صفحه عربستان
صفحه عربستان (به انگلیسی: Arabian Plate) صفحهٔ لیتوسفری کوچکی است[۱] که همراه با صفحات هند و آفریقا در طی میلیونها سال (درحدود ۲۰ میلیون سال برای صفحهٔ عربستان و ۵۰ میلیون سال برای صفحهٔ هند) در حال حرکت به سمت شمال و در نهایت برخورد با صفحه اوراسیا بوده است.[۲] نتیجهٔ این رویداد، بههم پیوستن قطعات صفحه و رشتهکوههایی است که از پیرنه در غرب، تا سرتاسر جنوب اروپا و خاورمیانه تا هیمالایا و رشتهکوههای جنوب شرق آسیا گستردهشدهاند.[۲] همچنین رشتهکوههای زاگرس در ایران از برخورد صفحهٔ عربستان با صفحه ایران بهوجود آمدهاند.[۳]
موقعیت صفحه عربستان [ویرایش]
بیشتر صفحهٔ عربستان را شبهجزیره عربستان تشکیل میدهد و این صفحه با گسترش به سمت شمال تا ترکیه امتداد دارد.[۴] در مرز غربی صفحهٔ عربستان، منطقهٔ گسل تبدیلی شامل گسلهای آناتولی شرقی و دریای مرده واقع است که صفحات مجاور در این نقطه در حال سایش یکدیگرند.[۲] کافتهای دریای سرخ و خلیج عدن مرز جنوبی صفحه، جایی که عربستان و آفریقا در حال ازهمجداشدن هستند را تشکیل میدهند. رشتهکوههای زاگرس و مکران نیز مشخصکنندهٔ منطقهٔ برخوردی کنونی دو صفحهٔ عربستان و اوراسیا (یا صفحه ایران و عربستان[۱]) با یکدیگر هستند.[۲]
دورهٔ زمینشناسی [ویرایش]
صفحهٔ عربستان در بیشتر طول ابردوران پیرازیستی (پالئوزوئیک – سنوزوئیک) تا دوره اولیگوسن از دوران نوزیستی، بخشی از صفحهٔ آفریقا بود. دریای سرخ در دورهٔ ائوسن شروع به شکافتن نمود اما جدایی آفریقا از عربستان در طی دورهٔ اولیگوسن روی داد و از آن زمان بهبعد، صفحهٔ عربستان بهآهستگی در حال حرکت به سوی صفحهٔ اوراسیاست.[۴]
منابع [ویرایش]
- ↑ ۱٫۰ ۱٫۱ "Arabian Plate." A Dictionary of Geography. Oxford University Press, 1992, 1997, 2004. Answers.com. بازبینیشده در ۸ نوامبر ۲۰۱۱
- ↑ ۲٫۰ ۲٫۱ ۲٫۲ ۲٫۳ «Tectonics of the Arabian Plate». NASA. بازبینیشده در ۸ نوامبر ۲۰۱۱.
- ↑ William Bayne Fisher. The Middle East: a physical, social, and regional geography. Routledge, 1978, ISBN 0-416-71520-6. Google Books, (بازبینیشده در ۸ نوامبر ۲۰۱۱).
- ↑ ۴٫۰ ۴٫۱ مشارکتکنندگان ویکیپدیا، «Arabian Plate»، ویکیپدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۸ نوامبر ۲۰۱۱).
 |
این یک نوشتار خُرد زمینشناسی است. با گسترش آن به ویکیپدیا کمک کنید. |
