کنوانسیون ملل متحد در مورد حقوق دریاها
کنوانسیون ملل متحد در مورد حقوق دریاها (به انگلیسی: United Nations Convention on the Law of the Sea) یک معاهده بینالمللی است که در ۱۰ دسامبر ۱۹۸۲ در سومین کنفرانس سازمان ملل متحد در مورد حقوق دریاها در جامائیکا به امضا رسید. این قرارداد بینالمللی منبع اصلی حقوق دریاها است و به «قانون اساسی دریاها» معروف است و قواعد آن به طور گستردهای حقوق بینالملل عرفی در مورد حقوق دریاها را بیان میکنند.[۱]
این معاهده یکسال پس از پیوستن گویان به این کنوانسیون به عنوان شصتمین کشور در ۱۶ نوامبر ۱۹۹۴ لازمالاجرا شد. در حال حاضر (فوریه ۲۰۰۹) ۱۵۷ کشور از جمله تمام اعضای شورای اروپا به آن پیوستهاند و ۲۲ کشور نیز آن را امضا کرده اما هنوز به تصویب مجالس خود نرساندهاند.[۲]
محتویات |
تاریخچه [ویرایش]
این کنوانسیون محصول نه سال مذاکره توانفرسای کشورهای عضو ملل متحد بود و جایگزین چهار کنوانسیون سال ۱۹۵۸ ژنو شد که حدود سه-چهارم کشورهای جهان به عضویت آن درنیامده بودند. این کنوانسیونها به ویژه از آن رو ناکافی قلمداد میشدند که با پیشرفت فناوری امکان بهرهبرداری از فلات قاره و بستر اقیانوس فراهم شده بود.[۳]
مقررات [ویرایش]
این کنوانسیون مناطقی همچون دریای سرزمینی، منطقه مجاور دریای سرزمینی، منطقه انحصاری اقتصادی و فلات قاره را تعریف کرده و مقررات حاکم بر آن از جمله حقوق و تکالیف دولتها در آنها را بیان میکند. تعریف تنگههای بینالمللی و صلاحیت دولتهای ساحلی در تنگههای بینالمللی و به رسمیت شناختن اصل آزادی دریاها از دیگر مقررات این کنوانسیون است.[۴]
برخی مقررات این کنوانسیون صرفاً بیان مجدد مواد کنوانسیونهای ژنو هستند و در واقع قواعد تثبیت شده حقوق بینالملل عرفی را به تصویر میکشند. برخی دیگر به ویژه مواد مربوط به منطقه انحصاری اقتصادی بازتاب رویه دولتهاست که قبل از تکمیل کنوانسیون به حقوق بینالملل عرفی تبدیل شده بود و برخی دیگر عدول از حقوق تثبیت شده گذشته کشورهاست که حاکی از روند رو به پیشرفت حقوق بینالملل است.[۵]
منابع [ویرایش]
- ↑ "Law of the Sea." Encyclopædia Britannica. 2009. Encyclopædia Britannica Online. 06 Feb. 2009 <http://www.britannica.com/EBchecked/topic/530433/Law-of-the-Sea>
- ↑ Chronological lists of ratifications of, accessions and successions to the Convention and the related Agreements as at 05 February 2009 Ocean Affairs and the Law of the Sea, Office of Legal Affairs, United Nations
- ↑ ربکا والاس. «حقوق بینالملل»، سید قاسم زمانی و مهناز بهراملو، تهران: مؤسسه مطالعات و پژوهشهای حقوقی، اول ۱۳۸۲، ص ۱۶۵
- ↑ United Nations Convention on the Law of the Sea of 10 December 1982 Overview and full text
- ↑ ربکا والاس. «حقوق بینالملل»، سید قاسم زمانی و مهناز بهراملو، تهران: مؤسسه مطالعات و پژوهشهای حقوقی، اول ۱۳۸۲، ص ۱۶۶
- «بررسی دلایل عدم تصویب کنوانسیون ۱۹۸۲ حقوق دریاها توسّط ایران» (فارسی). اندیشکده روابط بینالملل. بازبینیشده در فروردین ۱۳۸۸.
پیوند به بیرون [ویرایش]
- International Court of Justice - Contentious Cases
- International Court of Justice - Advisory Proceedings
- International Tribunal for the Law of the Sea
