محمود فتوحی رودمعجنی
| محمود فتوحی رودمعجنی | |
|---|---|
| زادروز | ۲ شهریور۱۳۴۳ ایران-رودمعجن |
| محل زندگی | ایران |
| ملیت | ایرانی |
| تحصیلات | دکتری زبان و ادبیات فارسی از دانشگاه تهران |
| پیشه | استاد دانشگاه |
| نقشهای برجسته | استاد زبان و ادب فارسی |
| مذهب | شیعه |
محتویات |
محمود فتوحی رودمعجنی [ویرایش]
محمود فُتوحی رودمَعجَنی (زادهٔ ۲ شهریور ۱۳۴۳ در رودمعجن) تربت حیدریه، از استادان زبان و ادبیات فارسی در ایران است.
زندگینامه [ویرایش]
محمود فتوحی رودمعجنی، روز دوم شهریور ۱۳۴۳ در رودمَعجَن از روستاهای تربت حیدریه در خراسان بهدنیا آمد. دبیرستان را در شهر خود گذراند و در سال ۱۳۶۸ از دانشگاه تربیت معلم تهران درجۀ کارشناسی ادبیات فارسی گرفت. کارشناسی ارشد را در دانشگاه تهران گذراند و دورهٔ دکتری ادبیات فارسی را در سال ۱۳۷۴ در دانشگاه تهران با نگارش پایاننامه با عنوان «دیدگاههای نقد ادبی در عصر صفوی» زیر نظر دکتر عبدالحسین زرین کوب و دکتر محمدرضا شفیعی کدکنی به پایان برد.
در سال ۱۳۷۵ در سمت استادیاری دانشگاه تربیت معلم تهران آغاز به کار کرد. مدت دو سال (۱۳۷۹-۱۳۸۱) مدیریت کتابخانهٔ مرکزی این دانشگاه را بر عهده داشت. در همین سالها دورهٔ آموزشی روشهای تأمین مدارک الکترونیک کتابخانهای را در کتابخانه بریتانیا در لندن گذراند. از سال ۲۰۰۲ تا ۲۰۰۴ در دانشکدهٔ فیلولوژی دانشگاه بلگراد زبان و ادبیات فارسی تدریس کرد.
او از سال ۱۳۸۶ به دانشگاه فردوسی مشهد رفت. فتوحی به مدت حدود یکسال با رتبهٔ استادی دردانشگاه ملی استرالیا تدریس کرد. دکتر فتوحی از دانشگاه ملّی استرالیا بازگشته و هماکنون در دانشکدۀ ادبیات دانشگاه فردوسی مشهد با رتبۀ استادی مشغول به تدریس میباشد.
فعالیتهای فتوحی در مطبوعات دانشگاهی نیز قابل ذکر است. از سال ۱۳۷۶ تا ۱۳۸۱ در هیئت تحریریۀ کتاب ماه ادبیات و فلسفه به سردبیری علی اصغر محمدخانی همکاری فعّال داشت. در فاصله سالهای ۱۳۷۶-۱۳۸۷ سردبیر مجلهٔ دانشکدهٔ ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تربیت معلم بود و از سال ۱۳۸۷ سردبیری فصلنامهٔ نقد ادبی را بهعهده دارد. فتوحی در سالهای ۱۳۸۹-۱۳۹۱ پس از درگذشت استاد علیمحمد حقشناس به ریاست انجمن علمی نقد ادبی ایران برگزیده شد. در همین زمان نخستین همایش ملی نظریه و نقد ادبی در ایران (اسفند ۱۳۹۰) با دبیری وی در دانشگاه فردوسی مشهد برگزار شد.
پژوهشهای محمود فتوحی بیشتر در قلمروهای نظریههای بلاغت، سبکشناسی، تاریخ ادبیات و سبک هندی است. فتوحی در شعر نیز دستی دارد و دفتر شعری با نام «سیب پرتابی» ۱۳۸۱ منتشر کردهاست.
آثار [ویرایش]
از محمود فتوحی تا کنون ده کتاب منتشر شدهاست:
کتابها [ویرایش]
- 1390: سبک شناسی نظریهها روشها و رویکردها. تهران: سخن. (برنده جایزه بیست و یکمین دوره کتاب فصل بهار 1391)
- 1387: نظریهٔ تاریخ ادبیات، (با بررسی انتقادی تاریخ ادبیات نگاری در ایران) [بازنویسی و تألیف مجدد.] تهران: سخن، ۴۰۹ ص (برنده هفتمین دوره جایزه قلم زرین 1388)
- 1386: بلاغت تصویر، تهران: سخن.۴۶۰ص. (بحثی تطبیقی در مبانی تصویر در شعر فارسی و مکتبهای ادبی اروپا)
- ۱۳۸۵: نقد ادبی در سبک هندی. تهران: سخن (تجدید چاپ نقد خیال) ۴۶۰ ص.
- 1379: نقد خیال: بررسی دیدگاههای نقد ادبی در سبک هندی. تهران: روزگار، ۵۲۸ ص(جایزه تشویقی کتاب سال ۱۳۷۹)
- ۱۳۸۵: آیین نگارش مقالهٔ پژوهشی، تهران: سخن. ۲۹۰ ص.(چاپ نهم ۱۳۹۲)
- ۱۳۸۴: حماسههای صربی. (ترجمه و تألیف) تهران: ناژ، ۱۵۰ص
- ۱۳۸۴: تاریخ ادبیات صربستان. (ترجمه و تألیف)تهران ناژ، - ۲۵۰ص
- 1381: سیب پرتابی. دفتر شعر، تهران: ناژ - ۱۳۰ص
- ۱۳۷۸: فارسی عمومی (درسنامهٔ دانشگاهی)، با دکتر حبیب الله عباسی. تهران: سخن ۳۵۰ ص (چاپ هفتاد و سوم ۱۳۹۲)
مقالهها [ویرایش]
از محمود فتوحی تاکنون بیش از ۱۰۰ مقاله در نشریات دانشگاهی و غیردانشگاهی به چاپ رسیدهاست. برخی از این مقالات عبارتند از:
- 1389: «از متن متمکن تا متن مغلوب: گونه شناسی نثر صوفیه». فصلنامهٔ نقد ادبی. شمارة ۱۰. تابستان. ۱۳۸۹٫۳ (۱۰). ۷۱-۱۲۶.
- ۱۳۸۹: «نقش بافت و مخاطب در تفاوت سبک نثر امیر ارسلان و ملک جمشید». در جستارهای ادبی (ادبیات و علوم انسانی مشهد) شماره ۴ (پیاپی ۱۶۷)، ۱۳۸۹. با همکاری هادی یاوری.
- ۱۳۸۸: «مخاطبشناسی حافظ در سدههای هشتم و نهم بر اساس رویکرد تاریخ ادبی هرمنوتیک». فصلنامهٔ نقد ادبی. شمارة ۶. تابستان. ۱۳۸۸٫۲ (۶). ۷۱-۱۲۶. با همکاری محمد افشینوفایی.
- ۱۳۸۸: «بررسی رابطهٔ تجربهٔ عرفانی و زبان تصویری در عبهر العاشقین». مجلة ادب پژوهی. زمستان ۱۳۸۸؛ ۳ (۱۰):۷-۲۵. با همکاری مریم علینژاد
- ۱۳۸۸: «سبکشناسی ادبی: سرشت سخن ادبی، برجستگی و شخصیسازی زبان». زبان و ادب پارسی. در دانشگاه علامه طباطبایی. سال ۱۳. ش ۴۱ پاییز ۱۳۸۸ صص ۲۴-۴۰
- ۱۳۸۸: «سبکشناسی در سطح نحوی». مجلة پژوهشی دانشکدة ادبیات دانشگاه تهران. پاییز ۱۳۸۸. ش ۱۹۰ دوره ۶۰ ص ۷۹-۹۹
- ۱۳۸۷: «ساخت شکنی بلاغی: نقش صناعات بلاغی در شکست و واسازی متن». فصلنامهٔ نقد ادبی. شمارة ۳. پاییز ۱۳۸۷
- ۱۳۸۷: «تحلیل انتقادی زندگینامههای مولوی». مجلة پژوهشی دانشکدة ادبیات دانشگاه مشهد. پاییز ۱۳۸۷؛ ۴۱(۳) (پی در پی ۱۶۲):۱-۲۷. با همکاری محمد افشین وفایی.
- ۱۳۸۷: «سه صدا سه رنگ سه سبک در شعر قیصر امین پور». مجلة ادب پژوهی. تابستان و پاییز ۱۳۸۷؛ ۱(۵):۹-۳۰.
- ۱۳۸۷: «ارزش ادبی ابهام: از دو معنایی تا چندلایگی معنا». مجله دانشکده ادبیات دانشگاه تربیت معلم، پاییز، ۱۳۸۷ ش ۶۲. صص ۱۷-۳۶.
- ۱۳۸۶: «تاریخ ادبی و بحران در استنباط معنای معاصر». نامة فرهنگستان، ۱۳۸۶: ۹ (۴) (پیاپی ۳۶):۱۱-۳۳.
- ۱۳۸۶: «نگاهی انتقادی به مبانی نظری بلاغت سنتی». مجلة ادب پژوهی. دانشگاه گیلان. پاییز ۱۳۸۶: ۱ (۳):
- ۱۳۸۶: «نوآوری نیما در فرم درونی شعر»، مجلة پژوهشهای ادبی، زمستان ۱۳۸۶؛ ۵(۱۸):۱۰۳-۱۱۶. با همکاری مریم علینژاد.
- ۱۳۸۵: «ویژگیهای تصویر سوررئالیستی»، مجلة پژوهشی دانشکدة ادبیات دانشگاه مشهد. بهار ۱۳۸۵؛ ۳۹ (۱)(پی در پی ۱۵۲):۱-۲۳.
- ۱۳۸۵: «تصویر رمانتیک: مبانی نظری، ماهیت، کارکرد»، مجلة پژوهشهای ادبی، پاییز و زمستان ۱۳۸۴؛ ۳(۱۰-۹):۱۵۱-۱۸۰.
- ۱۳۸۵: «تأثیر زبان فارسی در زبان صرب و کرواسی»، نامةفرهنگستان، زمستان ۱۳۸۵: ۸ (۴) (۳۲):۸۷-۱۰۶.
- ۱۳۸۴: «تمثیل، ماهیت و کارکرد»، مجله دانشکده ادبیات دانشگاه تربیت معلم، سال دوازدهم، ش.۴۷-۴۹
- ۱۳۸۳: «نمادگرایی در شعر عرفانی»، مجلة پژوهشی دانشکدة ادبیات دانشگاه مشهد. سال سی و هفتم. ش ۱۴۵. تابستان.
- ۱۳۸۰: «تعریف ادبیات»، مجله دانشکده ادبیات دانشگاه تربیت معلم، بهار ۱۳۸۰؛ ۹(۳۲) (ضمیمه):۱۷۱-۱۹۶.
- ۱۳۸۰: «تحلیل تصویر دریا در مثنوی»، پژوهش نامه علوم انسانی دانشگاه شهید بهشتی. پاییز ۱۳۸۰؛ -(۳۱):۱-۲۴.
- ۱۳۷۶: «جامعۀ ادبی عصر صفوی»، مجله دانشکده ادبیات دانشگاه تربیت معلم. سال ۴ و ۵.
- ۱۳۷۹: سبک و ایده در آثار شریعتی، همایش بازشناسی اندیشههای شریعتی، ایران، مشهد. (چاپ در مجموعه مقالات)
- ۱۳۷۹: جامعهگرایی و جامعهگریزی در ادبیات ایران، همایش بررسی علل و عوامل تقدم مصالح جمعی بر مصالح فردی. ادارة کل فرهنگ و ارشاد اسلامی تهران. (چاپ در مجموعه مقالات)
- ۱۳۸۸: «سبک، گفتمان و ایدئولوژی». کتاب نقد آگاه. پاییز ۱۳۸۸
- 1388: «بار هم تحریف تاریخ: تلاش یک محقق پاکستانی برای تغییر نام خلیج فارس در لغت¬نامهای متعلق به ۸۰۰ سال پیش». بخارا. و روزنامة اعتماد. پنجشنبه۷ آبان. ۱۳۸۸. ص 13.
- ۱۳۸۷: «مختارنامه و سبک شخصی». مجلة شهروند. ۲۹ فروردین.
- ۱۳۸۴: «تصویر کلاسیک». فصلنامه هنر، شماره ۶۴، تابستان ۱۳۸۴
- ۱۳۸۴: «بوطیقای سوررئالیستی مولوی». مجلة مطالعات و تحقیقات ادبی دانشگاه تربیت معلم، سال دوم، (ش. ۵-۶). بهار و تابستان. ص ۹۹-۱۲۳
- ۱۳۸۳: «رمانی در جدال با مسألة زبانی نقد رمان عادت میکنیم». ماهنامۀ ادبیات و فلسفه، سال هشتم (ش ۸۷-۸۸)
- ۱۳۸۳: «رمانتیسم اسلاوی و بازسازی هویت ملی». ماهنامة ادبیات و فلسفه. اردیبهشت ۱۳۸۳ - شماره ۷۹
- ۱۳۸۲: «گوته و حافظ». ماهنامة ادبیات و فلسفه. شماره ۷۵
- ۱۳۸۲: «فلسفه بلاغت»، (معرفی و نقد کتاب ریچاردز). ماهنامۀ ادبیات و فلسفه، سال ۲، ش ۵، ش. ۷۴
- ۱۳۸۲: «ایرانشناسان یوگسلاوی»، سخن عشق، سال ششم. ش ۲۰. زمستان ۱۳۸۲. (ص ۳۸ - ۴۷)
- ۱۳۸۱: «حاشیهنشینی کشور شاعران»، ماهنامۀ ادبیات و فلسفه، سال ۶، ش ۱، شماره پیاپی ۶۱
- ۱۳۸۱: «تأثیر نقد یونانی بر نقد ادبی عرب». ماهنامۀ ادبیات و فلسفۀ تهران: ش ۶۵-۶۶
- ۱۳۸۰: «بلاغت سیاسی»، روزنامة نوروز، ۲۶ اردیبهشت.
- ۱۳۸۰: «ادبیات داستانی و دانشگاه»، ماهنامۀ ادبیات و فلسفه، آبان ۱۳۸۰ - سال ۵، شماره ۴۹.
- ۱۳۷۹: «نقد کتاب غزل معاصر»، ماهنامۀ ادبیات و فلسفه، سال ۳، ش ۱۱،
- ۱۳۷۹: «معماگویی و فقدان اسطورهگرایی در شعر صفوی»، ماهنامة ادبیات و فلسفه، سال ۳، ش۳۲، خرداد. (ص ۱۴-۱۷)
- ۱۳۷۹: «دایرةالمعارف بلاغت و نگارش»، نقد و معرفی. ماهنامۀ ادبیات و فلسفه سال ۴، آبان ۱۳۷۹، ش ۳۷،
- ۱۳۷۸: «نقد فرهنگ اصطلاحات نقد ادبی از افلاطون تا عصر حاضر»، ماهنامۀ ادبیات و فلسفه، سال ۲، ش ۲۲، مرداد ۱۳۷۸. ص۱۵-۱۷
- ۱۳۷۷: «هزاره دوم شعر فارسی» (نقد مجموعه شعر هزاره دوم آهوی کوهی شفیعی کدکنی). ماهنامۀ ادبیات و فلسفه، سال ۲، ش. ۱۷، اسفند.
- ۱۳۷۶: «شکل و ساخت در شعر شفیعی کدکنی»، در مجموعة مقالات سفرنامۀ باران، به کوشش حبیب الله عباسی، تهران: نشر روزگار.
- ۱۳۷۳: «نگاهی در آینههای ناگهان»، نقد مجموعه شعر قیصر امین پور، روزنامۀ همشهری.۳ مهر، ص ۱۰
- ۱۳۷۲: «ابن خلدون و نقد ادبی»، کیهان فرهنگی. مهر ۱۳۷۲ - شماره ۱۰۲ (ص۲۰ تا ۲۳)
ویراستار مجموعه مقالات همایش [ویرایش]
- 1390: نامهٔ نقد. مجموعهٔ مقالات نخستین همایش ملی نظریه و نقد ادبی در ایران (دانشگاه فردوسی مشهد. سوم و چهارم اسفند ۱۳۸۹). تهران: خانهٔ کتاب.]
- 1385: شوریدهای در غزنه. با همکاری علی اصغر محمد خانی(ویرایش و تدوین ۲۰ مقاله همایش حکیم سنایی به همراه کتابشناسی سنایی) تهران: سخن
پانویس [ویرایش]
پیوندها [ویرایش]
کاروند پارسی وبلاگ محمود فتوحی
سبک شناسی رسائل سعدی
گستره کار مورخ ادبی
مفهوم معاصر در تاریخ ادبیات سخنرانی محمود فتوحی در فرهنگستان
شصت داستان مثنوی به نثر به قلم محمود فتوحی
منابع [ویرایش]
نقد کتاب بلاغت تصویر نگاهی تطبیقی به «بلاغت تصویر» دکتر محمود فتوحی و «صور خیال در شعر فارسی» دکتر شفیعی کدکنی
مقالات محمود فتوحی در پایگاه دانشگاه فردوسی مشهد
فصلنامه نقد ادبی به سردبیری محمود فتوحی
معرفی کتاب نظریه تاریخ ادبیات تألیف محمود فتوحی
نقد کتاب نظریه تاریخ ادبیاتتألیف محمود فتوحی