سونات مهتاب
سونات مهتاب (سونات ۱۴ پیانو) یکی از سوناتهای بتهوون است که در سال ۱۸۰۱ نوشته شدهاست و تا امروز به عنوان یکی از مشهورترین قطعات پیانو در تاریخ موسیقی مطرح بودهاست.
محتویات |
تاریخچه [ویرایش]
بتهوون این سونات را درسال ۱۸۰۱ نوشت و در سال ۱۸۰۲ منتشر کرد. مشهور است که بتهوون این سونات را به یک کنتس ۱۷ ساله به نام جولیا گوچیاردی (Giulietta Guicciardi) که شاگردش بود تقدیم کرد. نام «مهتاب» را یکی از منتقدان موسیقی به نام لودویگ رلشتاب در سال ۱۸۳۲ به آن داد.
این سونات یکی از مشهورترین سوناتهای پیانو در بین آثار بتهوون است و برخی از منتقدان موسیقی طنین فزاینده بخش اول سونات را مرتبط با عشق پنهانی بتهون به کنتس گوچیاردی دانستهاند. در بخشی از کار بخشهایی پراکنده از موسیقی دون ژوان (Don Juan) موتسارت نیز دیده میشود (بخشی که در آن فرمانده به دست دون ژوان کشته میشود).
این سونات پیانو از سه موومان (بخش) تشکیل شدهاست:
- آداجیو سُستِنوتو (Adagio Sostenuto)
- آلگرتو (Allegretto)
- پرستو آجیتاتو (Presto Agitato)
تم اصلی به کار رفته در موومان اول سونات با جزئیات کامل در موومان دوم شرح داده شدهاست و تم موومان دوم نیز به نوبه خود در آغاز موومان سوم به کار برده شدهاست.
آداجیو سستنوتو [ویرایش]
این موومان از سه گانه با استفاده از حالت تاکیدی نتهای ملودی و در ترکیب با بخشهای دیگر اثر، یا مقایسه با آنها میتواند به نوعی احساس حضور در یک قبرستان یا حتی قرار داشتن درون یک قبر را برای شنونده تداعی کند. نوازنده میتواند با ظرافت کامل و حتی بدون استفاده از پدال پیانو این بخش را اجرا کند. در واقع تنظیم پیانو در این قسمت به نوعی شبیه تنظیم آهنگ برای سازهایی مانند گیتار است.
آلگرتو [ویرایش]
موومان دوم اثر بسیار کوتاه است و بهنظر میرسد بیشتر برای ایجاد ارتباط بین بخش اول و سوم سونات و به عنوان یک پُل در نظر گرفته شدهاست تا یک موومان مستقل. احساس در این بخش پررنگتر است و حالت متفکرانه بخش نخست، به تدریج ناپدید میشود و شنونده را برای پذیرش جنب و جوش بخش سوم آماده مینماید.
پرستو آجیتاتو [ویرایش]
مدت زمان این بخش دو برابر بخشهای قبلی است و میتوان آن را یک بیان نمایشی از توفان دانست؛ توفانی مهیب که احتمالا حکایت از عشق دیوانهوار آهنگساز به کنتس جولیتا و امید به ازدواج با او دارد.
در این موومان دو تِم متفاوت دیده میشود: نخست، یک تم تند و سریع که براساس به کارگیری نتهای تاکیدی است و تم دوم که در مقابل آن دارای فرم بزمیتری است. این دو تم به طرز استادانهای با یک دیگر ترکیب شده و یک توفان احساسی را ایجاد کردهاند.
نمونههای شنیداری [ویرایش]
-
1st Movement: Adagio sostenuto Performed by Robin Alciatore. Courtesy of Musopen 1st Movement: Adagio sostenuto 1st Movement 2nd Movement 3rd Movement - آیا در شنیدن پرونده مشکل دارید؟ راهنمای رسانه را ببینید.
منابع [ویرایش]
- «سونات مهتاب بتهوون، کاوه رهنما». گفتگوی هارمونیک، ۲۹ اسفند ۱۳۸۵. بازبینیشده در ۶ آوریل ۲۰۰۸.
