عزیز نسین
از ویکیپدیا، دانشنامهٔ آزاد.
 |
این مقاله نیازمند ویکیسازی است. لطفاً با توجه به راهنمای ویرایش و شیوهنامه آن را تغییر دهید. در پایان، پس از ویکیسازی این الگوی پیامی را بردارید. |
عزیز نسین (۱۹۱۵-۱۹۹۵) نویسنده و طنزنویس فقید ترک است. نام او به هنگام تولد محمت نصرت بودهاست.
پس از خدمت افسری حرفهای، نسین سردبیری شماری گاهنامهی طنز را عهدهدار شد. دیدگاههای سیاسی او منجر به چند بار به زندان رفتن شد. بسیاری از آثار نسین به هجو دیوانسالاری و نابرابریهای اقتصادی در جامعهٔ وقت ترکیه اختصاص دارند. آثار او به افزون از ۳۰ زبان گوناگون ترجمه شدهاند. بسیاری از داستانهای کوتاه او را ثمین باغچهبان، احمد شاملو، رضا همراه و صمد بهرنگی به فارسی ترجمه کردهاند. برای مثال «به طرف اسفل السافلین» که ثمین باغچه بان ترجمه کرده وشاملو در بخشهایی ازترجمه کتاب همکاری داشتهاست.
در سالهای پایانی زندگی، عزیز نسین به مبارزهٔ روزافزون با آنچه نادانی و افراطیگری دینی میخواند پرداخت. او به آزادی بیان و حق انتقاد بدون چشمپوشی از اسلام معتقد بود. بعد از فتوای آیتالله خمینی برای قتل سلمان رشدی، نسین ترجمهٔ کتاب آیات شیطانی را آغاز کرد. این مهم منجر به مورد هدف قرار گرفتن وی از سوی گروههای افراطی اسلامی شد. در ۱۹۹۳ افرادی هتل محل استراحت او را در شهر سیواس آتش زدند و سبب مرگ ۳۷ نفر شدند. خود نسین از این جریان جان سالم بدر برد. عزیز نسین یکی از چهرههای نامدار ادبی گیتیست که نوشتههای طنز او در بیشتر کشورهای اروپایی خواهانهای افزونی دارد.
چندگاهی افسر ارتش بود سپس از کار ارتشی کناره گرفت با اینکه کارشناسیاش در رشتهٔ مهندسی ساختمان بود منحصرا به نویسندگی پرداخت. عزیز نوآوری پیشرو است مانداکبر(وارث) لاغ(هزل) نویسی ترکیه بشمار میرود. این نویسنده چیره دست با ساده نویسی وپشتکار افزون و دریافت ژرفی که نیازمند هزل نویسیست داستانهایش را با شیوهای تازه و درونداشتهایی گوناگون رو مینماید.دید دُرواخ(سالم) وروشنی که دارد، توانایی گستردهای به هستی آورده و انگیزه شدهاست با اینکه افزون مینویسد هرگز بازکردِ بازکردها (تکرارمکررات)نباشد. نویسندگان بزرگی مانند ارجمند کرم-عثمان جمال-رشاد نوری-محمود یسر در آسمان ادب ترکیه درزمان او درخشیدند، باابن باز هیچکدامشان (عزیز) نشدند.عزیز زبان فرسودهٔ ادبی را که دست وپا گیر بود کنار گذاشت وزبان سادهٔ مردم را برگزید واز سرچشمهٔ سرشار ادبیات ملی هم فرغُل (غفلت) نکرد.همین دو نیکویی یزرگ بود که انگیزه شد که در چهار مسابقهٔ بزرگ میان ملتها میان ۷۵ کشور گیتی پایهٔ نخست را بدست آورد.درین راه آسیب فراوان دید وبارها یه زندان افتاد، با این باز باز هم مینوشت.
فهرست مندرجات |
[ویرایش] نسکهای او
۱-پخمه (سریال طنز مرد هزار چهره پخش شده در نوروز 1387 از شبکه 3 سیمای جمهوری اسلامی ایران با کارگردانی مهران مدیری اقتباسی از این رمان بوده)
۲-مگر تو کشور شما خر نیست
۳-مرد خورآیی(شرقی)
۴-ما مردم تقلیدگری هستیم
۵-پاداش پایا ن سال
۶-برابر مقررات
۷- بچههای آخرزمان
۸-اَلپَر(شارلاتان)
۹-حزب کرامت و حزب سلامت
۱۰-دلتان میخواهد میلیونر بشوید
۱۱-بیماری پانید(مرض قند)
۱۲-مهرورزی آتشین
۱۳-غَلغَلِچ [واژهٔ غلغلک درست نیست]
۱۴-زن وسواسی
۱۵-ارزش بزرگواری
۱۶-کلاه دامادی
۱۷-داماد سرخانه
۱۸-بازرس پنهان
بن مایه:پخمه-عزیز نسین-رضا همراه-کتابفروشی فروغی- چاپ:پیش از انقلاب اسلامی
[ویرایش] جوایز
- ۱۹۵۶، نخل طلا، جایزهٔ مسابقهٔ بینالمللی طنز در ایتالیا برای داستان حمدی فیل.
- ۱۹۵۷، نخل طلا، جایزهٔ مسابقهٔ بینالمللی طنز در ایتالیا برای داستان کیابیای دیگ.
- ۱۹۶۶، خارپشت طلایی، جایزهٔ مسابقهٔ بینالمللی طنز در بلغارستان.
[ویرایش] منابع
- نسین، عزیز. شعرهای عزیز نسین. ترجمهٔ رسول یونان. تهران: مشکی، ۱۳۸۳، ISBN ۹۶۴-۹۵۴۵۲-۴-۷.
- نسین، عزیز. دنیای وارونه، پنجاه داستان طنز. ترجمهٔ ثمین باغچهبان و ولیالله عاصفی و دیگران. حمیدرضا مناجاتی. تهران: جامی، ۱۳۸۱، ISBN ۹۶۴-۷۴۶۸-۰۳-۲.
- نسین، عزیز. «تو چی هستی؟ (عزیز نسین از زبان خودش)». ماهنامهٔ چیستا. تیر ۸۶، بیست وچهارم ۱۰،۸۰۶.
