فریده قطبی

فریده قطبی فریده قطبی
زادروز	۱۳۰۰ هجری شمسی[نیازمند منبع] لاهیجان[نیازمند منبع]
درگذشت	۱۳۷۹ هجری شمسی پاریس (فرانسه)
محل زندگی	لاهیجان، رشت، تبریز، پاریس (فرانسه)
ملیت	ایرانی
شناخته‌شده برای	مادر فرح پهلوی
دین	اسلام[نیازمند منبع]
مذهب	شیعه[نیازمند منبع]
خویشاوندان	فرح پهلوی (دختر)

فریده قطبی هم‌چنین مشهور به فریده دیبا، مادر فرح پهلوی، مادربزرگ ولیعهد وقت، رضا پهلوی بود. وی همسر سهراب دیبا، از افسران ارتش شاهنشاهی ایران بود.

زندگی‌نامه

فریده قطبی روز ۲۵ آذرماه ۱۳۰۰ خورشیدی در لاهیجان، گیلان متولد شد. نسب او به قطب الدین شریف لاهیجی، صوفی و مفسر قرآن می‌رسید. او در فروردین ۱۳۱۶ خورشیدی، با یک افسر ارتش شاهنشاهی به نام سهراب دیبا ازدواج کرد.^{[نیازمند منبع]} یک سال پس از ازدواج همسرش به تبریز منتقل شد و او نیز به ناچار از خانواده خود جداشد و به تبریز کوچ کرد.^{[نیازمند منبع]} در سال ۱۳۱۷ دختری به دنیا آورد که فرح دیبا نام گرفت. سهراب دیبا در جوانی بر اثر ابتلا به سرطان معده در سال ۱۳۱۹ خورشیدی درگذشت.^{[نیازمند منبع]}

فریده قطبی به هم‌راه افرادی از خانواده شوهرش، شرایط تحصیل دخترش فرح را در مدرسه‌های ایتالیایی‌ها و ژاندارک و دبیرستان رازی تهران فراهم کرد و او را برای ادامه تحصیل در رشته معماری به فرانسه فرستاد. ایشان در روستای لیلاکوه لنگرود املاک ومستغلاتی داشت که توسط مباشرش حاج مسیح پورحسینی اداره میشد

با ازدواج فرح و محمدرضا پهلوی، در روز دوشنبه ۲۹ آذر ۱۳۳۸ خورشیدی، فریده دیبا به عنوان عضوی از خانواده سلطنتی ایران درآمد. با تولد ولیعهد وقت با نام رضا پهلوی موقعیت وی استحکام بیشتری یافت. وی مادربزرگ چهار شاهزاده دربار پهلوی بود.

ترک ایران و مرگ

با وقوع انقلاب ۱۳۵۷ ایران، فریده دیبا نیز هم‌چون تنها دختر و نوادگانش ایران را ترک کرد.

فریده قطبی در نوامبر ۲۰۰۰ میلادی، در پاریس درگذشت و در گورستان پاسی در شهر پاریس دفن شد. یک سال پس از مرگ فریده قطبی، لیلا، کوچک‌ترین نوه‌اش نیز در کنار قبرش دفن شد.

کتاب

پس از انقلاب، کتاب خاطراتی، منتسب به فریده دیبا با عنوان «دخترم فرح» در ایران منتشر شد. ولی اعتبار مطالب مندرج در آن مورد تردید است.

فرح پهلوی دختر فریده دیبا در این‌باره، چنین متذکر شده: «ظاهراً کتاب‌های زیادی به اسم من، مادرم، ملکه مادر و برادران شاه، در جمهوری اسلامی چاپ می‌شود که همه ساختگی است. بعد از این که کتاب من در خارج به فارسی چاپ شد، در جمهوری اسلامی دو جلد کتاب به نام «دختر یتیم» نوشته فرح پهلوی، چاپ کردند که ساختگی است. حتی کتاب «دخترم فرح» که به اسم مادرم چاپ شده نیز جعلی است و مادرم هرگز خاطراتی ننوشت. تازه در این کتاب نوشتند ترجمه انگلیسی، که مادرم هیچگاه انگلیسی صحبت نمی‌کرد».