شهرستان بناب

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

مختصات: شرقی′۳°۴۶ شمالی′۲۰°۳۷ / ۴۶٫۰۵غرب ۳۷٫۳۳۳جنوب / -۴۶٫۰۵;-۳۷٫۳۳۳

شهرستان بناب
تصویری از شهرستان بناب
اطلاعات کلی
کشور ایران Flag of Iran.svg
استان آذربایجان شرقی
مرکز بناب
نام‌های پیشین سپیگان
سال شهرستان شدن 1367


مردم
جمعیت ۱۲۵٬۲۰۹ (سال ۱۳۸۵)[۱]
زبان‌های گفتاری ترکي آذربايجاني
مذهب اسلام
آب‌وهوا
میانگین دمای سالانه از 6.9 تا 19.9
بارش سالانه 250.9
داده‌های دیگر
فرماندار سعید برقی
پیش‌شماره تلفنی ۰۴۱۲
وب‌گاه www.bonabnews.com
شهرها
بناب مرکزی - خوشه مهر
تعداد بخش‌ها
1

شهرستان بُناب بُناب یکی از شهرهای جنوبی استان آذربایجان شرقی و مرکز شهرستان بناب است. پیشینهٔ آثار تاریخی کشف‌شده در ارتفاعات جنوبی گورستان‌های قره‌قشون به سده‌های هشتم و نهم هجری می‌رسد و نشانگر رونق و آبادانی بناب در عصر صفویان است.

امروزه ساکنان شهر بناب به زبان ترکی آذربایجانی سخن گفته و پیرو دین اسلام و مذهب شیعهٔ دوازده‌امامی هستند.

↑ ۲٫۰ ۲٫۱ ۲٫۲ ۲٫۳ ۲٫۴ ۲٫۵ «بناب». سازمان کار و امور اجتماعی استان آذربایجان شرقی. بازبینی‌شده در ۳۰ آوریل ۲۰۱۰.[۲]

محتویات

[ویرایش] تاریخچهٔ بناب

نوشتار اصلی: پیشینه بناب

بر اساس نشانه‌ها و آثار شناخته شده در شهر بناب، قدمت تاریخ و تمدن این شهر به شش هزار سال پیش می‌رسد که به احتمال زیاد اولین قوم آریائی این محل را به جهت آب و هوای معتدل و بارندگیهای سالیانه و زمین‌های مسطح و هموار و قرار گرفتن اراضی در دامنه‌های سهند و سواحل دریاچه ارومیه برگزیده باشند. وضعیت جغرافیائی منطقه و آثار به دست آمده از کاوش‌های محلی نیز با توصیفات شهر تاریخی شیز انطباق دارد. آثار به دست آمده از حفاری‌های قره تپه گزاوشت و قیزلار قلعه سی (قلعه دختران) که یکی از نود و سه تپه باستانی می‌باشند و همچنین وجود سی و شش غار مربوط به یکدیگر (معماری صخره‌ای صور) که نشانگر زندگی‌های دسته جمعی در دوران ماقبل تاریخ است. همچنین کشف آثار قدیمی مانند ظروف سفالین، فلزی و نشانه‌های تمدن شهری تا عمق چند متری زمین، این سابقه طولانی را تائید می‌کند.

برای مطالعه ی تاریخچه و پیشینه ی بناب به صورت نسبتا کامل به صفحه ی پیشینه بناب مراجعه کنید. حصار شهر بناب مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در بناب، کوی سعدی واقع شده و این اثر در تاریخ ۲۵ اسفند ۱۳۷۹ با شمارهٔ ثبت ۳۳۱۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. http://www.tabriz.ir/?PageID=162 2.↑ «دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر». سازمان میراث فرهنگی و گردشگری ایران. بازبینی‌شده در ۱۹/۵/۲۰۱۱.

[ویرایش] وجه تسمیه

[ویرایش] موقعیت جغرافیایی

شهرستان بناب در دامنه کوه سهند و در جلگه‌ای حاصل خیز واقع شده‌است. این شهرستان از سمت شمال به شهرستان عجب شیر، از سمت جنوب به شهرستان ملکان، از سمت شرق به شهرستان مراغه واقع در دامنه کوه سهند و از سمت غرب به دریاچه ارومیه محدود شده‌است.

[ویرایش] بناب شهر دوچرخه

این شهرستان به شهر دوچرخه ایران معروف می‌باشد و هر ساله همایش بزرگ دوچرخه سواری با حضور بیش از۳۰۰۰۰ دوچرخه سوار برگزار شده و در آخر به قید قرعه جوایزی نیز اهدا می‌گردد. بنیان‌گذار این همایش، رئیس تربیت بدنی وقت بناب در سال ۱۳۷۵، آقای حاج محمد میرزادوست، شهردار سابق بناب می‌باشد.

[ویرایش] مركز تحقيقات اتمي بناب

شهرستان بناب دارای تنها مرکز تحقیقات هسته ای در شمال غرب کشور میباشد که ليزر يون آرگون 10 براي نخستين بار در خاورميانه در اين مركز توليد شد. خواندن خبر شماری از فعالیت های این مرکز :

  • ساخت و طراحي ليزر
  • توليد تايروترون
  • جوشكاري پيشرفته مواد فلزي به غيرفلز
  • ساخت سنسورهاي حرارتي
  • ساخت تويپ اشعه x
  • بهينه‌سازي سيستم لايه‎نشاني نايلون

[ویرایش] بناب از دیدگاه ورزشی

شهرستان بناب دارای پتانسیل های ورزشی بسیاری نیز میباشد. از جمله ی این پتانسیل ها میتوان به دارا بودن انواع زمین و پیست های ورزشی اشاره کرد، مانند سالن ورزشی سرپوشیده ی بزرگ و مجلل موجود در مجتمع ورشی بناب که نقشه ی ساخت آن از روی نقشه ی ورزشگاه تیم بارسلونا برداشته شده به منظور برگزاری مسابقات والیبال، فوتسال، بستکبال و ... میباشد، یا مانند زمین برگزاری مسابقال والیبال ساحلی و یا مانند پیست برگزاری مسابقات موتور سواری و سوارکاری.

از دیگر پتانسیل های ورزشی این شهرستان وجود داور های ماهر است که هم اکنون نیز سه تن از داوران این شهرستان جزو داوران مسابقات فوتبال لیگ برتر کشور میباشند. این سه نفر عبارتند از آقایان :

  • شاهین حاج بابایی
  • رسول رهبر فام
  • رحیم شاهین
  • کسب مقام دوم بوکس در مسابقات بوکس کشور ترکیه توسط طلبه جوان مجتبی محمد زاده قشلاق و کسب مقام اول کشوری در استانهای خوزستان، شیراز، آذربایجان شرقی، کردستان و کسب مقام اول در مسابقات آمادگی جسمانی ما بین حوزه های علمیه کشور در سال1391 و دریافت جایزه و حکم قهرمانی از طرف سازمان ورزش و جوانان کشور در مجتمع الغدیر تهران و...

همه ی این پتانسیل ها باعث شده اند که مسابقاتی در سطح کشور نیز در این شهر برگزار شود. از جمله :

  • مسابقات والیبال ساحلی قهرمانی کشور
  • مسابقات فوتبال قهرمانی نوجوانان کشور
  • مسابقات پینگ پنگ کشوری

[ویرایش] حمل و نقل بناب

بناب با دارا بودن موقعیت استراتژیک در راه مواصلاتی استانهای آذربایجان شرقی و غربی و کردستان، نقش مهمی را در حمل و نقل منطقه به عهده دارد.

[ویرایش] کباب بناب

کباب بناب به عنوان مشهورترین کباب ایران شناخته می شود. شعبه هایی از کباب بناب در سرتاسر کشور و حتی در کشورهای خارجی مثل امارات(دبي)و بحرين دایر میباشد.

[ویرایش] آثار تاریخی

بناب دارای ۲۵ اثر تاریخی ثبت‌شده در فهرست آثار ملی ایران است که از این میان، ۸ اثر مورد حفاظت قرار گرفته‌است. از مهم‌ترین آثار تاریخی این شهر می‌توان به مسجد مهرآباد، حمام مهرآباد و مسجد میدان (گزاوشت) اشاره کرد. برخی از آثار تاریخی بناب عبارتند از :

  • پل پنج‌چشمه:پل پنج چشمه بناب پلي است تاريخي به فاصله 600 متر از ضلع شرقي جاده كمربندي شرق بناب بر روي رودخانه صافي كه عرض آن در اين قسمت به بيش از 60 متر مي رسد قرار گرفته است.

اين پل داراي پنج چشمه بطول 50 متر و عرض 80/4 متر است. پايه ها سنگي و طاقها جناقي و با آجر چهارگوش بنا شده است. كف پل سنگ فرش و در طرفين داراي دست انداز آجري (جان پناه) به ارتفاع يك متر است. تعميرات پل شامل مرمت پايه هاي سنگي - طاقهاي آجري- بدنه هاي طرفين پل- صندوقه كردن و كف سازي روي پل كه بعلت عبور كاميونهاي سنگين آسيب ديده بود به اتمام رسيده است. http://www.tabriz.ir/?PageID=162

  • حصار تدافعی شهر
  • حمام تاریخی حاج فتح‌الله (حاجي بدلي )كه توسط حاج فتح الله حاجي بدلي به عنوان اولين حمام عمومي بناب تاسيس شد .
  • حمام تاریخی مهرآباد (موزه مردم‌شناسی بناب، اولین موزه مردم شناسی استان آذربایجان شرقی)خواندن خبر
  • خانه ی تاریخی حاج‌علی بزاز
  • خانه ی تاریخی خسروشاهی
  • خانه ی تاریخی شیخ قاضی سیف‌العلما
  • خانه ی تاریخی نیک‌پی
  • قلعه ی دختر
  • گورستان تاریخی زوارق
  • مسجد اسماعیل‌بیگ
  • مسجد جامع گزاوشت
  • مسجد جامع مهرآباد
  • مسجد گوی
  • معماری صخره‌ای صور
  • معماری روستای توته‌خانه
  • راسته‌بازار

[ویرایش] نگار خانه

[ویرایش] زبان

مردم شهرستان بناب به زبان ترکی آذربایجانی صحبت می‌کنند.

[ویرایش] پیش شماره تلفنی

پیش شماره تلفنی شهرستان بناب ۰۴۱۲ می‌باشد.

[ویرایش] فاصله تا سایر شهرستان‌ها

شهر بناب، مرکز شهرستان بناب در ۱۱۹ کیلومتری شهر تبریز واقع شده‌است. شهر بناب، مرکز شهرستان بناب در ۱۲ کیلومتری شهرستان مراغه واقع شده است.

[ویرایش] روستاها

در زیر، روستاهای شهرستان بناب به‌ترتیب جمعیت، بر اساس سرشماری سال ۱۳۸۵ آمده‌اند.

[ویرایش] روستاهای با جمعیت بیش از ۳٬۰۰۰ نفر

ردیف نام روستا دهستان جمعیت رتبه در
دهستان
۱ آخوندقشلاق بناجوی غربی 371 ۱
۲ قره چپق بناجوی شرقی 12023 ۱
۳ چلقایی بناجوی غربی 3201 1
۴ روشت بزرگ بناجوی شمالی 5614 ۱
۵ خوشه‌مهر بناجوی شرقی ۳٬۶۳۳ ۲
۶ خانه‌برق جدید بناجوی غربی ۳٬۲۳۰ ۳
۷ چپقلو بناجوی غربی ۳٬۱۸۹ ۴

[ویرایش] روستاهای با جمعیت بیش از ۱٬۰۰۰ نفر

ردیف نام روستا دهستان جمعیت رتبه در
دهستان
۸ زاوشت بناجوی شمالی 3380 2
۹ زوارق بناجوی غربی ۲٬۲۴۷ ۵
۱۰ تازه‌کند خوشه‌مهر بناجوی شرقی ۱٬۸۱۴ ۳
۱۱ القو بناجوی شمالی ۱٬۷۱۰ ۳
۱۲ روشت کوچک بناجوی شمالی ۱٬۴۹۲ ۴
۱۳ علی‌خواجه بناجوی غربی ۱٬۴۱۸ ۶
۱۴ خانه‌برق قدیم بناجوی غربی ۱٬۳۰۹ ۷
۱۵ خلیلوند بناجوی غربی ۱٬۱۸۷ ۸
۱۶ ینگی‌کند خوشه‌مهر بناجوی شرقی ۱٬۱۳۱ ۴
۱۷ دیزج پروانه بناجوی شرقی ۱٬۰۲۸ ۵

[ویرایش] روستاهای با جمعیت کم‌تر از ۱٬۰۰۰ نفر

ردیف نام روستا دهستان جمعیت رتبه در
دهستان
۱۸ دوش بناجوی شمالی ۹65۴ ۵
۱۹ ینگی‌کند خانه‌برق بناجوی غربی ۸67۵۳ ۹
۲۰ قشلاق خانه‌برق بناجوی غربی ۸۴۱8 ۱۰
۲۱ قره‌قشلاق بناجوی غربی ۵8۴۰ ۱۱
۲۲ توته‌خانه بناجوی شمالی ۵۲98۹ ۶
۲۳ شورگل بناجوی شمالی ۵98۱۶ ۷
۲۴ صور بناجوی شمالی ۳۵۰ ۸
۲۵ کوته‌مهر بناجوی غربی ۳۳۸ ۱۲
۲۶ حاجی‌مصیب بناجوی غربی ۱۰۲ ۱۳
۲۷ قره‌زکی بناجوی شمالی ۱۰۰ ۹
۲۸ قیماس‌خان بناجوی شمالی ۴۷ ۱۰
۲۹ خانه‌برق عیسی‌خانی بناجوی غربی ۳۴ ۱۴

[ویرایش] منابع

  1. «نتایج سرشماری عمومی نفوس و مسکن ۱۳۸۵، جمعیت تا سطح آبادی بر حسب سواد». وب‌گاه رسمی مرکز آمار ایران. بازبینی‌شده در آبان ۱۳۹۰. 
  2. ↑ ۲٫۰ ۲٫۱ ۲٫۲ ۲٫۳ ۲٫۴ ۲٫۵ «بناب». سازمان کار و امور اجتماعی استان آذربایجان شرقی. بازبینی‌شده در ۳۰ آوریل ۲۰۱۰.

1.↑ «نتایج سرشماری عمومی نفوس و مسکن ۱۳۸۵، جمعیت تا سطح آبادی بر حسب سواد». وب‌گاه رسمی مرکز آمار ایران. بازبینی‌شده در آبان ۱۳۹۰. http://www.tabriz.ir/?PageID=162 2.↑ «دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر». سازمان میراث فرهنگی و گردشگری ایران. بازبینی‌شده در ۱۹/۵/۲۰۱۱. http://iranshahrpedia.ir/fa/ 3.↑ ۲٫۰ ۲٫۱ ۲٫۲ ۲٫۳ ۲٫۴ ۲٫۵ «بناب». سازمان کار و امور اجتماعی استان آذربایجان شرقی. بازبینی‌شده در ۳۰ آوریل ۲۰۱۰.

[ویرایش] پیوند به بیرون

افتتاح بزرگترین مجتمع فولاد بخش خصوصی خاورمیانه در بناب

وب سایت خبری شهرستان بناب

http://www.ea.medu.ir/1861/ http://www.bonabcity.org.ir/ http://hawzahbonab.com/ http://www.bonab.ir/ http://www.bonabu.ac.ir/