شاخص قیمت

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

پرش به: ناوبری, جستجو

شاخص قیمت یا شاخص بها متغیری در اقتصاد است که تحولات قیمت را بر مبنای یک سال پایه نشان می‌دهد.

شاخص قیمت به طرق گوناگون محاسبه می‌گردد که بسته به طریقه محاسبه آن به دسته های زیر تقسیم می‌گردد:

شاخص بهای مصرف کننده
شاخص بهای تولید کننده
شاخص بهای خرده فروشی
شاخص بهای عمده فروشی

[ویرایش] محاسبه ی شاخص قیمت

دو روش اصلی برای محاسبهٔ شاخص قیمت وجود دارد. یکی شاخص لاسپیرز (Laspeyres) و دیگری شاخص پاشه (Paasche) است.

محاسبهٔ شاخص لاسپیرز به این شکل است:

$P_L = \frac{\sum p_t q_0}{\sum p_0 q_0},$

و محاسبهٔ شاخص پاش به این صورت است:

$P_P = \frac{\sum p_t q_t}{\sum p_0 q_t},$

که در آنها $p 0$ و $q 0$ قیمت و مقدار در سال پایه را نشان می‌دهند در حالیکه $p t$ و $q t$ قیمت و مقدار را در سال مورد بررسی t هستند. اما باید دقت شود که این شاخص ها دارای محدودیت هایی می‌باشند از جمله نقاط ضعف این دو شاخص این است که سطح عمومی قیمت ها را غیر واقعی نشان می‌دهند شاخص پاشه کمتر ازواقع و شاخص لاسپیرز بیش از واقع نشان میدهئ و به نظر من اختلافاتی که بر سر تورم این اواخر پیش امده به این مساله ارتباط دارد.