شیخ محمدسعید نقشبندی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

شیخ محمدسعید نقشبندی ابن شیخ حسن ابن حاج شیخ احمد شمس الدین ابن قطب العارفین شیخ عثمان سراج‌الدین تویلی عارف، فقیه و شاعر کُرد ایرانی است. وی در ماه رجب ۱۳۴۹هـ. ق. برابر با ۱۰ دی ۱۳۰۹ در روستای قیطول از توابع سرپل ذهاب زاده شد. پدر و اجداد او همه عالمان دینی و عارفانی مشهور بودند وی از سادات حسینی است[۱] . شیخ محمدسعید دروس ایتدایی حوزوی را نزد برادر مهترش شیخ محمد نقشیندی فرا گرفت و سپس با برادر دیگرش شیخ عطاءالله برای ادامه تحصیل رهسپار حوزه‌های مختلف کردستان شد. نزد اساتیدی چون استاد ملا عبدالمجید موحد نادری در مدرسه علوم دینی شیخ رسول دولت آباد روانسر تلمذ کرد و نهایتاً اجازه افتا و تدریس را از استاد ملامحمد زاهد ضیایی پاوه‌ای دریافت کرد. پس از آن به مرادآباد روانسر رفت و در سال ۱۳۳۵ شمسی در آنجا به تأسیس مدرسه علوم دینی امام شافعی همت گماشت. در این مدرسه بسیاری از علمای اورامانات به اجازه افتا نائل آمدند. شیخ محمد سعید پس از سی وچند سال تدریس در مرادآباد به روانسر هجرت کرد و به خدمات علمی و اجتماعی خویش ادامه داد. وی از همان ایام تحصیل به سلوک در طریقت نقشبندیه پرداخت و نزد شیخ محمدعثمان سراج‌الدین دوم تمسک کرد. شیخ محمد سعید در طب سنتی هم تخصص دارد و سالهاست که رایگان بیماران را معاینه و مداوا می کند.

آثار[ویرایش]

شیخ محمد سعید نویسنده و شاعر است آثار منتشر شده ایشان عبارتند از:

۱. «عوامل پال اظهار» منظومه‌ای است به زبان کُردی که استاد نقشبندی، در طی ۱۲۴ بیت آن، کتابِ «عوامل» تألیف «شیخ باباعلی برکوی» را ترجمه کرده است. موضوع کتاب عوامل، عاملهای مؤثر بر کلمات در علم نحو در زبان عربی است. استاد، کتاب را به شیوه‌ای سهل و ممتنع به زبان کُردی روان به نظم درآورده است. خصیصهٔ کتابِ عوامل برکوی(که در حوزه‌ها تدریس می‌شود) تأکید آن برآوردن مثالهای اخلاقی و اعتقادی است که استاد هم در ترجمهٔ خود، همین شیوه را پی گرفته و به شیوایی توسعه داده است. این کتاب در سال ۱۳۶۹ چاپ و منتشر شده است.

۲. « ئیمان و ئیسلام (ایمان و اسلام) » کتابی است منظوم که استاد نقشبندی در آن از اصول و فروع دین اسلام بحث کرده و این موضوعات را (در ۱۷۵ بیت) به زبان کُردی به نظم درآورده است. آنچه در این کتاب توجّه بیشتری به خود معطوف می‌کند، شیوایی و در عین حال سادگی است به نحوی که استاد مسائل کلّی و پیچیدهٔ فقهی و کلامی را به شیوه‌ای شیوا و در قالب گفتاری دلنشین منتقل می‌کند، این کتاب در ابتدا برای آموختن اصول و فروع دین به نوجوانان سروده شده است. انتشارات کُردستان این کتاب را در سال ۱۳۷۴ چاپ و منتشر کرده است.

۳. « چهل مقاله » کتابِ ارزشمندی است از استاد نقشبندی و در پاره ای مسائل عرفانی نظر شخص ایشان را بیان می دارد که البته مقداری هم اختلافی است و شاید در دیگر طرائق آنگونه برداشتی نباشد . این کتاب حاوی چهل مقالهٔ فقهی، اخلاقی و عرفانی فارسی است. بیشترِ مقالات، در پاسخِ سؤالاتِ مردم نگاشته شده و به همین سبب، نثرِ کتاب ساده و روان است و همگان می‌توانند از آن بهره‌مند شوند؛ چهل مقاله به همت فرزند ارشد استاد «ملا عثمان نقشبندی» گردآوری شده است عناوین برخی از مقالات این کتاب عبارتند از: فصل اوّل - مقالات دینی - فقهی: دربارهٔ حجّ بدعهای طریقه بحثی دربارهٔ طلاق مقام یاران رسول(ص) در نزد خدا و وصفشان در کتاب او مقام محمود یا شفاعت مأذون قضاء نماز فائت سنیّت عمامه معجزات پیامبر (ص) دربارهٔ تلقین میّت فصل دوم - مقالات عرفانی - اخلاقی: تصوف و تزکیه دربارهٔ تقوی راه کسب قرب و محبت حقّ گفتاری در توبه، استغفار و مشروعیت آن ذکر و اوراد مأثوره از پیامبر (ص) به سوی دوست بحثی کوتاه دربارهٔ ذکر و ذکر قلبی دربارهٔ منکرات و ضرورت اتبّاع پیامبر(ص). « چهل مقاله » پس از انتشار موردِ استقبال و استفادهٔ حقیقت‌جویان و علاقه‌مندان قرار گرفت و رغمِ حسودانِ دین، جایگاهی نیکو یافت. این کتاب را انتشارات پرتوبیانِ سنندج، در سال ۱۳۸۱ هجری شمسی چاپ و منتشر کرده است.

آثار منتشر نشده[ویرایش]

۱. مهاجرین و انصار، نزد خدا و رسول (ص) - فارسی.

۲. موافقات حضرت عُمَر بن خطّاب(رض) با قرآن - فارسی.

۳. مقام محمود یا شفاعت مأذون - فارسی.

۴. اخلاق الرّسول یا رفتار پیامبر (ص) - فارسی.

۵. تفسیر سورهٔ شوری - فارسی.

۶. مقولات عشره - عربی، منظوم.

۷. ره‌ویهٔ فه‌لاحه‌ت - کُردی.

۸. منظومهٔ بیقونی در علم حدیث - فارسی.

۹. رسائل سعیدیه - بیست رسالهٔ فارسی و عربی.

۱۰. ترجمهٔ نخبة الفکر

۱۱. ترجمهٔ هدایة المستفید در علم تجوید

۱۲. ترجمهٔ بلاد النّحل

۱۳. دیوان اشعار - کُردی، فارسی و عربی.[۲]

پانویس[ویرایش]

جستارهای وابسته[ویرایش]


منابع[ویرایش]

  • کتاب تاریخ تصوف در کرمانشاه - تالیف: محمد علی سلطانی.
  • کتاب روانسر - تدوین: کمال طاهری.
  • رساله عثمانیه فصل پنجم. تالیف: سید فاروق هاشمی محمدی.