دهستان فداغ

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از فداغ)
پرش به: ناوبری، جستجو

مختصات: ۲۷°۵۸′ شمالی ۵۳°۵۶′ شرقی / ۲۷.۹۶۷° شمالی ۵۳.۹۳۳° شرقی / 27.967; 53.933

فداغ
تصویری از فداغ
اطلاعات کلی
کشور Flag of Iran.svg ایران
استان فارس
شهرستان گراش
بخش مرکزی
دهستان فداغ
نام‌های قدیمی فیداغ - پیداغ
سال بنیاد قبل از اسلام
فداغ بر ایران واقع شده‌است
فداغ
۲۷°۳۵′۱۷″ شمالی ۵۳°۳۴′۰۶″ شرقی / ۲۷.۵۸۸۱° شمالی ۵۳.۵۶۸۳° شرقی / 27.5881; 53.5683
مردم
جمعیت ۱۰۰۰۰
مذهب شیعه
جغرافیای طبیعی
ارتفاع از سطح دریا ۵۳۱م
آب‌وهوا
میانگین دمای سالانه ۳۷
بارش سالانه ۹۰مم
اطلاعات روستایی
پیش‌شمارهٔ تلفن ۰۷۸۲۲۵۲
جملهٔ خوش‌آمد بر تابلوی ورودی روستا خش اندی

فداغ نام دهستانی است در بخش مرکزی شهرستان گراش در جنوب استان فارس در ایران واقع شده است. فداغ یکی از دهستانهای قدیمی گراش است.

موقعیت و وسعت فداغ[ویرایش]

این دهستان در جنوب استان فارس قرار دارد و از توابع بخش مرکزی شهرستان گراش است و در حدفاصل ارد و بیرم و صحرای باغ واقع شده است. این دهستان به طول ۴۸ کیلومتر -از دیده بان تا خلیلی- و به عرض ۲۲ کیلومتر -از شمال به کوه بالنگستان و از جنوب به گردنه انجیرو- است و ارتفاعش ازسطح دریا ۵۳۱ متر است.

جمعیت[ویرایش]

جمعیت این دهستان و روستاهای اطراف آن جمعاً بالغ بر۱۰۰۰۰ نفر است. در این دهستان ۴ گروه قومی-زبانی زندگی می‌کنند:

  • «فارسی‌زبانان»: درفداغ ساکن هستند.
  • «تراکمه»: در روستای خلیلی ساکن هستند.
  • «کورش‌ها (قریش)»: ساکن روستاهای دیگر فداغ.
  • «ترک»: ساکن روستاهای دیگر هستند.

گویش مردم فداغ و دیده‌بان با لهجه فداغی)، از شاخه‌های فارسی قدیم و پهلوی، است. این دهستان شامل ۹ روستا است.

دهستان فداغ هنگام غروب

پیشهٔ مردم[ویرایش]

کشاورزی، دامداری، صنعت و خدمات پیشهٔ اکثر اهالی است. کم‌آبی و هوای نامساعد و شوری اراضی، کشاورزی را با محدودیت‌هایی روبرو کرده‌است اما به واسطه همت کشاورزان این منطقه در ردیف مناطق زراعی قرار گرفته‌است. راه‌اندازی کارخانه‌های نیوپان، آجرپزی، سنگ‌شکن، مرغداری و گاوداری باعث به وجودآمدن فرصت‌های شغلی برای مردم منطقه شده‌است.

تعداد زبادی از مردان و جوانان فداغ در کشورهای عربی حوزه خلیج فارس، همچنین شهرهای ایران از جمله شیراز، بندر عباس، مشهد و اصفهان به تجارت و کسب و کار مشغولند، و حدود ۲۰۰۰ نفر از فداغی‌ها در بندرعباس ساکن هستند. [نیازمند منبع]

اماکن فرهنگی[ویرایش]

مراکز آموزشی در فداغ یک دبستان پسرانه و یک دبستان دخترانه است. همچنین در تمام روستاهای حومه دبستان وجود دارد. مدارس راهنمایی و دبیرستان و مراکز پیش دانشگاهی دخترانه و پسرانه نیز از دیگر مراکز آموزشی دهستان است. کتابخانه بزرگ مهدیه با داشتن چندین هزار جلد کتاب به صورت کامپیوتری دراکثر مسایل و موضوعات که به همت چند تن از جوانان راه‌اندازی شده، پذیرای مراجعین و طالبان فرهنگ و دانش است.

اماکن مذهبی[ویرایش]

روستاهای اطراف[ویرایش]

آثار و اماکن تاریخی[ویرایش]

بالنگستان[ویرایش]

در ۵ کیلومتری شمال دهستان فداغ در دامنه جنوبی کوه‌های عظیم بالنگستان (نزدیک گردنه بالنگستان) که ادامهٔ رشته‌کوه زاگرس جنوبی است، منطقه‌ای خوش آب وهوا و سرسبز وجود دارد که دارای چشمهٔ دایمی آب و نخلستان و درختان لیمو است. همچنین زیارتگاهی در آن واقع شده که پذیرای زایرین از مناطق همجوار است. در گذشته نه چندان دور آسیاب آبی بالنگستان رونق فراوانی داشته که آب آن از چشمه و قنات اطراف تامین می‌شده‌است. در بالای نخلستان برج دیده بانی نیز وجود دارد.

قنات‌ها و آسیاب‌های آبی وآب فداغ[ویرایش]

در منطقه فداغ چندین آسیاب آبی و رشته قنات‌های زیادی وجود داشته که تا ۵۰ سال پیش دارای رونق بوده و پس از آن قنات‌ها و آسیاب‌ها از رونق و آبادانی افتادند. از جمله قنات‌ها یکی «قنات حسن‌آباد» و دیگری «قنات جعفرآباد» است. (در رابطه با آب فداغ و سیر مراحل انجام آن از چاه عمادده و شبکه داخلی آن توضیح داده می‌شود.)

سد گمپو[ویرایش]

در ۳ کیلومتری جنوب فداغ شده‌است. مصالح مورد استفاده در سد سنگ و ساروج است. طول تاج ان حدود ۲۵ متر وارتفاع آن ۲۲ متر و ضخامت سد ۶ متر است. قدمت ساخت این سد بر طبق آثار به جامانده و بررسی‌های صورت گرفته به دوره زرتشتیان باز می‌گردد و در جریان حمله افغان‌ها قسمتی از ان تخریب شده است. در پایین دست سد چشمه‌ای واقع شده که برای درمان امراض پوستی مفید است.

قلعه سوخته[ویرایش]

از آثار به جای مانده که در قلعه سوخته موجود است و نیز کند و کاوهایی که به صورت غیر قانونی در آن صورت گرفته شده؛ نشان از قدمت آن به دوران پیش از اسلام دارد و اشیای کشف شده در آن دارای ارزش زیادی از لحاظ معنوی و تاریخی است. آثار به جا مانده در آن شباهت‌هایی با قلعه میمون فداغ دارد.

چهار طاق[ویرایش]

یکی دیگر از آثار تاریخی فداغ که در واقع یک کاروانسرای قدیمی بوده و مکانی سنگیست که دارای هشت ستون مجزا از هم در دو قسمت که یکی از قسمت‌های آن تخریب شده با سقفی گنبدی شکل است.

منابع[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]