سترون بودن» شهرت بیشتری دارند. او در خارج به فعالیت مطبوعاتی ادامه داد و نوشته‌های خود را در نشریات گوناگون یا به صورت کتاب منتشر کرد.[۱]

اخراج از کانون نویسندگان ایران[ویرایش]

در سال ۱۳۵۸ خورشیدی، هیات دبیران کانون نویسندگان ایران که عبارت بودند از: باقر پرهام، احمد شاملو، محسن یلفانی، غلامحسین ساعدی و اسماعیل خوئی تصمیم به اخراج فریدون تنکابنی، به‌آذین، سیاوش کسرائی، هوشنگ ابتهاج و برومند گرفتند. این تصمیم نهایتا به تایید مجمع عمومی کانون نویسندگان ایران رسید و منجر به اخراج کل عناصر توده‌ای، به همراه این پنج تن، از کانون نویسندگان ایران شد.[۲][۳]

کتابشناسی[ویرایش]

تنکابنی در آثارش بیشتر به انتقاد اجتماعی و زندگی بی امید معلمان و کارمندان پرداخته است.

  • مردی در قفس
  • راه رفتن روی ریل
  • ستاره‌های شب تیره
  • یادداشت‌های شهر شلوغ
  • میان دو سفر
  • پول تنها ارزش و معیار ارزش‌ها
  • اندوه سترون بودن
  • اندیشه و کلیشه
  • اسیر خاک
  • پیادهٔ شطرنج
  • سفر به بیست و دو سالگی
  • میان دو سفر
  • چهارشنبه‌ها
  • جمهوری عوضی اسلامی[۴]
  • چای و گپ و سیاست

منابع[ویرایش]

  1. «بزرگداشت فریدون تنکابنی، نویسنده طنزنگار در کلن». بی‌بی‌سی فارسی. 
  2. چرا توده‌ای‌های کانون نویسندگان اخراج شدند؟، بی‌بی‌سی فارسی
  3. کتاب حدیث تشنه و آب، صفحه ۷۲ تا ۸۵ نوشته منصور کوشان
  4. مشخصات چاپ: P.O.Box 141, 11421 Stokhholm, Sweden; ص. ۷۲