گلیکو آلکالوئیدها ترکیبات بلقوه سمی هستند که در گیاهان خانواده سیب زمینی دیده می‌شوند .این ترکیبات در تمام اندام‌های سیب زمینی یافت می‌شوند و بالاترین غلظت آن‌ها در گل‌ها نیش‌ها وجود دارد.گليكو آلكالوئيدها ي سيب زميني به TGA موسوم هستند و سمي هستند ^[۱] سولانین از گلیکوآلکالوئیدها به فرمول C45H73NO۱۵ و به وزن ملکولی ۴./ ۸۶۸ است که خود به چندین نوع مانند سولانین آ و سولانین ب و کاکونین و توماتین تقسیم می‌شود وجود آن در سیب زمینی با ظاهر شدن رنگ سبز به خصوص در قشر زیر پوست این ماده مشخص می‌شود^[۲]^[۳] صدمات مكانيكي باعث تشديد TGA مي شود از طرف دیگر قرار گرفتن سيب زميني در نور سبب افزايش TGA مي شود و با نگهداري در تاريكي از شدت TGA كاسته مي شود.^[۴]

خواص [ویرایش]

α-Solanine
شناساگرها
CAS	20562-02-1
پاب‌کم	6537493
کم‌اسپایدر	5020632
UNII	3FYV8328OK
	InChI InChI=1S/C45H73NO15/c1-19-6-9-27-20(2)31-28(46(27)16-19)15-26-24-8-7-22-14-23(10-12-44(22,4)25(24)11-13-45(26,31)5)57-43-40(61-41-37(54)35(52)32(49)21(3)56-41)39(34(51)30(18-48)59-43)60-42-38(55)36(53)33(50)29(17-47)58-42/h7,19-21,23-43,47-55H,6,8-18H2,1-5H3/t19-,20+,21-,23?,24+,25-,26-,27+,28-,29+,30+,31-,32-,33+,34-,35+,36-,37+,38+,39-,40+,41+,42-,43+,44-,45-/m0/s1 ; Key: ZGVSETXHNHBTRK-WWELWOLRSA-N InChI=1/C45H73NO15/c1-19-6-9-27-20(2)31-28(46(27)16-19)15-26-24-8-7-22-14-23(10-12-44(22,4)25(24)11-13-45(26,31)5)57-43-40(61-41-37(54)35(52)32(49)21(3)56-41)39(34(51)30(18-48)59-43)60-42-38(55)36(53)33(50)29(17-47)58-42/h7,19-21,23-43,47-55H,6,8-18H2,1-5H3/t19-,20+,21-,23?,24+,25-,26-,27+,28-,29+,30+,31-,32-,33+,34-,35+,36-,37+,38+,39-,40+,41+,42-,43+,44-,45-/m0/s1; Key: ZGVSETXHNHBTRK-WWELWOLRBD ;
خصوصیات
فرمول شیمیایی	C45H73NO15
جرم مولی	‎ 868.06
شکل ظاهری	white crystalline solid
دمای ذوب	‎271 - 273 °C
	(verify) (what is: /?); تمامی داده‌ها مربوط به شرایط استاندارد(در °C۲۵ و kPa۱۰۰) است، مگر آنکه خلاف آن ذکر شده باشد.
	Infobox references

نوعی مسکن قوی و در داروسازی استفاده می‌شود. وجود آن در سیب زمینی سبب خوش مزه شدن آن می‌شود(در مقدار کم) و مقدار زیاد آن سبب مسمومیت می‌گردد.از طرف ديگر ثابت شده است وجود سولانين در برگ سيب زميني سبب كاهش خسارت شته ها مي شود عموما برگ هاي سيب زميني داراي كرك هستند و سولانين بيشتر در اين كرك ها وجود دارد. همین طور گلیکوآلکالوئیدها با مقاومت به سوسک کلرادو و زنجیره سیب زمینی در ارتباط هستند ^[۵]

مضرات [ویرایش]

کورپان در سال ۲۰۰۴ بیان می‌کند که میزان ۲۰ میلی گرم در ۱۰۰ گرم به عنوان خطرناک برای سلامتی در نظر گرفته می‌شود.^[۶] همچنین مقدار زیاد این ماده باعث مرگ و مقدار کم ان باعث مشکلات گوارشی میشود^[۷] سولانيدين و مشتقات آن به مقدار زیاد براي جانوارن و انسان سمي بوده و باعث ملتهب شدن معده و روده ميشوند. از ديگر خطرات سولانين ناباروري، التهاب پوست، گشادي كبد، شكم درد در انسانها و جانوران است. سطح بي خطر گليكوآلكالوئيدها براي مصرف انسان ١ ميلي گرم در كيلوگرم وزن بدن است^[۸]. همچنین چهارپایان مصرف کنندهٔ سیب‌زمینی خام ، احتمال دارد با مصرف زیاد این ماده مسموم شوند.^[۹]

گیاهانی که در آن سولانین وجود دارد [ویرایش]

معمولا غده های سبز سولانین بالایی دارند

گل سیب زمینی یکی از قسمت های این گیاه است که دارای مقادیر بالای سولانین می باشد

در خانواده سولاناسه سولانین یافت می‌گردد نظیر: تاجریزی سیب زمینی گوجه فرنگی^[۱۰]

عوامل موثر بر سنتز و تجمع [ویرایش]

تجمع گلیکوآلگالوئیدها به عوامل مختلفی نظیر واریته، خسارت های مکانیکی، نور و به طور کلی به بسیاری از فعالیت های کشاورزی بستگی دارد ^[۱۱] حتی شرایط انبارداری نیز در افزایش این ماده موثر است و براساس برخی از محققین مناسب ترین روش انبارداری سيب‌زمينی از نظر کمترين افزايش در ميزان آلفاسولانين، تاريکی و انبار سرد 4 درجه سانتی‌گراد است^[۱۲]. همچنین براساس برخی مطالعات برخی از باکتری ها می توانند میزان سولانین را در برگ ها و ساقه ها بعد از خشک شدن در خاک کاهش دهند^[۱۳]

خواص شیمیایی [ویرایش]

سولانین به صورت بلوری‌های سوزنی باریک دراکس ۸۵ درجه بدست می‌آید. در گرمای ۱۹۰ درجه، حالت سخت شده پیدا می‌کند بدون آنکه ذوب شود و در حرارت حدود ۲۸۵ درجه تجزیه می‌گردد. در الکل گرم، به سهولت حل می‌شود. عملاً در آب غیر محلول است (۲۵ میلی گرم در یک لیتر آب و PH معادل ۶)، دراتر، کلروفرم نیز قابلیت انحلال ندارد.^[۱۴]

روش‌های اندازه گیری میزان آن درگیاه [ویرایش]

به روش‌های اچ پی ال سی و اسپکتروفتومتری و با آنزیم قابل اندازه گیری است ‎

منابع [ویرایش]

↑ مرتضی ملازاده. مرجع جامع گیاهان زراعی.جلد دوم(گیاهان صنعتی).انتشارات آموزش و ترویج کشاورزی
↑ رضایی ع وا سلطانی ۱۳۷۵ زراعت سیب زمینی /انتشارات جهاد دانشگاهی /مشهد ایران
↑ Potato Steroidal Glycoalkaloids نویسنده:Idit Ginzberg & James G. Tokuhisa & Richard E. Veilleux
↑ مرتضی ملازاده. مرجع جامع گیاهان زراعی.جلد دوم(گیاهان صنعتی).انتشارات آموزش و ترویج کشاورزی
↑ مرتضی ملازاده. مرجع جامع گیاهان زراعی.جلد دوم(گیاهان صنعتی).انتشارات آموزش و ترویج کشاورزی
↑ Potato Steroidal Glycoalkaloids نویسنده:Idit Ginzberg & James G. Tokuhisa & Richard E. Veilleux
↑ ویکی پدیای انگلیسی
↑ قنبری م و همکاران . 1385. توان برخي از قار چها در تجزيه و كاهش سولانين در مانده هاي سيب زميني. همايش خاك، محيط زيست و توسعه پايدار
↑ http://www.aftabir.com/dictionaries/word/53212/%D8%B3%D9%88%D9%84%D8%A7%D9%86%DB%8C%D9%86-Solanine
↑ رضایی ع وا سلطانی ۱۳۷۵ زراعت سیب زمینی /انتشارات جهاد دانشگاهی /مشهد ایران
↑ 12. Friedman, M. 2004. Analysis of biologically active compounds in potatoes (Solanum tuberosum), tomatoes (Lycopersicon esculentum), and jimson weed (Datura stramonium) seeds. Journal of Chromatography A 1054 (1-2):143-155.
↑ شهرام دخانی ، جواد کرامت ، شيوا روفی‌گری حقيقت . تغييرات ميزان گليکوآلکالوييدکل و آلفاسولانين در سيب‌زمينی در طول نگه‌داری و فرايند حرارتی. مجله علوم آب و خاك - علوم و فنون کشاورزی و منابع طبیعی - Isfahan University of Technology. 1382; 7 (2) :171-183
↑ قنبری. م . و همکاران 1388. ارزيابي توان برخي ازباكتريهاي خاك در تجزيه بيولوژيك و كاهش سولانين در مانده هاي سيب زمين (محورتخصصي:بيولوژي خاك).همايش ملي علوم آب، خاك، گياه و مكانيزاسيون كشاورزي
↑ دانشنامه رشد

[1] مرتضی ملازاده. مرجع جامع گیاهان زراعی.جلد دوم(گیاهان صنعتی).انتشارات آموزش و ترویج کشاورزی

[2] رضایی ع وا سلطانی ۱۳۷۵ زراعت سیب زمینی /انتشارات جهاد دانشگاهی /مشهد ایران

[3] Potato Steroidal Glycoalkaloids نویسنده:Idit Ginzberg & James G. Tokuhisa & Richard E. Veilleux

[4] مرتضی ملازاده. مرجع جامع گیاهان زراعی.جلد دوم(گیاهان صنعتی).انتشارات آموزش و ترویج کشاورزی

[5] مرتضی ملازاده. مرجع جامع گیاهان زراعی.جلد دوم(گیاهان صنعتی).انتشارات آموزش و ترویج کشاورزی

[6] Potato Steroidal Glycoalkaloids نویسنده:Idit Ginzberg & James G. Tokuhisa & Richard E. Veilleux

[7] ویکی پدیای انگلیسی

[8] قنبری م و همکاران . 1385. توان برخي از قار چها در تجزيه و كاهش سولانين در مانده هاي سيب زميني. همايش خاك، محيط زيست و توسعه پايدار

[9] ttp://www.aftabir.com/dictionaries/word/53212/%D8%B3%D9%88%D9%84%D8%A7%D9%86%DB%8C%D9%86-Solanine

[10] رضایی ع وا سلطانی ۱۳۷۵ زراعت سیب زمینی /انتشارات جهاد دانشگاهی /مشهد ایران

[11] 12. Friedman, M. 2004. Analysis of biologically active compounds in potatoes (Solanum tuberosum), tomatoes (Lycopersicon esculentum), and jimson weed (Datura stramonium) seeds. Journal of Chromatography A 1054 (1-2):143-155.

[12] شهرام دخانی ، جواد کرامت ، شيوا روفی‌گری حقيقت . تغييرات ميزان گليکوآلکالوييدکل و آلفاسولانين در سيب‌زمينی در طول نگه‌داری و فرايند حرارتی. مجله علوم آب و خاك - علوم و فنون کشاورزی و منابع طبیعی - Isfahan University of Technology. 1382; 7 (2) :171-183

[13] قنبری. م . و همکاران 1388. ارزيابي توان برخي ازباكتريهاي خاك در تجزيه بيولوژيك و كاهش سولانين در مانده هاي سيب زمين (محورتخصصي:بيولوژي خاك).همايش ملي علوم آب، خاك، گياه و مكانيزاسيون كشاورزي

[14] دانشنامه رشد

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

[۷]

[۸]

[۹]

[۱۰]

[۱۱]

[۱۲]

[۱۳]

[۱۴]

سولانین

محتویات

خواص [ویرایش]

مضرات [ویرایش]

گیاهانی که در آن سولانین وجود دارد [ویرایش]

عوامل موثر بر سنتز و تجمع [ویرایش]

خواص شیمیایی [ویرایش]

روش‌های اندازه گیری میزان آن درگیاه [ویرایش]

منابع [ویرایش]

منوی ناوبری

ابزارهای شخصی

گویش‌ها

فضاهای نام

جستجو

عملکردها

بازدیدها

گشتن

چاپ/برون‌بری

جعبه‌ابزار

به زبان‌های دیگر

α-Solanine


شناساگرها
CAS	20562-02-1^N
پاب‌کم	6537493
کم‌اسپایدر	5020632^Y
UNII	3FYV8328OK^Y
InChI InChI=1S/C45H73NO15/c1-19-6-9-27-20(2)31-28(46(27)16-19)15-26-24-8-7-22-14-23(10-12-44(22,4)25(24)11-13-45(26,31)5)57-43-40(61-41-37(54)35(52)32(49)21(3)56-41)39(34(51)30(18-48)59-43)60-42-38(55)36(53)33(50)29(17-47)58-42/h7,19-21,23-43,47-55H,6,8-18H2,1-5H3/t19-,20+,21-,23?,24+,25-,26-,27+,28-,29+,30+,31-,32-,33+,34-,35+,36-,37+,38+,39-,40+,41+,42-,43+,44-,45-/m0/s1^Y Key: ZGVSETXHNHBTRK-WWELWOLRSA-N^Y InChI=1/C45H73NO15/c1-19-6-9-27-20(2)31-28(46(27)16-19)15-26-24-8-7-22-14-23(10-12-44(22,4)25(24)11-13-45(26,31)5)57-43-40(61-41-37(54)35(52)32(49)21(3)56-41)39(34(51)30(18-48)59-43)60-42-38(55)36(53)33(50)29(17-47)58-42/h7,19-21,23-43,47-55H,6,8-18H2,1-5H3/t19-,20+,21-,23?,24+,25-,26-,27+,28-,29+,30+,31-,32-,33+,34-,35+,36-,37+,38+,39-,40+,41+,42-,43+,44-,45-/m0/s1 Key: ZGVSETXHNHBTRK-WWELWOLRBD
خصوصیات
فرمول شیمیایی	C₄₅H₇₃NO₁₅
جرم مولی	‎ 868.06
شکل ظاهری	white crystalline solid
دمای ذوب	‎271 - 273 °C
N (verify) (what is: Y/N?) تمامی داده‌ها مربوط به شرایط استاندارد(در °C۲۵ و kPa۱۰۰) است، مگر آنکه خلاف آن ذکر شده باشد.
Infobox references