طوسک
| طوسک | |
|---|---|
 |
|
| طوسک کفتری[۱] | |
| طبقهبندی علمی | |
| فرمانرو: | گیاهان |
| دسته: | گیاهان گلدار |
| رده: | دولپهایها |
| راسته: | خواجهباشیسانان[۲] |
| تیره: | خواجهباشیان [۳] |
| سرده: | طوسکها |
| گونهها | |
|
متن را ببینید. |
|
طوسک (مامیسا یا گل کبوتر) (Scabiosa) سَردهای از گیاهان گلدار از تیرهٔ خواجهباشیان است. از سردهٔ طوسک ۲۵ گونه گیاه علفی یکساله و چندساله در ایران میروید.[۴] این گل در کتابهای طب سنتی با نامهای «مامیثا»، «مامیثای صحرایی» و در عربی با نامهای، «ورد الحمام»، «حشیشهالجرب»، و به فرانسوی، «Scabieuse»، ذکر شده است.
در قدیم در ایران باور بر این بود که اگر قدری از گُل طوسک را بکوبند و در شیر بمالند شیر بسته میگردد و اگر بجوشانند و بر موضعی که میخواهند قطع کنند بگذارند بیحس میکند.[۵]
محتویات |
مشخصات [ویرایش]
بلندی گل کبوتر ۴۰ تا ۱۰۰ سانتیمتر است و گیاهی است چند ساله، دارای برگهای دراز، باریک، متقابل. بدون دندانه. گلهای آن دارای نوش فراوان و به رنگ آبی مایل به بنفش، و مورد علاقه شدید زنبور عسل میباشد.[۶]
ترکیبات شیمیایی [ویرایش]
در ریشه این گیاه تانن، نشاسته، قند ساکاروز، ساپونین، گلوکوزیدی به نام «اسکوبیوزید» وجود دارد.
خواص [ویرایش]
در طب سنتی و از روزگاران قدیم، این گیاه از داروهای مفید بیماریهای پوستی مانند: جرب بوده است، نامگذاری آن هم بر همین اساس صورت گرفته است. این گیاه اثر تقویت کننده بر روی هضم و تصفیه کنندگی خون را دارد. برای تهیه دمکرده آن ۱۰ گرم از برگ گیاه را در یک لیتر آب خوش دم کرده و صاف نموده و میل میکنند.[۷]
پانویسها [ویرایش]
- ↑ Scabiosa columbaria
- ↑ Dipsacales
- ↑ Dipsacaceae
- ↑ مظفریان، ولیالله، فرهنگ نامهای گیاهان ایران: لاتینی، انگلیسی، فارسی تهران: فرهنگ معاصر ۱۳۷۵.
- ↑ دهخدا، طوسک
- ↑ میر حیدر، معارف گیاهی (دوره ۸ جلدی)، ۷: ۲۴۴.
- ↑ میر حیدر، معارف گیاهی (دوره ۸ جلدی)، ۷: ۲۴۵.
منابع [ویرایش]
- میرحیدر، حسین. معارف گیاهی. ج. ۶. چاپ اول. تهران: دفتر نشر فرهنگ اسلامی، ۱۳۷۳. ۶۴۷.
