غازان پسر ارغون

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
غازان پسر ارغون
اسلام آوردن غازان خان در کتاب جامع التوایخ
ترتیب هفتمین از سلسله ایلخانان
زمان حکومت ۶۹۴ ه.ق.-۷۰۳ ه.ق.

۱۲۹۵ م.-۱۳۰۴ م.

شاه پیشین بایدو
شاه بعدی الجایتو
سلسله ایلخانان
زادروز ۱۲۷۱ م.
درگذشت ۱۳۰۴ م.
زادگاه
محل فوت حوالی قزوین
آرامگاه تبریز
غازان نیشابور را تصرف می‌کند. نگاره ای از کتاب جامع التواریخ.

غازان پسر ارغون پس از بایدوخان به ایلخانی مغول در ایران رسید. وی ابتدا بودایی بود که قبل از شرکت در جنگ بایدو، به تشویق امیرنوروز اسلام آورد.

غازان‌خان در آغاز سلطنت تمام فرمان‌روایان و حاکمان مغول را به دین اسلام دعوت و ترغیب کرد. غازان خان تبعیت از خان مغولستان را رها کرد و سلسله ایلخانی در ایران به استقلال رسید.غازان، صدرجهان زنجانی را صاحب‌دیوان کرد و منصب امارت را به امیرنوروز بخشید. وزیر غازان خان رشیدالدین فضل‌الله همدانی بود.

غازان‌خان دمشق را فتح کرد اما در مرج الصفر از سپاه مصر شکست خورد.وی قیام آلافرنک پسر گیخاتو را سرکوب کرد و پیروان آلافرنک را مجازات نمود. به دستور غازان‌خان تمام معابد مغولان در تبریز ویران گشت و سکه‌ها نقش اسلامی یافتند. غازان‌خان به ساختن بناها و تعمیر مساجد و آرامگاه‌ها علاقه‌مند بود و در تبریز بناهای بسیاری بنا کرد که به نام او اوشنب غازان خوانده شد. این مجموعه خیریه شامل مسجد، مدرسه، خانقاه، بستان، قصر و حمام می‌شد. در دوره غازان خان موج دوم( موج اول در دوره سلجوقیان) ورود اقوام ترکی به آذربایجان آغاز گردید وی تاثیر بسیاری در تغییر زبان و فرهنگ مردم آذربایجان از آذری به ترکی داشت.پروفسور پیتر گلدن در صفحه ۳۸۶ کتاب خود که یکی از جامع‌ترین کتاب‌ها درباره تاریخ گروه‌های مختلف ترک چاپ شده‌است روند ترکی زبان شدن آذربایجان را به سه مرحله بخش کرده است: نخست ورود سلجوقیان و مهاجرت قبایل اغوز به ناحیه آذربایجان و آران و آناتولی، دوم حمله مغولان که بیشتر سربازان شان ترک‌تبار بودند، و سوم دوران صفویان که بسیاری از قبایل اغوز-ترکمان قزلباش از آنوتولی به ایران سرازیر شدند.

غازان‌خان به گسترش دانش و صنعت بسیاری علاقه‌مند بود و خود او در تاریخ و جغرافیا بسیار مطلع بود. غازان‌خان به زبان‌های مغولی، فارسی، عربی، هندی، چینی، ترکی و عبری آشنایی داشت. غازان‌خان در سن سی و سه سالگی بعد از نه سال فرمان‌روایی در قزوین وفات یافت.پیکرش به تبریز منتقل شد و آن‌جا در شنب غازان به آیین مسلمانی به خاک سپرده شد.غازان خان را به نوعی بوجود آورنده شهر تبریز می شناسند زیرا در دوره پس از ساسانی, تبریز به صورت یک ده یا یک واحه بوده. در ترکی، غازان معانی متفاوتی دارد ولی بنا بر یک نگرش غیر صحیح در مورد نام گذاری در فرهنگ مغولان، نظر غالب بر این است که معنای اسم غازان دیگ است ولی در اصل غازان از مصدر قازانماق آمده است که به معنی کسب کردن و بدست آوردن و فتح نمودن است یعنی معنی اسم غازان خان، بدست آورنده و فتح کننده است[نیازمند منبع] .

دو سکه ضرب شده در زمان غازان، تبریز: لا اله الا الله-محمد رسول الله-صل علیه و سلم

جستارهای وابسته [ویرایش]

منابع [ویرایش]