فرهنگ معین

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

پرش به: ناوبری, جستجو

فرهنگ معین یکی از فرهنگ‌های مهم لغات فارسی است. نویسنده این فرهنگ دکتر محمد معین (درگذشت: ۱۳۵۰ خورشیدی) و ناشر آن انتشارات امیرکبیر است.

فرهنگ معین در شش جلد تدوین شده و بارها در ایران به چاپ رسیده‌است.فرهنگ (متوسط) معين شامل ۳ بخش لغات، تركيبات خارجي و اعلام آن است كه هر‌كدام از اين ۳ بخش داراي مشخصاتي است كه فهرست‌وار به شرح زير است:

الف – بخش لغات شامل (مواد، املاء، تلفظ، اصل و ريشه، دستور، معاني و مفاهيم، شواهد و امثله، مترادف و متضاد، توضيح، لغات مصوب فرهنگستان)

ب – بخش تركيبات خارجي شامل (مواد املاء، تلفظ، اصل و ريشه، دستور، معاني و شرح اعلام، شواهد، توضيح، تواريخ، نامهاي مصوب فرهنگستان) است.به‌طور كلي با استفاده از فرهنگ معين مي‌توان اطلاعاتي از لغات و اصطلاحات فارسي (ايراني، عربي، تركي، مغولي، هندي و لغات زبان‌هاي اروپايي مستعمل در فارسي)اعم از فصيح و عاميانه پي برد و آگاهي از تلفظ، معرفت بر ريشه و وجه اشتقاق و تركيبات و تركيبات كلمات.

دكتر محمد معين معتقد است كه هيچ فرهنگ كاملي كار يك تن نبايد باشد و نمي تواند باشد. معين در فرهنگ خود از۳۰۰ هزار فيش كه با همكاري گروهي از دوستان فاضل و بالغ بر۴۰۰ دانشجو در طي۲۰ سال فراهم كرده استفاده كرده است.

به علت سکته نا به‌هنگام معین، بخش‌های انتهایی از اعلام نیمه‌کار ماند که بعدها توسط دکتر جعفر شهیدی تکمیل و به مجموعه اضافه شد.

مهم‌ترین فرهنگ‌های واژگان فارسی لغت نامه

اداةالفضلا | ارمغان آصفی | اصطلاحات شعرا | آصف‌اللغات | انجمن‌آرا | بحرالفضایل فی منافع‌الافاضل | بحر عجم | برهان جامع | برهان قاطع | تحفةالسعاده | تسهیل‌اللغات | تفاسیر فی لغةالفرس | جمع‌الجوامع | چهار عنصر دانش | رساله ابوحفض سغدی | زبدة‌الفواید | سراج‌اللغات | شرف‌نامه | شمس الغات | صحاح‌الفرس | غیاث‌اللغات | فتح‌الکتاب | فخر قواس | فرهنگ آریانپور | فرهنگ آنندراج | فرهنگ تحفةالاحباب | فرهنگ جهانگیری | فرهنگ حییم | فرهنگ رشیدی | فرهنگ سخن | فرهنگ شیرخانی | فرهنگ عمید | فرهنگ معین | فرهنگ میرزا ابراهیم | فرهنگ ناظم الاطبا | فرهنگ نظام | فرهنگ نوبهار | فرهنگ وفایی | قسطاس‌اللغه | کشف‌اللغات | لغت فرس | لغت‌نامه دهخدا | مجمع‌الفرس | مجمع‌اللغات | محموداللغات | مدارالافاضل | معیار جمالی | مفتاح‌الفضلا | مویدالفضلا | نقش بدیع | هفت قلزم


[ویرایش] منبع

  • شکیب آزاد، مهدی، “ (دائرَة اَلمَعارف وفرهنگ عمومی) “، ج۲. چاپ ششم،: مؤسسه چاپ وانتشارات افشار سال ۱۳۵۳ خورشیدی.
  • فرهنگ فارسی دکتر محمد معین (شش جلدی)، موسسه انتشارات امیرکبیر

[ویرایش] پیوند به بیرون