علی جوان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
علی جوان

دکتر علی جوان در سال ۱۳۴۷
زادروز ۵ دی ۱۳۰۵
تهران، ایران
پیشه فیزیک (لیزر گازی)
گفتاورد در انجام هر کاری ببینید قلب تان چه می‌گوید.
جایزه‌ها مدال بنیاد «فه‌نی و جان هرتز»
مدال فردریک ایوز
جایزهٔ جهانی آلبرت اینیشتین


پروفسورعلی جوان (۵ دی ۱۳۰۵، تهران) فیزیکدان و مخترع ایرانی است. وی اولین لیزر گازی دنیا که ترکیبی از دو گاز هلیوم و نئون است و به همین نام نیز معروف است را اختراع کرد. این لیزر[۱] از نوع لیزرهای بی خطر به حساب می‌آید، رنگ آن سرخ است و در آزمایشگاه‌های دانشگاه‌ها برای بررسی پدیده‌هایی مانند تداخل امواج و آزمایش دو شکاف یانگ[۲] کاربرد دارد. خواندن کدهای اجناس در هنگام خرید از فروشگاهها، سی‌دی CDو دی وی دی DVD، طیف نمایی (که با آن می‌توان پهنای خط نوسانی را هم در ناحیه مرئی و هم در ناحیه فروسرخ، تا چند ده کیلوهرتز باریک کرد)، چاپگرها، شبکه‌های مخابرات کابل نوری، دستگاههای برش فلزات، فاصله یابی ماهواره‌ای، حفاری‌های تونل‌ها، نقشه برداری‌های زیرزمینی نظیر مترو و در رسیدن به نقطه‌ای که از دو طرف حفاری می‌شود تا به هم برسند، گسترش و بزرگتر شدن ارتباطات لیزری در شاهراه‌های اینترنتی و نوشتن و خواندن اطلاعات در حافظه نوری در کامپیوترها، بخیه بافت‌های بدن، برداشتن خال‌های مزاحم، درمان پوسیدگیهای دندانی، تهیه حفره به منظور پر کردن دندان و جراحی ریشه دندان، بیماری‌های مخاط دهان ... جراحی چشم با لیزر، جداسازی ایزوتوپ‌ها، تمام‌نگاری (هولوگرافی)، عکسبرداری سه بعدی از یک جسم و یا یک صحنه، گرافیک لیزری که به طور وسیعی توسط بسیاری از ناشران برای انتقال رونوشت صفحات به کار برده می‌شود... همه و همه از تأثیرات اختراع لیزر گازی توسط دکتر علی جوان است.[۳]

پیشینه[ویرایش]

علی جوان از سن ۵ سالگی شیفته ریاضیات و بازی با اعداد بود.[۴]، تحصیلات دانشگاهی خود را در دانشگاه تهران ادامه داد. سپس در سال۱۹۴۸ (میلادی) به ایالات متحده آمریکا رفت و تحصیلات خود را در مقطع دکترای فیزیک در دانشگاه کلمبیا ادامه داد. دکتر جوان به هنر و به ویژه به موسیقی هم عشق می‌ورزید و در کلاس‌های هنری دانشگاه کلمبیا شرکت می‌کرد. خودش گفته است موسیقی باخ جلوه‌ای از عالم ریاضی است.[۵]

دکتر جوان در سال ۱۹۵۸ که عضو گروه تحقیقاتی لابراتور بل بود، اصول لیزر گازی را پایه گذاشت، دو سال بعد، دقیقاً در ساعت ۴ و بیست دقیقه بعدازظهر دوازدهم دسامبر سال ۱۹۶۰ درحالیکه برف سنگینی شروع به باریدن کرده بود، موفق شد لیزر گازی هلیوم - نئون را ابداع کند. نام دو تن از همکاران وی «ویلیام به‌نت»[۶] و «دونالد هه‌ریوت»[۷] بود.

دکتر علی جوان فردای آنروز لیزر گازی را بوسیله فرستادن پیغامی تلفنی امتحان کرد و برای اولین بار در تاریخ، یک مکالمه تلفنی به وسیله یک لیزر نوری انجام شد. تاریخ دقیق آن واقعه شگفت، ۱۳ دسامبر سال ۱۹۶۰ بود.

وی در سال۱۹۶۴ (میلادی) با درجه دانشیاری به عضویت هیات علمی موسسه فناوری ماساچوست (MIT)در آمد. در حال حاضر استاد بازنشسته موسسه فناوری ماساچوست در ایالات متحده آمریکا می‌باشد. گرایش وی در فیزیک، اتمی - مولکولی و اپتیک است.

دکتر علی جوان هنوز هم بطور زیادی درگیر اختراعات جدید است و بر روی نسل جدید تراشه‌هایی که درون آنها فوتونها بجای الکترونها حرکت خواهند کرد، تحقیق می‌کند. اگر تحقیقاتش نتیجه بدهد، تحولی چشمگیر در سرعت تراشه‌ها و وسایل الکترونیکی و رایانه‌ای پدید خواهد آمد. او پیش بینی می‌کند که روزی بجای مگاهرتز رادیویی، جای آنرا گیگاهرتزهای لیزری خواهند گرفت. دکتر جوان بزرگترین آزمایشگاه تحقیقاتی را در طی سالهای ۱۹۶۰ تا ۱۹۷۰ در دانشگاه ماساچوست آمریکا برپا نمود، بسیاری از پیشرفتها در صنعت لیزر را در این آزمایشگاه انجام داد و در طی سالها باعث جلو بردن و پیشرفت در صنایع الکترونیک شد. دکتر علی جواندر تحقیقات گسترده لیزرهای پرانرژی، رادارهای مولتی استاتیک لیزری که توسط ساعت‌های نوری دقیق کنترل می شودو لیزرهای پزشکی شرکت داشته است.

لیزر گازی چیست؟[ویرایش]

لیزرهای گازی نوع ویژه‌ای از لیزر است که در آن گازی درون یک لوله شفاف مثل لامپ مهتابی می‌رود. عبور جریان از این لوله باعث رفت‌وآمد فوتون می‌شود. یعنی جریان الکتریکی، برای تولید نور، در یک گاز تخلیه می‌شود. اولین نوع این لیزرها هلیم نئون بود. یعنی همین لیزرهای خانگی و مدارس. این لیزر ِ را در مؤسسهٔ بل دکتر علی جوان اختراع نمود.

لیزر گازی که او عرضه کرداولین لیزری بود که بصورت مداوم کار می‌کرد و باعث شد که در جهان جلب توجه کرده، پایه‌ای برای تحقیقات بیشتر در این زمینه باشد.[۸]

نوع دیگر لیزر، لیزر دی اکسید کربن (CO2)است که می‌تواند یک نور لیزر خیلی پر قدرت تولید کند و در رادارها بکار برده می‌شود و همچنین در صنایع جوشکاری برای ساخت دقیق مواردی که برای بیماران قلبی استفاده می‌شود، قابل استفاده است. البته در محفظه آن هلیوم و مقداری نیتروژن هم هست. کاز نیتروژن، انرژی ِ الکترودها را ذخیره می‌کند. پس از برخورد مولکولهای نیتروژن به مولکول CO۲ این انرژی انتقال می‌یابد و مولکولهای CO۲ برانگیخته می‌شوند. گاز هلیوم به انتقال ِ انرژی کمک می‌کند و سبب می‌شود تا مولکولهای دی اکسید کربن زودتر به ترازهای انرژی عادی یا حالت عادی خود برگردند.

لیزر گازی یک نقطه عطف در تاریخ فناوری‌های نوین دنیا به حساب می‌آید. پروفسور جوان قبل از اختراع لیزر گازی، تئوری لیزر سه سطحی را پایه گذاری کرد و اهمیت همگرایی فازی را در این وسیله میکروویو نشان داد. این عمل، ایده لیزر بدون پراکندگی را معرفی کرد و او بعداً این ایده را در استفاده از اثر رامان[۹] تحریک شده گسترش داد که نهایتاً منجر به بسط نوظهور رژیم نوری شد. تحقیق بزرگی که او پایه گذاری کرد باعث ایجاد بزرگترین تحقیق لیزری در دهه‌های شصت و هفتاد میلادی شد و پس از آن بسیاری از بنیان‌های اولیه در استفاده از لیزر به وقوع پیوست. این بنیان‌ها شامل؛ ابداعات زیادی در زمینه اسپکتروسکوپی لیزری به شکل Sub-Doppler laser cooling، اولین استفاده از لیزر برای آزمایش دقیق نسبیت، و ایزوتروپی در فضا؛ ابداع تکنولوژی اندازه گیری فرکانسی دقیق در طیف نوری و اولین ساخت ساعت‌های اتومیک لیزری می‌باشند.

لیزر گازی، می‌توانست سال ۱۹۳۰ اختراع شده باشد[ویرایش]

دکتر علی جوان گفته است: «لیزر گازی، می‌توانست در سال ۱۹۳۰ اختراع شده باشد، نه پس از سی سال در سال ۱۹۶۰ که من آنرا اختراع کردم... فیزیکدانان به اختراع لیزر در سالهای ۱۹۳۷ و ۱۹۳۸ خیلی نزدیک شده بودند. آنان در حال مطالعه بر روی اتمها بودند، که چگونه امواج نوری را بیرون بدهند (تقویت نور در گازها به وسیله گسیل القائی پرتوافکنی)، و آنها به اختراع لیزر خیلی نزدیک شده بودند. از نوشته‌های آنها پیداست که آنها به راه درست رفته بودند، اما بعداً راه را اشتباه رفته و از مسیر اصلی منحرف شدند. اگر من در همان سالها بودم مطمئتاً آنرا اختراع می‌کردم. مبالغه نمی‌کنم و می‌دانم که آنرا انجام می‌دادم.

... می‌دانستم که بالاخره لیزر گازی را می‌توانم اختراع کنم در غیر اینصورت اصلاً دنبال آن کار را نمی‌گرفتم. کسانی که از همان ابتدا نظر مرا می‌دانستند، خیلی به آن بدبین بودند. حتی آنهایی که در تیم من بودند و با من کار می‌کرند، در این رابطه شک داشتند. من این شک را در بسیاری از آنها دیده‌ام...

موقعی که با یکی از شاگردانم بر روی این لیزر گازی در حال کار کردن بودیم، و آن وقتی که برای آزمایش نهایی آماده شده بود، من به شوخی رو به او کرده و گفتم «هی، اگر من سویچ را بزنم و هیچ اتفاقی بوجود نیاید، چه!»، ناگهان صورتش سفید شده و آثار ترس در آن هویدا گردید. من شروع به خنده کردم، و گفتم «نه، نه. حتماً کار می‌کند.»، من این را بخاطر اطمینان او بیان کردم. سپس کلید را زدیم و همه چیز بخوبی انجام گرفت.»[۱۰]

علی جوان، جارلز تاونز و آرتور لئونارد شالو[ویرایش]

وقتی دکتر علی جوان کار روی لیزر گازی را آغاز کرد، دو محقق دیگر چارلز هارد تاونز (استادش) و آرتور لئونارد شالو راهی دیگر را برای دست یابی به لیزر پی گرفتند. نظریه آنها مبنی بر این اساس بود که، ما اکنون آنرا بعنوان (پمپ کردن لیزرهای نوری) می‌شناسیم، نور لیزرها را می‌توان توسط مکش با یک منبع نور زیاد استخراج کرد. نظریه دکتر جوان تماماً با آنها متفاوت بود. او به جای استفاده از یک منبع نور قوی، از جریانات برقی که انرژی الکتریکی را تبدیل به نور لیزری می‌کند، استفاده نمود، همانکه حالا آنرا به نام «لیزر گازی» می‌شناسند.

نام دکتر علی جوان در کنار بزرگان فیزیک جهان همانند تئودور میمن[۱۱]، نیکولای باسوف[۱۲]، گوردون گولد[۱۳]، آرتور لئونارد شالو[۱۴]، رابرت دیک[۱۵]، سی کومر ان پاتل (لیزرشناس هندی)،[۱۶] احمد زوویل (دانشمند مصری که جایزه شیمی نوبل را در سال ۱۹۹۹ برد)[۱۷]، دنیس گابور،[۱۸] (برنده نوبل فیزیک در سال ۱۹۷۱)، نیکلاس بلومبرگن،[۱۹] چارلز هارد تاونز[۲۰] و الکساندر میخایلوویچ پروخورف[۲۱] در تاریخ علم ثبت شده است.

دکتر علی جوان و نخستین سمپوزیوم لیزر[ویرایش]

اصفهان، نخستین سمپوزیوم لیزر جهان
سپتامبر ۱۹۷۱، اجتماع ۷۰ نفری فیزیکدانان جهان

در سال ۱۹۷۱ بسیاری از فیزیکداتان جهان از جمله دکتر علی جوان، دکتر پرتوی، پروفسور چارلز هارد تاونز (برنده جایزه نوبل فیزیک)، الکساندر میخایلوویچ پروخورف، (برنده جایزه نوبل فیزیک) سرجیو پریرا پورتو،[۲۲] نیکولاس برومن برگن، بوریس استوچف[۲۳]، پییریاکویی نوت[۲۴]، رایموند کیدر[۲۵]، آرتور لئونارد شالو... و دهها فیزیکدان دیگر به ایران (اصفهان) آمدند و در نخستین سمپوزیوم لیزر (سمپوزیوم در فیزیک بنیادی و کاربردی لیزر، اصفهان)، شرکت نمودند. در مورد این سمپوزیوم علاوه بر[۲۶] گزارش Atomic Coherent States in Quantum Optics و کتاب[۲۷] Highly Excited States of the Helium یک کتاب کوچک ۱۳۳ صفحه‌ای از «آبراهام هرتزبرگ» با عنوان Developments in High Power Laser Research و یک جزوه ۱۸ صفحه‌ای[۲۸] که «ویلیام ژوزف کوندل»[۲۹] منتشر نموده، کتاب قطوری هم در ۹۶۰ صفحه منتشر شده است.[۳۰] در این مجمع علمی از تلاشهای تئودور میمن کاشف لیزر جامد یاد شد. در نخستین سیمپوزیوم لیزر در مورد تحقیقات نظری مبنی بر امکان نشر لیزری در ناحیه پرتو ایکس تبادل نظر شد و دکتر علی جوان در باره رزونانس‌های اتمی و مولکولی در بیناب نمایی لیزری صحبت کرد و از جمله یادآور شد که امروزه می‌توان پهنای وسیعی از بسامدهای امواج الکترو مغناطیس درگسترهٔ کهموج ها[۳۱](ماکروویو) تا فرو سرخ دور و فروسرخ نزدیک را ترکیب و مقایسه کرد و با کمک روش‌های شناخته شده، گستره این بیناب را به ناحیه مرئی کشید.

دکتر علی جوان افزود اکنون امیدوارانه به دنبال آن هستیم که در دههٔ کاربرد بیناب نمایی و دستیابی به دقت در اندازه گیری با مرتبه‌های بسیار بالا، از این شیوه‌ها بهره برداری کنیم. برای این کار باید به عناصر ساده باز گردیم و بیناب آنها را دوباره بررسی کنیم. اتم هیدروژن و هلیوم خنثی و یونیده باید دوباره مورد بررسی قرار گیرند. این کار مطمئناً به تعیین دگربارهٔ ثابت پایای ریدبرگ[۳۲] و دیگر ثابت‌ها و فرایندهای بنیادین، با دقتی بیشتر منجر می‌شود و به زودی مقدار نهایی سرعت نور را به دست خواهیم آورد. این امر به همراه توانایی ما در اندازه گیری دقیق بسامد در ناحیه مرئی و فروسرخ منجر به دستیابی به ساعت‌های اتمی بسیار پیشرفته خواهد شد. این موفقیت می‌تواند آزمون‌های بهتری در ارتباط با قوانین بنیادین طبیعت و حتی پیش بینی‌هایی از نسبیت عام را به دست دهد.[۳۳]

این سیمپوزیوم ۲۹ آگوست – ۵ سپتامبر ۱۹۷۱ با حمایت دانشگاه صنعتی شریف تهران (آریامهر سابق) و با همکاری دانشگاه اصفهان و موسسهٔ فناوری ماساچوست (MIT) در دانشگاه اصفهان بر‌گزار شد. از همایش اولین لیزر[۳۴] تئودور میمن و شماری از دانشمندان فیزیک در ۱۶ می ۱۹۶۰ که بگذریم ـ سمپوزیوم لیزر در اصفهان نخستین کنفرانس بین‌المللی لیزر در جهان بود.[۳۵]

افتخارات[ویرایش]

  • دکتر علی جوان عضو آکادمی ملی علوم و آکادمی هنر و علم آمریکا و عضو افتخاری موسسه تریسته[۳۶] Trieste برای ترویج علوم می‌باشد.
  • دکتر علی جوان شاگرد نامی پروفسور جارلز تاونز است که در سال ۱۹۶۴با الکساندر میخایلوویچ پروخورف و نیکولای گنادیویچ پاسوف[۳۷] جایزه نوبل فیزیک را در یافت نمودند.
  • دکتر علی جوان در سال ۱۹۶۰ موفق به اختراع لیزر گازی شد و در سال ۱۹۶۴ برای تحقیقات در زمینه لیزرهای گازی، مدال استوارت بالنتاین[۳۸] را از انستیتو فرانکلین دریافت نمود.
  • در سال ۱۹۶۶ برنده مدال بنیاد «فه‌نی و جان هرتز»[۳۹] شد و به عنوان Guggeheim Fellow شناخته شد.
  • این فیزیکدان ایرانی در سال ۱۹۷۵ مهم‌ترین نشان انجمن نورشناسی آمریکا یعنی مدال فردریک ایوز[۴۰] را از انجمن اپتیکال دریافت کرد. در جمله‌ای که در کنار این نشان حک شده‌است از آقای جوان به خاطر «پدید آوردن یک دستگاه نورشناختی (لیزر گازی) با کاربردهای بی‌سابقه در پژوهش‌های علمی» قدردانی فراوان شده‌است.
  • در سال ۱۹۷۹ به عنوان Humbolt Foundation Fellow شناخته شد.
  • علی جوان در سال ۱۹۹۳ جایزهٔ علمی جهانی آلبرت اینشتین را دریافت نمود.
  • مجدداً در سال ۱۹۹۵ به عنوان Humbolt Foundation Fellow شناخته شد.
  • او همچنین در سال ۲۰۰۷ رتبه دوازدهمین انسان نخبه را در جهان کسب کرد.[۴۱]

منابع[ویرایش]

پانویس[ویرایش]

  1. لیزر مخفف عبارت light amplification by stimulated emission of radiation می‌باشد و به معنای تقویت نور توسط تشعشع تحریک شده است. اولین لیزر جهان توسط تئودور مایمن اختراع گرذید و از یاقوت در ان استفاده شده بود در سال ۱۹۶۲ پرو فسور علی جوان اولین لیزر گازی را به جهانیان معرفی نمود وبعدها نوع سوم و چهارم لیزرها که لیزرهای مایع ونیمه رسانا بودند اختراع شدند.
  2. Double-slit experiment توماس یانگ در سال ۱۸۰۳ به آزمایشی دست زد که نتیجه آن تایید فرضیه موجی هویگنس درباره ماهیت نور بود. آزمایش یانگ مربوط به نوری است که از دو شکاف باریک می‌گذرد و نوارهای تاریک و روشن را به وجود می‌آورد. قبول این مطلب که چگونه جمع دو نور تاریکی را به وجود می‌آورد، به سادگی ممکن نبود، ولیکن نتیجه آزمایش یانگ، صحت فرضیه موجی بودن نور و پدیده تداخل امواج نور را تایید کرد.
  3. دکتر علی جوان فرزند موسی جوان (حقوقدان و نویسنده) تبریزی است. موسی جوان تحصیلات عالی خود را در تهران به پایان رسانید و موفق به‌دریافت درجهٔ دکترا در علوم قضایی از دانشکده حقوق پاریس شد. علاوه بر آن در محضر میرزامهدی آشتیانی خکمت آموخت و به زبان‌های روسی، انگلیسی، فرانسه و عربی آشنایی پیدا کرد. جوان در دوره‌های یازدهم، دوازدهم و سیزدهم نماینده مجلس بود. از آثار او: «افسانه‌های دینی در مصر قدیم»، «تاریخ اجتماعی ایران باستان»، «رد کتاب تصوف و رد حکمت‌الاشراق» و «مبانی حقوق». وی دو کتاب هم از «جیمس دارمستتر» از سانسکریت و پهلوی ترجمه نموده است. «مجموعه قوانین زردشت یا وندیداد اوستا» و «تفسیر اوستا و ترجمه گاتاها»
  4. گفتگو با Betty Blair با عنوان: Scientist Who Made a Difference
  5. Scientists Who Made A Difference - Ali Javan: The Gas Laser and Beyond by Ali Javan with Betty Blair
  6. William Bennett
  7. Donald Herriott
  8. در آغاز که دکتر علی جوان به دانشگاه‌ام آی تی آمده بود هیچکس او را نمی‌شناخت. بعد از اختراع لیزر گازی تصمیم می‌گیرد که در باره لیزر گازی در یک سالن ۲۰۰۰نفری که هرساله دانشمندان بزرگ اختراعات خود را ارائه می‌دهند، صحبت کند اما کسی او را تحویل نمی‌گیرد. با تلاش بسیار اجازه می‌گیرد فقط ۵ دقیقه قبل از نهار حرف بزند. او می‌دانست که اگر نتواند حرفش را به کرسی بنشاند، تمام زحماتش بر باد می‌رود. وقتی شروع به صحبت می‌کند می‌گوید: «اساتید ارجمند. اینجانب نوری اختراع کرده‌ام که اگر به روی گردن شما تابانده شود، سرشما از بدنتان جدا می‌شود و شما هیچ ملتفت نمی‌شوید مگر آنکه بغل دستیتان، موهای شما را گرفته وبه بالا بکشد. آنجا است که سر شما از بدنتان جدا شده است.» دکتر جوان این مقدمه‌اش، حیرت همه را بر می‌انگیزد و اختراع خود را به طور کامل شرح می‌دهد. هنگامی حاضرین از جای خود برمی خیزند ساعت شش عصر شده است.
  9. The Raman Effect - Raman Scattering پراکندگی رامان یا اثر رامان منسوب یه فیزیکدان هندی «چاندرا سخار ونکتا رامان» است که در سال ۱۹۲۸ کشف کرد.
  10. لیزر گازی، می‌توانست در سال ۱۹۳۰ اختراع شده باشد http://www.farhangsara.com/laser.htm
  11. Theodore Maiman
  12. Nikolai Basov
  13. Gordon Gould
  14. Arthur L. Schawlow
  15. Robert Dicke
  16. Kumar N. Patel
  17. Ahmed Zewail
  18. Dennis Gabor
  19. Nicolaas Bloembergen
  20. Charles Townes
  21. Aleksandr Prokhorov
  22. Sergio Pereira da Silva Porto
  23. Boris P. Stoicheff
  24. Pierre Jacquinot
  25. Raymond E. Kidder
  26. Atomic Coherent States in Quantum Optics
    Arecchi, F. T. ; Courtens, E. ; Gilmore, R. ; Thomas, H.
    Fundamental and Applied Laser Physics, Proceedings of the Esfahan Symposium held August 29 to September 5, 1971.
    New York, NY, 1973, p.835
  27. Highly Excited States of the Helium Atom
    Lamb, W. E. , Jr. ; Mader, D. L. ; Wing, W. H.
    Fundamental and Applied Laser Physics, Proceedings of the Esfahan Symposium held August 29 to September 5, 1971.
    New York, NY, 1973, p.523
  28. Esfahan Symposium on Fundamental and Applied Laser Physics, Held in Esfahan, Iran on 29 August-5 September 1971
  29. William J. Condell
  30. مشخصات کتابی که در مورد سمپوزیوم لیزر در دانشگاه اصفهان در سال ۱۹۷۱ بر‌گزار شد این است:
    TITLE: Fundamental and applied laser physics; proceedings of the Esfahan Symposium, August 29 to September 5, 1971. Edited by Michael S. Feld, Ali Javan [and] Norman A. Kurnit.
    TYPE: Book
    PUBLISHED: New York, Wiley [1973]
    DESCRIPTION: xiii, 952 p. illus. 23 cm. A WileyInterscience publication. Includes bibliographical references.
    ISBN: 047125701X
    RELATED: Feld, Michael S. , 1940 ed. Javan, Ali, 1926 ed. Kurnit, Norman A. , 1939 ed
    .SUBJECTS: Quantum electronicsCongresses. LasersCongresses. Spectrum analysisCongresses.
    LOC CLASSIFICATION: QC680 .F86
    DEWY DECIMAL #: 535.5/8


    This copy located at the Library of Congress. 535.5/8

  31. کهموج به امواج با طول بین ۱۰۰ میکرون تا یک متر گفته می‌شود. این گروه طولانی‌ترین دسته از امواج کاهنربائی هستند که در سنجش از دور کاربرد دارند
  32. ثابت ریدبرگ Rydberg constant، یکی از ثابت‌های مهم در فیزیک هسته‌ای است که از فرمول زیر به دست می‌آید:
    R_\infty = \frac{m_e e^4}{(4 \pi \epsilon_0)^2 \hbar^3 4 \pi c} = \frac{m_e e^4}{8 \epsilon_0^2 h^3 c} = 1.0973731568525(73) \cdot 10^7 \,\mathrm{m}^{-1}
  33. proceedings of the Esfahan Symposium, August 29 to September 5, 1971
    ed. : Feld, Michael S. ,
    ed. : Javan, Ali,
    ed. : Kurnit, Norman A. ,
  34. The first laser
  35. در باره نخستین سمپوزیوم لیزر در اصفهان در سال ۱۹۷۱
    At the Esfahan Symposium on Fundamental and Applied Laser Physics, which took place 29 August–5 September 1971, the world's laser specialists gathered to exchange notes on the state of the field and its probable future. The symposium was held on the campus of Esfahan University in Esfahan, the second largest city of Iran, under the auspices of Arya-Mehr University of Technology and with the support and cooperation of Esfahan University and the Massachusetts Institute of Technology. Ali Javan (MIT) was director of the symposium, which was sponsored by the International Union of Pure and Applied Physics.
  36. موسسه پژوهشی فیزیک نظری عبدالسلام در تریسته در ایتالیا
  37. Nikolay Gennadiyevich Basov
  38. Stewart Ballentine
  39. Fany & John Hertz Foundation
  40. Fredrick Ives
  41. http://www.telegraph.co.uk/news/uknews/1567544/Top-100-living-geniuses.html Top 100 living geniuses در لیست صد نابغه برتر جهان، دو ایرانی هم هستند. نفر دوازدهم دکتر علی جوان و نفر چهل و نهم خانم پردیس ثابتی که با اعمال تغییراتی در ژنوم انسانی به دنبال ارایه شیوه‌ای کاربردی برای مصون ساختن افراد در برابر انواع بیماریهای کشنده است