شهربابک

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
شهربابک
شهربابک.jpg
کشور  ایران
استان کرمان
شهرستان شهربابک
بخش مرکزی
سال شهرشدن دوره اشکانی
مردم
جمعیت ۴۵٬۲۶۵ تن در سال ۱۳۹۰[۱]
اطلاعات شهری
ره‌آورد ریواس، انار، بادام، زیره
وبگاه شهرداری شهربابک
تابلوی خوش‌آمد به شهر
به شهربابک خوش آمدید
نگین تاریخ استان کرمان

شهربابک یکی از شهرهای استان کرمان (پهناور ترین استان ایران) در ایران است. شهربابک مرکز شهرستان شهربابک نیز می‌باشد. جمعیت این شهر بنا بر سرشماری سال ۱۳۸۵ مرکز آمار ایران، برابر ۴۵٫۷۵۱ نفر است. این شهر در مسیر محور جنوب به شمال ایران قرار دارد. این شهر در غرب استان کرمان واقع شده است. فاصله این شهر تا کلانشهر کرمان۲۳۰ کیلومتر است.

وجه تسمیه[ویرایش]

بر اساس برخی از منابع تاریخی، بابک ساسانی فرزند ساسان و پدربزرگ مادری اردشیر بابکان که حاکم ایران در اواخر حکومت اشکانیان بوده‌است، این شهر را بنا نهاده‌است و به همین دلیل آن را شهربابک نامیده‌اند.

آب و هوا[ویرایش]

شهر بابک در منطقه‌ای نیمه کوهستانی واقع شده است. شهربابک تابستان‌هایی خنک و زمستان‌هایی بسیار سرد دارد.

خصوصیات اقلیمی[ویرایش]

آب و هوای نواحی دشت شهرستان شهربابک از نوع نیمه بیابانی و آب و هوای مناطق کوهستانی آن معتدل کوهستانی می باشد. آب و هوای نیمه بیابانی بیشتر در نواحی دشت حکومت دارد و مقدار باران سالانه ی آن کم است (حدود140-120میلیمتر) که باعث رطوبت ناکافی در منطقه و اختلاف شدید درجه حرارت بین سردترین و گرمترین ساعات شبانه روز می شود. کمی باران سبب فقر پوشش گیاهی و مراتع گشته و فرسایش بادی نیز در آن به چشم می خورد. آب و هوای کوهپایه ای بیشتر در مناطق کوهستانی شهربابک حکمفرمایی دارد که از ویژگی های آن زمستانهای سرد و یخبندان و تابستانهای معتدل می باشد. نزولات آسمانی بیشتر به صورت برف و تگرگ بوده و ارتفاعات بلند بعضی از کوه های شمال و شمال غربی شهرستان را در بر می گیرد. میزان بارش در نواحی کوهستانی شهربابک بیش از340 تا 400 میلیمتر به ثبت رسیده است.

(جغرافياي عمومي نوشته ی منصور ملك عباسي صفحه 63)

  • باد:

جهت غالب باد 270 درجه با میانگین سرعت 5 متر بر ثانیه است.

  • بارندگی:

نمودار میانگین ماهیانه بارندگی شهربابک در یک دوره آماری (1384-1366) نشان می دهد که بیشترین باران در شهربابک در طول ماههای آذر تا اردیبهشت می بارد و در همچنین در ماههای خرداد تا آبان کمترین مقدار بارندگی وجود دارد که از این میان در شهریور بارندگی به کمترین مقدار خود یعنی حدود 2/0 میلیمتر، و در دی ماه به بیشترین مقدار یعنی 6/36 میلیمتر می رسد. همچنین طبق نمودار بارندگی به طور متوسط میزان بارندگی سالیانه شهربابک در حدود 162میلیمتر می باشد که در این میان بیشترین میزان بارندگی در سال 71 به 2/358 میلیمتر رسیده است.

  • رطوبت نسبی:

نمودار متوسط ماهیانه رطوبت نسبی شهربابک در یک دوره ی آماری نشان می دهد که میانگین رطوبت نسبی ماهیانه در شهربابک درحدود 34درصد بوده است و بیشترین رطوبت نسبی در دی ماه به 53 درصد رسیده است و کمترین آن در تیر ماه به20درصد رسیده است. همچنین میزان تبخیر سالیانه 5/2462 میلیمتر می باشد.

  • تعداد روزهای یخبندان:

طبق آخرین آمار تعداد روزهای یخبندان سالیانه 89 روز است که این موضوع شهرستان شهربابک را به یکی از سردترین شهرستانهای استان کرمان تبدیل کرده است.

(آمار فوق توسط اداره ی کل هواشناسی استان کرمان در تاریخ 9/10/1386 اعلام شده است.)

پوشش گیاهی[ویرایش]

پوشش گیاهی شهرستان بیشتر از نوع استپ کوهپایه‌ای است. با توجه به بوته‌های کوتاه و درختان جنگلی پراکنده مانند درختان ارژن (ارچن)، بادام کوهی (مَر)، بنه (پسته کوهی)، اسکنبیل، گز، قیچ و گیاهان کوتاه قد مانند: جاز، کوشترک، جفنه، ترقو، ریواس، کنگر، ارسلان (سرشو)، جاشیر، قُمس، تَلّه، کاه کوتی، گوده و ... و در ارتفاعات، مَرغزار که مورد استفادهٔ دامداران قرار می‌گیرد.

وضعیت جغرافیایی[ویرایش]

مساحت: 9,761 کيلومتر مربع موقعيت جغرافيايي:جنوب شرق ايران - 55درجه و 8 دقيقه طول شرقي از نصف النهار گرينويچ و 30 درجه و8 دقيقه عرض شمالي همسايه‌ها : از شمال با استان يزد از غرب با استان‌هاي يزد و فارس از شرق با شهرستان رفسنجان و از جنوب با شهرستان سيرجان همجوار مي‌باشد. ارتفاع از سطح درياهاي آزاد: 1845 متر

شهرستان شهربابک در غربی ترین نقطه استان کرمان و در همسایگی استانهای یزد و فارس و در 55 درجه و 8 دقیقه طول شرقی و در30 درجه و7 دقیقه عرض شمالی واقع گردیده است. این شهرستان از شمال به استان یزد، از جنوب به شهرستان سیرجان، از شرق به رفسنجان و از غرب به استان فارس و یزد محدود است. مساحت آن در حال حاضر 12524 کیلومتر مربع است. شهربابک امروز در حاشیه ی راه استراتژتیک کشورهای میانه و جمهوری اسلامی ایران به دریای آزاد (خلیج فارس و دریای عمان) قرار دارد. جاده ی ترانزیتی تهران-بندرعباس بعد از یزد به انار و از آنجا از طریق شهربابک به سیرجان و بندرعباس متصل می شود.

این شهرستان از سه مسیر با کرمان (مرکز استان) ارتباط دارد. 1- مسیر کرمان- بردسیر- سیرجان- خاتون آباد- شهربابک: طول این مسیر280 کیلومتر و از نظر تردد به ویژه در فصول سرد و یخبندان سال با مشکل چندانی مواجه نیست. 2- مسیر کرمان- رفسنجان- سرچشمه- شهربابک: طول این مسیر 258 کیلومتر است ولی علیرغم کوتاهی مسیر در فصول سرد سال به علت وجود گردنه های مرتفع و برفگیر حوالی سرچشمه با مشکلاتی مواجه است. 3- مسیر کرمان- رفسنجان- انار- شهربابک- طول این مسیر295کیلومتر است و از نظر تردد در فصول یخبندان به علت گذر از گردنه های جوزم ممکن است مشکلاتی وجود داشته باشد ولی به دلیل عبور جاده ی ترانزیتی تهران- بندرعباس از این گردنه ها این مشکل چندان قابل ملاحظه نیست. نزدیکترین مسیر هوایی به شهربابک از طریق فرودگاه سیرجان حاصل می شود. خوشبختانه پروازهای مستقیم سیرجان تهران نیز به طور منظم و حداقل هفته ای سه بار (رفت و برگشت) انجام می شود.

فضای سبز[ویرایش]

شهربابک به دلیل آب وهوای مساعدی که دارد، فضای سبز شهری مناسبی دارد.

دانشگاه‌ها[ویرایش]

مشاهیر[ویرایش]

از مشاهیر شهربابک می‌توان از افراد زیر نام برد:

  • حاج محمود کشوری شهربابکی: کدخدا شهرستان از سال 1340هجری شمسی تا اوایل انقلاب اسلامی ایران
  • سید یحیی خان علوی ملقب به سلطان الخطاطین
  • دکتر سید علیرضا حسینی موسی
  • مهدی بوستانی شهربابکی
  • دکتر فرازنده، فاطمه بیگم مادر میرزا حسن حکیم هنرمند خوشنویس
  • زهرا حسینی موسی نویسنده کتاب تاریخ شهر بابک
  • حکیم میرزا حسن علوی: ورود به دارالفنون و تحصیل در علم طب و تسلط به زبان‌های عربی و فرانسه.
  • دکتر احمد نقیب زاده

رسانه‌ها[ویرایش]

در شهربابک همه کانال‌های ملی و شبکه استانی کرمان قابل دریافت است. رادیو کرمان نیز از رسانه‌های فعال در شهربابک می‌باشد.

رسانه‌های دیگر[ویرایش]

جاذبه‌های گردشگری[ویرایش]

نمایی از شهر بابک

شهربابک از نواحی مهم گردشگری استان تاریخی کرمان است. مهمترین اثر تاریخی درون شهری شهربابک را می‌توان عمارت موسی خانی دانست. مهمترین اثر برون شهری نیز ''''روستای صخره‌ای میمند'''' است که جنبه بین‌المللی و جهانی دارد.

سوغات[ویرایش]

از مهمترین سوغات شهربابک می‌توان به لبنیات، نان کرنون، به و ریواس اشاره کرد. از مهمترین لبنات‌های شهربابک نوعی ماست چکیده به نام اسپار است.

بازی های محلی[ویرایش]

بازیها، نماد خلاقیت فردی و گروهی اقوام مختلف است. هر بازی، بخشی از یاد و یادگارهای کودکی و جوانی مردم را تشکیل می‌دهد. در میمند نیز بازیهای بسیاری از قدیم رایج بوده که برخی از آنها امروز از رونق افتاده است. از جمله بازیهای شهربابک، به موارد زیر می‌توان اشاره کرد: ترنه بازی ، ارنشک برنشک ، حنازو، استای زنجیر باف، شش خانه بازی ، بازی 24 خط ، چشم گریزو ، خال خالکو ، هوکوسکلی ، هرنگ هرنگ اسب چه رنگ ، از این خروسا چه خروس ، گردو بازی ، قاشق بازی ، قل بازی ، تخم مرغ بازی ، وانداختن عاشق(شاه وزیرو)-بیست و چهار خطو - اسب بازی - پشکل گودو- پل بازی- تاب بازی -تفنگ -چوب بازی - چوب چغلو -غزغزو ( سرسر بازی )- قل بازی- بازی ۵ قل فقط با ۵ قل - کلاس بازی - کلاکوکو -[گردو بازی - گوتی بالو ( بازی چوگان) - هنگال هنگی ( الاکلنگ) * روش بازی های ذکر شده

متفرقه[ویرایش]

شعر سیمای شهربابک

برترین و کاملترین وبلاگ هایی که در مورد این شهرستان هستند[ویرایش]

shahrbabak20متن مورب حتما به این وبلاگ ها سر بزنید.

منابع[ویرایش]

  1. «نتایج سرشماری سال ۱۳۹۰». معاونت برنامه ریزی استانداری خراسان جنوبی (به نقل از مرکز آمار ایران)، ۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲. بازبینی‌شده در ۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۲. 
  • نتایج سرشماری سال ۱۳۸۵ مرکز آمار ایران

پیوند به بیرون[ویرایش]