شعر بندتنبانی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

شعرِ بندِتُنبانی به اشعاری که ازنظر انسجام معنایی، قافیه و غیره اشکالات بزرگ داشته‌باشند و فاقد ارزش ادبی باشند گفته می‌شود.

وجه تسمیه[ویرایش]

احتمالاً از آنجا که بند تنبان چیزی کم‌ارزش تلقی می‌شود و چیزی است که با یک عمل کشیدن، شلوار را به‌طور موقتی سرِ جا نگه می‌دارد این تشبیه دربارهٔ آن‌گونه شعرها صورت گرفته‌است.

همچنین می‌توان گفت که اشعار سست و بی‌مایه را به‌ این دلیل «بندتنبانی» می‌خوانند که بافندگان بندِ تنبان، که در افغانستان به آن ایزاربند نیز می‌گویند، برعکسِ جولاهان پارچه‌باف، آن را سخت و یک‌تکه نمی‌بافند، بلکه تارهای بافت را به‌فاصلهٔ پنجاه میلی‌متر دور از هم از لای تنسته (تار) عبور می‌دهند، و به این ترتیب بند تنبان در پایانِ بافت به‌صورت تور یا جالی معلوم می‌شود. دودیگر این‌که تاری که برای بافتن بند تنبان انتخاب می‌کنند، تار خام است. تاری که مانند مواد پارچه‌بافان تاب داده نشده و نخستین مرحلهٔ تبدیل پنبه به تار است. ازاین‌رو، جا دارد که اشعار سست و بی‌مایه را به بافتِ سستِ بند تنبان تشبیه کرده، آن را شعر بندتنبانی بخوانند.

مثال:

کلنگ از آسمان افتاد و نشکست وگرنه من کجا و بی‌وفایی؟!

جستارهای وابسته[ویرایش]

جفنگیات