شاهزاده مصطفی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

شاهزاده مصطفی (۱۵۵۳–۱۵۱۵ میلادی) پسر سلیمان یکم و ماه‌دوران سلطان بود. خرم سلطان، سوگلی دربار سلیمان یکم سعی داشت فرزندش سلیم دوم را بعد از پدر به سلطنت برساند. او به همین منظور با کمک رستم پاشا وزیر اعظم دربار عثمانی موجبات قتل شاهزاده مصطفی و پسر شیرخوارش را فراهم کرد.[۱] مصطفی به همدستی با ایرانیان علیه دولت عثمانی متهم شد، ولی در واقع از این جهت مورد دشمنی واقع شد که هواخواهان بسیاری در میان سربازان داشت.[۲]

مصطفی بعد از مرگ برادرش شاهزاده محمود (۱۵۲۱–۱۵۱۲ میلادی)، بزرگترین فرزند سلطان سلیمان به شمار می‌رفت. نخستین پسر سلیمان از خرم سلطان شاهزاده محمد (۱۵۴۳–۱۵۲۱ میلادی) بود که او نیز به علت بیماری درگذشته بود. مصطفی در سن سی و هشت سالگی مقام فرماندهی ناحیهٔ آماسیه را برعهده داشت و مورد علاقهٔ خاص سپاهیان و مورد حسادت شاهزادگان دیگر بود، اما در اثر نفوذ و بدگوئی خرم سلطان از چشم پدر افتاده بود. صدراعظم رستم پاشا به سلیمان طوری وانمود کرد که مصطفی قصد غصب قدرت او را دارد و توانست فرمان قتل او را از سلیمان بگیرد. چند روز بعد از کشته شدن مصطفی، پسر دیگر سلطان سلیمان به نام شاهزاده جهانگیر (۱۵۵۳–۱۵۳۱ میلادی)، بر اثر علاقه شدید به مصطفی درگذشت و پسر مصطفی به نام محمد نیز برای آنکه بعدها به خونخواهی پدر برنخیزد، مسموم شد و به قتل رسید. بعد از مرگ جهانگیر تنها دو پسر از سلیمان به نام‌های شاهزاده بایزید و سلیم دوم باقی‌ماندند.[۳] ناخشنودی از سلطنت سلیمان قانونی، با کشته شدن شاهزاده مصطفی گسترش بیشتری یافت. پس از کشته شدن مصطفی، برادرش بایزید از سرکوبی کسانی که به نام مصطفی دست به شورش زده بودند کوتاهی کرد و به همین علت چنین شایع شد که این شورش را خود بایزید ترتیب داده است و از اعتماد سلیمان نسبت به او کاسته شد.[۴]

ولیعهد پیشین:
شاهزاده سلیمان
شاهزاده مصطفی
دولت نجابتلو و ولیعهد سلطنت، حضرت مصطفی افندی
ولیعهد امپراتوری عثمانی

۱۵۳۳ – ۱۵۵۳

ولیعهد پسین:
شاهزاده سلیم

پانویس[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  • «بایزید». در دانشنامه جهان اسلام. ۱۳۹۱. بازبینی‌شده در ۲۵ شهریور ۱۳۹۱. 
  • اشراقی، احسان. «در حاشیه پناهندگی بایزید شاهزاده عثمانی به دربار شاه طهماسب». هنر و مردم، ش. ۱۶۴ (۱۳۵۵). 
  • میرجعفری، حسین. «پناهندگی شاهزاده بایزید به ایران (۹۶۹ - ۹۶۶ ه ق = ۱۵۶۲ - ۱۵۵۹ میلادی) (با استفاده از منابع مورخین عثمانی و ایرانی)». بررسی‌های تاریخی، ش. ۴۶ (۱۳۵۲). 
  • میرجعفری، حسین. «نامه‌ای از شاه طهماسب صفوی به سلطان سلیمان قانونی و اشاره‌ای به روابط ایران و عثمانی در این دوره». بررسی‌های تاریخی، ش. ۶۰ (۱۳۵۴).