شهرستان بناب
|
|
برای اثباتپذیری کامل این مقاله به منابع بیشتری نیاز است یا منابع ارائهشده بهدرستی ارجاع داده نشدهاند. لطفاً با توجه به شیوهٔ ویکیپدیا برای ارجاع به منابع با ارایهٔ منابع معتبر این مقاله را بهبود بخشید. مطالب بیمنبع در آینده مردود و حذف خواهندشد. |
مختصات: شرقی′۳°۴۶ شمالی′۲۰°۳۷ / ۴۶٫۰۵غرب ۳۷٫۳۳۳جنوب
| شهرستان بناب |
|
|---|---|
| اطلاعات کلی | |
| کشور | ایران |
| استان | آذربایجان شرقی |
| مرکز | بناب |
| مردم |
|
| جمعیت | ۱۲۵٬۲۰۹ (سال ۱۳۸۵)[۱] |
| زبانهای گفتاری | ترکي آذربايجاني |
| مذهب | اسلام |
| جغرافیای طبیعی |
|
| ارتفاع از سطح دریا | ۱۲۵۸ متر |
| دادههای دیگر |
|
| پیششماره تلفنی | ۰۴۱۲ |
شهرستان بُناب یکی از شهرستانهای استان آذربایجان شرقی است که در جنوب غربی این استان واقع شدهاست. مرکز این شهرستان شهر بناب میباشد.
[ویرایش] تاریخچهٔ بناب
بر اساس نشانهها و آثار شناخته شده در شهر بناب، قدمت تاریخ و تمدن این شهر به شش هزار سال پیش میرسد که به احتمال زیاد اولین قوم آریائی این محل را به جهت آب و هوای معتدل و بارندگیهای سالیانه و زمینهای مسطح و هموار و قرار گرفتن اراضی در دامنههای سهند و سواحل دریاچه ارومیه برگزیده باشند. وضعیت جغرافیائی منطقه و آثار به دست آمده از کاوشهای محلی نیز با توصیفات شهر تاریخی شیز انطباق دارد. آثار به دست آمده از حفاریهای قره تپه گزاوشت و قیزلار قلعه سی (قلعه دختران) که یکی از نود و سه تپه باستانی میباشند و همچنین وجود سی و شش غار مربوط به یکدیگر (معماری صخرهای صور) که نشانگر زندگیهای دسته جمعی در دوران ماقبل تاریخ است. همچنین کشف آثار قدیمی مانند ظروف سفالین، فلزی و نشانههای تمدن شهری تا عمق چند متری زمین، این سابقه طولانی را تائید میکند.
برای مطالعه ی تاریخچه و پیشینه ی بناب به صورت نسبتا کامل به صفحه ی پیشینه بناب مراجعه کنید.
[ویرایش] موقعیت جغرافیایی
شهرستان بناب در دامنه کوه سهند و در جلگهای حاصل خیز واقع شدهاست. این شهرستان از سمت شمال به شهرستان عجب شیر، از سمت جنوب به شهرستان ملکان، از سمت شرق به شهرستان مراغه واقع در دامنه کوه سهند و از سمت غرب به دریاچه ارومیه محدود شدهاست.
[ویرایش] بناب شهر دوچرخه
این شهرستان به شهر دوچرخه ایران معروف میباشد و هر ساله همایش بزرگ دوچرخه سواری با حضور بیش از۳۰۰۰۰ دوچرخه سوار برگزار شده و در آخر به قید قرعه جوایزی نیز اهدا میگردد. بنیانگذار این همایش، رئیس تربیت بدنی وقت بناب در سال ۱۳۷۵، آقای حاج محمد میرزادوست، شهردار سابق بناب میباشد.
[ویرایش] بناب از دیدگاه صنعتی
شهرستان بناب با توجه به موقعیت جغرافیایی و پتانسیل های گوناگونی که دارد، پیشرفت چشمگیری از لحاظ صنعت داشته و اکنون یکی از قطب های صنعتی شمال غرب کشور میباشد. از جمله ی عواملی که در این امر تاثیر داشته اند میتوان به وجود نیروگاه حرارتی تولید برق با توان تولید بالا (نیروگاه سهند بناب) در این شهرستان اشاره کرد که در مواردی برق مورد نیاز برخی کارخانه جات پر مصرف را به صورت مستقیم تامین میکند. تعدادی از انواع کارخانه های موجود در شهرستان بناب :
- مجتمع فولاد بناب (بزرگترین واحد ذوب و تولید فولاد بخش خصوصی خاورمیانه )
- مجتمع فولاد ظفر بناب
- کارخانه ی بهفام پودر بناب (ولين توليد كننده خلال سيب زميني سرخ شده منجمد در ايران)
- کارخانه جات تولید محصولات خوراکی مانند نان صنعتی، بیسکویت، چیپس و ...
- کارخانه جات تولید محصولات لبنی مانند شیر، ماست، کره، خامه و ...
- کارخانه جات تولید انواع مواد شوینده مانند شامپو، شیشه شو و ...
- کارخانه جات تولید انواع کود شیمیایی
- کارخانه جات تولید محصولات خشکبار
- کارخانه جات تولید خوراک دام و طیور
- کارخانه جات ریسندگی و بافندگی
- کارخانه جات تولید یونولیت
- کارخانه ی تولید فرآورده های گوشتی مانند سوسیس، کالباس و ...
- کارخانه ی تولید شیشه های دو و سه جداره
- کارخانه ی ساخت انواع موتور سیکلت
- کارخانه ی تولید لوازم بهداشتی
- کارخانه ی تولید انواع میخ
- کارخانه ی تولید ماکارونی
- کارخانه ی تولید فایبرگلاس
- کارخانه ی تولید کارتن
- کارخانه ی تولید الکل
- کارخانه ی تولید قند
و چندینو چند کارخانه ی بزرگ و کوچک دیگر
[ویرایش] بناب از دیدگاه علمی، دانشگاهی
به راحتی میتوان گفت که بناب یکی از قطب های علمی، دانشگاهی شمال غرب ایران میباشد. در رتبه بندی شهرستان ها بر اساس دانشجویان در حال تحصیل، بناب بعد از تبریز قرار گرفته و رتبه دوم را در استان آذربایجان شرقی به خود اختصاص داده است. شهرستان بناب علاوه بر دارا بودن انواع دانشگاه ها از جمله :
- دانشگاه سراسری بناب
- دانشگاه آزاد اسلامی (با درجه ی بسیار بزرگ)
- دانشگاه پیام نور مرکز بناب
- دانشگاه علمی کاربردی
- دانشگاه امام صادق بناب
- مجتمع آموزش عالی وزارت نیرو
و بسیاری مراکز علمی دیگر همچون مجتمع آموزش فنی حرفه ای و پژوهشکده? لیزر و اپتیک، دارای حوزه ی علمیه ی بسیار بزرگی است (حوزه ی علمیه ی ولی عصر بناب) که جزو برترین حوزه های علمیه ی کشور میباشد. وجود همه ی اینها در کنار هم باعث شده است که از هر نقطه ی ایران افرادی برای تحصیل و کسب علم به این شهرستان بروند.
[ویرایش] مركز تحقيقات اتمي بناب
شهرستان بناب دارای تنها مرکز تحقیقات هسته ای در شمال غرب کشور میباشد که ليزر يون آرگون 10 براي نخستين بار در خاورميانه در اين مركز توليد شد. خواندن خبر شماری از فعالیت های این مرکز :
- ساخت و طراحي ليزر
- توليد تايروترون
- جوشكاري پيشرفته مواد فلزي به غيرفلز
- ساخت سنسورهاي حرارتي
- ساخت تويپ اشعه x
- بهينهسازي سيستم لايهنشاني نايلون
[ویرایش] بناب از دیدگاه ورزشی
شهرستان بناب دارای پتانسیل های ورزشی بسیاری نیز میباشد. از جمله ی این پتانسیل ها میتوان به دارا بودن انواع زمین و پیست های ورزشی اشاره کرد، مانند سالن ورزشی سرپوشیده ی بزرگ و مجلل موجود در مجتمع ورشی بناب که نقشه ی ساخت آن از روی نقشه ی ورزشگاه تیم بارسلونا برداشته شده به منظور برگزاری مسابقات والیبال، فوتسال، بستکبال و ... میباشد، یا مانند زمین برگزاری مسابقال والیبال ساحلی و یا مانند پیست برگزاری مسابقات موتور سواری و سوارکاری.
از دیگر پتانسیل های ورزشی این شهرستان وجود داور های ماهر است که هم اکنون نیز سه تن از داوران این شهرستان جزو داوران مسابقات فوتبال لیگ برتر کشور میباشند. این سه نفر عبارتند از آقایان :
- شاهین حاج بابایی
- رسول رهبر فام
- رحیم شاهین
- کسب مقام دوم بوکس در مسابقات بوکس کشور ترکیه توسط حجت الاسلام مجتبی محمد زاده قشلاق و کسب مقام اول کشوری در استانهای خوزستان، شیراز، تبریز، کردستان و ....
همه ی این پتانسیل ها باعث شده اند که مسابقاتی در سطح کشور نیز در این شهر برگزار شود. از جمله :
- مسابقات والیبال ساحلی قهرمانی کشور
- مسابقات فوتبال قهرمانی نوجوانان کشور
- مسابقات پینگ پنگ کشوری
[ویرایش] حوزه علمیه حضرت ولیعصر(عج) بناب
حوزه علمیه بناب از حوزه های علمیه مشهور کشور بشمار می آید. از اساتید این حوزه می توان به آیت الله عبدالمجید باقری بنابی، حجت الاسلام مصطفی باقری بنابی، حجت الاسلام ناصر اصغری و حجت الاسلام عباسیان و حجت الاسلام حبیب محمد زاده قشلاق و حجت الاسلام مجتبی محمدزاده قشلاق نام برد.
[ویرایش] حمل و نقل بناب
بناب با دارا بودن موقعیت استراتژیک در راه مواصلاتی استانهای آذربایجان شرقی و غربی و کردستان، نقش مهمی را در حمل و نقل منطقه به عهده دارد.
[ویرایش] کباب بناب
کباب بناب به عنوان مشهورترین کباب ایران شناخته می شود. شعبه هایی از کباب بناب در سرتاسر کشور و حتی در کشورهای خارجی مثل امارات(دبي)و بحرين دایر میباشد.
[ویرایش] آثار تاریخی
بناب دارای ۲۵ اثر تاریخی ثبتشده در فهرست آثار ملی ایران است که از این میان، ۸ اثر مورد حفاظت قرار گرفتهاست. از مهمترین آثار تاریخی این شهر میتوان به مسجد مهرآباد، حمام مهرآباد و مسجد میدان (گزاوشت) اشاره کرد. برخی از آثار تاریخی بناب عبارتند از :
- پل پنجچشمه
- حصار تدافعی شهر
- حمام تاریخی حاج فتحالله (حاجي بدلي )كه توسط حاج فتح الله حاجي بدلي به عنوان اولين حمام عمومي بناب تاسيس شد .
- حمام تاریخی مهرآباد (موزه مردمشناسی بناب، اولین موزه مردم شناسی استان آذربایجان شرقی)خواندن خبر
- خانه ی تاریخی حاجعلی بزاز
- خانه ی تاریخی خسروشاهی
- خانه ی تاریخی شیخ قاضی سیفالعلما
- خانه ی تاریخی نیکپی
- قلعه ی دختر
- گورستان تاریخی زوارق
- مسجد اسماعیلبیگ
- مسجد جامع گزاوشت
- مسجد جامع مهرآباد
- مسجد گوی
- معماری صخرهای صور
- معماری روستای توتهخانه
- راستهبازار
[ویرایش] تصاویری از میدان یادمان شهدای بناب
[ویرایش] زبان
مردم شهرستان بناب به زبان ترکی آذربایجانی صحبت میکنند.
[ویرایش] پیش شماره تلفنی
پیش شماره تلفنی شهرستان بناب ۰۴۱۲ میباشد.
[ویرایش] فاصله تا سایر شهرستانها
شهر بناب، مرکز شهرستان بناب در ۱۱۹ کیلومتری شهر تبریز واقع شدهاست. شهر بناب، مرکز شهرستان بناب در ۱۲ کیلومتری شهرستان مراغه واقع شده است.
[ویرایش] روستاها
در زیر، روستاهای شهرستان بناب بهترتیب جمعیت، بر اساس سرشماری سال ۱۳۸۵ آمدهاند.
[ویرایش] روستاهای با جمعیت بیش از ۳٬۰۰۰ نفر:
| ردیف | نام روستا | دهستان | جمعیت | رتبه در دهستان |
|---|---|---|---|---|
| ۱ | آخوندقشلاق | بناجوی غربی | 5571 | ۱ |
| ۲ | قره چپق | بناجوی شرقی | 6420 | ۱ |
| ۳ | چلقایی | بناجوی غربی | 3201 | 1 |
| ۴ | روشت بزرگ | بناجوی شمالی | 5614 | ۱ |
| ۵ | خوشهمهر | بناجوی شرقی | ۳٬۶۳۳ | ۲ |
| ۶ | خانهبرق جدید | بناجوی غربی | ۳٬۲۳۰ | ۳ |
| ۷ | چپقلو | بناجوی غربی | ۳٬۱۸۹ | ۴ |
[ویرایش] روستاهای با جمعیت بیش از ۱٬۰۰۰ نفر:
| ردیف | نام روستا | دهستان | جمعیت | رتبه در دهستان |
|---|---|---|---|---|
| ۸ | زاوشت | بناجوی شمالی | 3380 | 2 |
| ۹ | زوارق | بناجوی غربی | ۲٬۲۴۷ | ۵ |
| ۱۰ | تازهکند خوشهمهر | بناجوی شرقی | ۱٬۸۱۴ | ۳ |
| ۱۱ | القو | بناجوی شمالی | ۱٬۷۱۰ | ۳ |
| ۱۲ | روشت کوچک | بناجوی شمالی | ۱٬۴۹۲ | ۴ |
| ۱۳ | علیخواجه | بناجوی غربی | ۱٬۴۱۸ | ۶ |
| ۱۴ | خانهبرق قدیم | بناجوی غربی | ۱٬۳۰۹ | ۷ |
| ۱۵ | خلیلوند | بناجوی غربی | ۱٬۱۸۷ | ۸ |
| ۱۶ | ینگیکند خوشهمهر | بناجوی شرقی | ۱٬۱۳۱ | ۴ |
| ۱۷ | دیزج پروانه | بناجوی شرقی | ۱٬۰۲۸ | ۵ |
[ویرایش] روستاهای با جمعیت کمتر از ۱٬۰۰۰ نفر:
| ردیف | نام روستا | دهستان | جمعیت | رتبه در دهستان |
|---|---|---|---|---|
| ۱۸ | دوش | بناجوی شمالی | ۹۲۴ | ۵ |
| ۱۹ | ینگیکند خانهبرق | بناجوی غربی | ۸۵۳ | ۹ |
| ۲۰ | قشلاق خانهبرق | بناجوی غربی | ۸۴۱ | ۱۰ |
| ۲۱ | قرهقشلاق | بناجوی غربی | ۵۴۰ | ۱۱ |
| ۲۲ | توتهخانه | بناجوی شمالی | ۵۲۹ | ۶ |
| ۲۳ | شورگل | بناجوی شمالی | ۵۱۶ | ۷ |
| ۲۴ | صور | بناجوی شمالی | ۳۵۰ | ۸ |
| ۲۵ | کوتهمهر | بناجوی غربی | ۳۳۸ | ۱۲ |
| ۲۶ | حاجیمصیب | بناجوی غربی | ۱۰۲ | ۱۳ |
| ۲۷ | قرهزکی | بناجوی شمالی | ۱۰۰ | ۹ |
| ۲۸ | قیماسخان | بناجوی شمالی | ۴۷ | ۱۰ |
| ۲۹ | خانهبرق عیسیخانی | بناجوی غربی | ۳۴ | ۱۴ |
[ویرایش] منبع
- ↑ «نتایج سرشماری عمومی نفوس و مسکن ۱۳۸۵، جمعیت تا سطح آبادی بر حسب سواد». وبگاه رسمی مرکز آمار ایران. بازبینیشده در آبان ۱۳۹۰.