ستار بهشتی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

ستّار بهشتی (۱۳۵۶-۱۳۹۱) کارگر و وبلاگ‌نویس ایرانی بود[۱] که در تاریخ ۹ آبان ماه ۱۳۹۱ توسط پلیس فتا دستگیر شد. او به اتّهام "اقدام علیه امنیت ملی از طریق فعالیت در شبکهٔ اجتماعی و فیس بوک" بازداشت و به مکانی نامعلوم منتقل شده بود.[۲] در مدّت بازجویی به شدت از سوی پلیس فتا شکنجه شد[۳] و در همین جریان درگذشت و در گورستان رباط کریم (محل زندگی‌اش) به خاک سپرده شد. بر اساس گزارش ثبت شده در روابط عمومی بهشت زهرای تهران، بهشتی در ۱۳ آبان ماه فوت کرده‌است.[۴] عموی ستار بهشتی در گفتگو با سایت سحام نیوز گفته‌است زمانی که از مسئولان، علّت مرگ را جویا شدند به آن‌ها گفته شد: «خفه شوید و به شما ربطی ندارد.»[۵]

پس از انتشاز خبر مرگ بهشتی، ۴۱ نفر از زندانیان سیاسی در نامه‌ای که در سایت کلمه منتشر شد اعلام کردند که «ستار بهشتی روزهای ۱۰ و ۱۱ آبان ۱۳۹۱ در بند ۳۵۰ اوین بوده و آثار شکنجه در تمام قسمت‌های مختلف بدنش مشهود بوده‌است».[۶] در این نامه گفته شده که بهشتی در بازداشتگاه پلیس ایران مورد ضرب و شتم قرار گرفته، از سقف آویزان شده، دست‌هایش را به صورت قپانی بسته‌اند و با لگد به سر و گردنش ضربه زده‌اند.[۷] کمپین بین‌المللی حقوق بشر در ایران در گزارشی که که در ۱۹ آبان ۱۳۹۱ منتشر کرد به نقل از یکی از بستگان بهشتی که جنازهٔ او را دیده بود نوشت: «روی سرش فرورفتگی بزرگی بوده و روی سرش گچ کشیده بودند. صورتش باد کرده بوده‌است. به محض این که بند کفن را باز کردند از کنار زانوی راستش به کفن خون زده و کفن کاملاً خونی شده‌است. علائمی از کالبد شکافی هم روی بدنش بوده‌است.»[۸]

مادر ستار بهشتی نیز در مصاحبه با سحام‌نیوز از خونی بودن کفن وی در هنگام دفن کردن سخن گفته‌است.[۹]

ویکتوریا نولاند سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا، روز جمعه (۹ نوامبر) ضمن اشاره به این‌که «این وبلاگ‌نویس ۳۵ ساله، گناهی جز بیان عقیدهٔ سیاسی خود، مرتکب نشده بود» از مسئولان جمهوری اسلامی خواست چگونگی این قتل را بررسی کنند.[۱۰]

سیر تاریخی وقایع[ویرایش]

۸ آبان: ستار بهشتی در آخرین پست خود در وبلاگش نوشت:

دیروز بنده را تهدید کردند به مادرت بگو به زودی رخت سیاه باید بپوشد، دهان گشادت را نمی‌بندی می‌گویم کاری انجام نمی‌دهم که لازم به بستن دهانم باشد می گویند وراجی زیاد می‌کنی، می‌گویم چیزی که می‌بینم ومی شنوم را می‌نویسم، می گویند هرکاری بخواهیم می‌کنیم هر رفتاری را انجام می‌دهیم، شما باید خفه شوید و اطلاع رسانی نکنید وگرنه خفه خواهید شد بدون نام ونشان! بدون اینکه کسی بداند چه برسر شما آمده!

۹ آبان: ستار بهشتی توسط نیروهای پلیس فتا (پلیس فضای تولید و تبادل اطلاعات) به اتّهام "اقدام علیه امنیت ملی از طریق فعالیت در شبکه اجتماعی و فیس‌بوک" بازداشت شد.

۱۰ آبان: ستار بهشتی وارد بند ۳۵۰ زندان اوین شد. وی به شدت شکنجه شده بود و مچ‌های هر دو دستش به شدت کبود بود که نشان می‌داد جوجه شده‌است. (نوعی شکنجه که در پلیس آگاهی ایران مرسوم است. دست‌ها را می‌بندند و مظنون یا متهم را مانند جوجه از سقف آویزان می‌کنند) این زندانی پیش از انتقال به بند در بهداری بستری بوده‌است.[۳]

۱۱ آبان: ستار بهشتی با دستخط خود از بازجویانش به خاطر شکنجه، شکایت کرد.[۱۱] وی در این روز از بند ۳۵۰ اوین به مکان نامعلومی منتقل شد.

۱۳ آبان: روز مرگ ستار بهشتی به روایت غلامحسین محسنی‌اژه‌ای دادستان کل کشور: "در روز ۱۳ آبان پلیس اعلام می‌کند که برای وی ناهار بردیم اما فهمیدیم او فوت کرده‌است."[۱۲]

۱۶ آبان: سایت اصلاح طلب کلمه خبر مرگ این وبلاگ نویس را منتشر کرد و نوشت که به خانواده ستار بهشتی اطلاع داده شده که برای تحویل گرفتن جنازه او به پزشکی قانونی کهریزک مراجعه کنند.[۱۳]

۱۸ آبان: جنازهٔ ستار بهشتی در بهشت زهرا غسل داده شد و در قبرستان رباط کریم دفن شد.[۳]

منصور حقیقت پور نایب رئیس کمیسیون امنیت ملی اعلام کرد که "در خصوص ستار بهشتی مساله به گونه‌ای نیست که از سوی کمیسیون نیاز به ورود باشد و قطعاً در صورت لزوم دستگاه‌های متولی به این مساله خواهند پرداخت و تا این لحظه نیز گزارشی در این زمینه به کمیسیون امنیت ملی نرسیده‌است."[۱۴]

۱۹ آبان: سازمان عفو بین‌الملل با انتشار بیانیه‌ای گفت که گزارشهای رسیده حکایت از آن دارند که ستار بهشتی، وبلاگ نویس فوت شده در حین بازجویی در زندان، بر اثر شکنجه کشته شده‌است و از دولت ایران خواست که در این خصوص تحقیق کند.[۱۵]

۲۰ آبان: ۴۱ زندانی سیاسی، از جمله چهره‌هایی چون محمدعلی دادخواه، علیرضا رجایی و علیرضا بهشتی شیرازی گواهی‌نامه‌ای را امضا کردند و گفته‌اند: "زمانی که ستار به بند ۳۵۰ آورده شد آثار شکنجه در تمام قسمت‌های مختلف بدنش مشهود بود و وی در شرایط کاملاً دردناک و مجروحی قرار داشت." زندانیان سیاسی امضاکننده این گواهی‌نامه می‌گویند بهشتی از اوین به بازداشتگاه پلیس امنیت منتقل شده و هنگام انتقال نگران بوده و گفته: "اینها قصد کشتن مرا دارند."[۱۶]

۲۱ آبان: احمد توکلی نماینده مردم تهران در مجلس ضمن انتقاد از سکوت دستگاه قضایی نسبت به موضوع مرگ یک وبلاگ نویس در زندان گفت: "دولت‌های خارجی در این باره غوغا به پا کردند چرا وزارت خارجه و دستگاه قضایی در این خصوص توضیح نمی‌دهند، مرگی اتفاق افتاده و باید توضیح داده شود."[۱۷]

محمدحسن ابوترابی‌فرد، نایب رئیس مجلس ایران گفته‌است که کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس این موضوع را بررسی کرده و کمیته‌ای را برای پیگیری تشکیل داده‌است.[۱۸]

ستاد حقوق بشر قوه قضاییه با صدور بیانیه‌ای از عزم جدی دستگاه قضایی کشور برای برخورد سریع، قاطع و بدون اغماض با مقصر یا مقصرین فوت یک شهروند ایرانی در زندان خبر داد.[۱۹]

جبهه مشارکت ایران اسلامی نیز با صدور بیانیه‌ای ضمن محکومیت شکنجه و قتل احتمالی ستار بهشتی خواستار ابهام زدایی درباره سرنوشت او شد.[۲۰][۲۱]

۲۲ آبان: علاءالدین بروجردی، رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی گفت: پیگیری مرگ این وبلاگ‌نویس به کمیتهٔ امنیت کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس واگذار شده‌است که ریاست آن بر عهده محمدرضا محسنی‌ثانی است. پیش‌تر نایب رئیس کمیسیون امنیت ملی مجلس شورای اسلامی گفته‌بود مساله مرگ ستار بهشتی به گونه‌ای نیست که نیازی به ورود کمیسیون به آن باشد.[۳]

در ساعت ۱۴ جلسه‌ای برای پیگیری موضوع قتل احتمالی بهشتی در محل کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس و با حضور مسئولان ناجا بر‌گزار شد. طبق اطلاعات اولیهٔ علاءالدین بروجردی آثار ضرب و شتم در بدن بهشتی دیده نشده‌است.[۲۲] تنها چند ساعت پس از ادعای علاءالدین بروجردی، پزشکی قانونی تایید کرد که ۵ نقطه از جسد ستار بهشتی "از جمله ساق پا، دست، پشت کتف و یکی از ران‌های او" دارای علامت کبودی بوده‌است.[۲۳]

۲۳ آبان: احمدرضا رادان جانشین فرماندهٔ نیروی انتظامی ایران، گفت که "پلیس از درگذشت ستار بهشتی متاسف است" و به مردم اطمینان داد که اگر قصوری صورت گرفته باشد با متخلفان برخورد قاطع خواهد شد.[۲۴]

عباس جعفری دولت‌آبادی دادستان تهران، اعلام کرد در ارتباط با این پرونده چند نفر بازداشت شده‌اند. بنا به گفتهٔ برخی منابع خبری نزدیک به اصول‌گرایان چند تن از بازجوهای ستار بهشتی در میان بازداشت‌شدگان هستند.[۲۵]

۲۴ آبان: صادق لاریجانی گفت: «قطعاً اگر اثبات شود که مرگ این شهروند در اثر اهمال یا شکنجه در زمان بازداشت بوده‌است، ماموران و مسئولان این حادثه مجازات خواهند شد.»[۲۶]

گزارش کمیسیون امنیت ملی مجلس ایران در مورد مرگ ستار بهشتی منتشر شد. در گزارش قرائت شده کمیسیون امنیت ملی، که در ۲۸۰ کلمه و ۴ بند تنظیم شده بود، تاریخ مرگ ستار بهشتی ۷ روز با تاریخی که پیش‌تر توسط قوه قضائیه اعلام شده بود تفاوت داشت. همچنین طبق این گزارش زمان دستگیری ستار بهشتی نیز با آنچه پیش‌تر توسط سخنگوی دستگاه قضایی اعلام شده بود ۹ روز تفاوت داشت. ساعاتی بعد، کمیسیون امنیت ملی به خبرگزاری‌های ایران اعلام کرد که تناقضات وجود در متن به علت اشتباه تایپی بوده و با ارسال اصلاحیه‌ای این متن را تصحیح کرد.[۲۷]

۲۵ آبان: ابوالفضل عابدینی یکی از زندانیان سیاسی حاضر در بند ۳۵۰ زندان اوین که طی روزهای گذشته بعنوان شاهد مقابل بازپرس ویژه مرگ ستار بهشتی حاضر شده و در مورد وضعیت و نامه ستار بهشتی شهادت داده بود، پنجشنبه بدون اطلاع قبلی به زندان اهواز تبعید شد.[۲۸][۲۹]

۲۹ آبان: دکتر احمد شجاعی، رییس سازمان پزشکی قانونی ایران بیان کرد که "نتیجه قطعی آزمایشات در مورد علت اصلی مرگ طی روزهای آینده اعلام می‌شود، اما از نظر ما این فرد به مرگ طبیعی مرده‌است." وی همچنین گفت که هرچند ممکن است کبودی‌های روی بدن ستار بهشتی، "بر اثر ضرب و شتم باشد، اما این کبودی‌ها نمی‌تواند عامل مرگ باشد".[۳۰]

۱ آذر: رئیس سازمان پزشکی قانونی اعلام کرد که بررسی علت مرگ ستار بهشتی به پایان رسیده، اما هنوز اجازه انتشار نداریم..[۳۱]

مهدی دواتگری نماینده ویژه مجلس شورای اسلامی در پرونده درگذشت ستار بهشتی، اقدام نیروی انتظامی در نگهداری وی در تحت نظرگاه فتا را غیر قانونی اعلام کرد. وی اعلام کرد که نیروی انتظامی به جای انتقال ستار بهشتی به بازداشتگاه آگاهی، وی را به "تحت نظرگاه پلیس فتا" منتقل کرد و دو شبانه روز هم او را آنجا نگهداری کرد که در نهایت متهم در آنجا درگذشت.[۳۲]

۲ آذر: اطلاعیه دادستانی تهران جزییات بیشتری از مرگ ستار بهشتی ارایه می‌کند: "در تاریخ ۱۰ آبان متهم به همراه مامورین به شعبه بازپرسی اعزام گردیده و پلیس فتا طی گزارشی درخواست می‌کند به لحاظ انجام تحقیقات بیشتر در مورد متهم ده روز در اختیار مامورین پلیس فتا قرار گیرد."[۳۳]

در بخش دیگری از این اطلاعیه نطر کمیسیون پزشکی ۷ نفره (پزشکان متخصص پزشکی قانونی) که به تاریخ ۳۰ آبان صادر گردیده، آمده‌است: "محتمل‌ترین علت منجر به فوت می‌تواند پدیدهٔ شوک باشد که در صورت احراز ایراد ضربه یا ضربات به نقاط حساس بدن یا فشارهای شدید روانی، این عوامل می‌تواند عامل شوک مذکور باشد."[۳۴]

۶ آذر: مهدی دواتگری نماینده ویژه مجلس شورای اسلامی در پرونده درگذشت ستار بهشتی، تخلف پلیس در پرونده ستار بهشتی را "محرز" دانسته و اعلام کرده‌است که پلیس فتا آقای بهشتی را "بدون دستور قضایی" و به طور "کاملاً غیرقانونی" نگهداری کرده‌است. مهدی دواتگری همچنین گفته‌است که "ابراز برائت پلیس از اشتباه صورت گرفته که منجر به هزینه برای نظام شده، با برکناری یا استعفای فرماندهی پلیس سایبری ایران، سرتیپ کمال هادیانفر، امکان پذیر است". "[۳۵]

۱۰ آذر: گوهر عشقی، مادر ستار بهشتی در مصاحبه با دویچه‌وله از رو به رو شدن با «قاتلان» پسرش خبر داده است. وی در این مصاحبه گفته است که به دلیل آنکه ماموران امنیتی حکم بازداشت دخترش را داشته‌اند، مجبور شده است که رضایت بدهد.[۳۶]

۱۱ آذر: اسماعیل احمدی مقدم، فرمانده پلیس ایران، سرهنگ محمدحسن شکریان، رییس پلیس فتای تهران را در جریان رسیدگی به پرونده ستار بهشتی از کار برکنار کرد. "قصور و ضعف در نظارت کافی بر عملکرد پرسنل تحت امر و روند رسیدگی پرونده متوفی" دلیل برکناری وی عنوان شد. "[۳۷]

۱۳ آذر: غلامحسین محسنی اژه‌ای، سخنگوی قوه قضائیه ایران تأیید کرد که در این پرونده "تاکنون ضرب و شتم و بددهانی مشخص شده است". وی همچنین گفت: "پس از تحقیق از ماموران نیروی انتظامی ۷ نفر از آنها بازداشت شدند که دو یا سه نفر از آنها با قرار قانونی هم اکنون آزاد هستند."[۳۸]

۲۳ آذر: براساس گفته‌ی یک منبع آگاه به بی‌بی‌سی فارسی، در مراسم چهلم ستار بهشتی ماموران امنیتی به خانواده ستار بهشتی حمله کرده‌اند و خواهر و مادر او را مورد ضرب و شتم قرار داده‌اند به گونه‌ای که روسری از سر خواهر ستار بهشتی افتاده است.[۳۹][۴۰][۴۱]

۲۸ آذر: علی مطهری، نماینده‌ی مردم تهران در مجلس شورای اسلامی ایران خواستار عذرخواهی وزیر کشور و فرمانده‌ی پلیس از خانواده‌ی ستار بهشتی شد. علاوه بر این، وی مرگ طبیعی ستار بهشتی را نیز رد کرد: «محال است بهشتی به مرگ طبیعی فوت کرده باشد، خصوصاً که وی جوانی با بنیه جسمی قوی بوده است.»[۴۲][۴۳]

۱ دی: مادر ستار بهشتی در گفتگو با مادران پارک لاله از شکسته بودن چند انگشت و پای ستار بهشتی در هنگام شستشوی جسد وی خبر داده است. همچنین وی بیان کرد که پیش از این نیز از روی دست خط ستار که در درون زندان نوشته شده بود به این موضوع پی برده بود که ستار به راحتی نمی توانسته حروف شکسته را مطابق روال همیشگیش بنویسد و احتمالاً انگشتانش آسیب دیده بوده است. این سخنان را در حالی مادر ستار بهشتی بیان کرده است که در هیچ یک از گزارش‌های رسمی اشاره‌ای به این مورد نشده است. [۴۴]

۹ دی: ۵۰روز پس از مرگ ستار، در گزارش محرمانه پزشکی قانون فاش شد:ستار بهشتی براثر ضربه و شوک فیزیکی و متلاشی شدن٬ بیضه‌اش کشته شده است. همچنین آثار سوختگی نیز در ناحیه بیضه‌های وی نیز ثبت شده است.[۴۵]

۲ مهر ۱۳۹۲: مادر ستار بهشتی با نوشتن نامه‌ای به بان کی مون، دبیرکل سازمان ملل متحد، از وی خواست در جریان اولین سفر حسن روحانی به نیویورک که به منظور حضور در شصت و هشتمین مجمع عمومی سازمان ملل متحد بر‌گزار شده بود، با وی در خصوص رسیدگی صحیح به پرونده قتل پسرش مذاکره و همکاری وی را به دست آورد.[۴۶]

۱۸ آبان ۱۳۹۲: دکتر رضا حیدرپور که پس از مرگ ستار بدن او را را معاینه کرد و در گزارش خود آثار ضرب و شتم و شکنجه‌هائی که روی بدن ستار بود را در پرونده وی درج کرده بود بازداشت شد و به بند ۲۰۹ انتقال یافت.[۴۷]

دیدار کاترین اشتون با مادر ستار بهشتی[ویرایش]

کاترین اشتون مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا ضمن سفری که به ایران داشت با "فعالان زن" دیدار کرد و آنطور که لیز دوست خبرنگار بی بی سی در صفحه توئیتر خود نوشته گوهر عشقی مادر ستار بهشتی یکی از ۷ زنی بود که اشتون با آن ها دیدار داشته است.[۴۸]

حکم دادگاه در محکومیت قاتل[ویرایش]

این پرونده پس از کش و قوس‌های فراوان در ۱۶ مرداد ۱۳۹۳ منجر به صدور کیفرخواست با اتهام قتل شبه عمد برای یکی از مأموران پلیس فتا شد، قاتل به سه سال حبس تعزیری، دو سال اقامت اجباری (تبعید) در نقطه معین و ۷۴ ضربه شلاق محکوم شد. اولیای دم ستار بهشتی به این موضوع اعتراض کردند و پرونده برای اظهارنظر به دادگاه عمومی ارجاع شد و این مرجع با رد اعتراض اولیای دم، در نهایت نظر دادستانی مبنی بر شبه‌عمد بودن قتل ستار بهشتی را تأیید کرد.[۴۹][۵۰][۵۱]

ویدئو های مربوط به مراسم چهلم[ویرایش]

جستارهای وابسته[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. «وبلاگ ستار بهشتی». ستار بهشتی، دوشنبه ۸ آبان ۱۳۹۱. 
  2. «نگرانی عفو بین‌الملل از "احتمال زیاد" مرگ ستار بهشتی در اثر شکنجه». بی‌بی‌سی فارسی، جمعه ۹ نوامبر ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۰ نوامبر ۲۰۱۲. 
  3. ۳٫۰ ۳٫۱ ۳٫۲ ۳٫۳ «وبلاگ‌نویس درگذشته در زندان، در رباط‌کریم دفن شد». بی‌بی‌سی فارسی، پنج شنبه ۸ نوامبر ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۰ نوامبر ۲۰۱۲. 
  4. «ستار بهشتی در گورستان رباط کریم دفن شده‌است». دویچه وله فارسی، پنج‌شنبه ۸ نوامبر ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۱ نوامبر ۲۰۱۲. 
  5. «Sattar Beheshti, Iranian Blogger, Reportedly Tortured To Death In Prison». هافینگتن پست، پنج‌شنبه ۸ نوامبر ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۱ نوامبر ۲۰۱۲. 
  6. «نامه زندانیان سیاسی از اوین: ستار بهشتی شکنجه شده بود». رادیو فردا، شنبه ۱۰ نوامبر ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۱ نوامبر ۲۰۱۲. 
  7. «گروهی از زندانیان سیاسی ایران: ستار بهشتی را شکنجه کرده بودند». بی‌بی‌سی فارسی، شنبه ۱۰ نوامبر ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۱ نوامبر ۲۰۱۲. 
  8. «درخواست بین‌المللی برای تحقیق درباره مرگ ستار بهشتی». دویچه وله فارسی، جمعه ۹ نوامبر ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۱ نوامبر ۲۰۱۲. 
  9. «مادر ستار بهشتی: رضایت نمی‌دهم؛ ستار به مرگ طبیعی نمرده؛ فرزندم را کشته‌اند.». سحام‌نیوز، چهارشنبه ۲۱ نوامبر ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۲۲ نوامبر ۲۰۱۲. 
  10. «آمریکا خواهان روشن شدن چگونگی "قتل" ستار بهشتی شد». دویچه وله فارسی، شنبه ۱۰ نوامبر ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۱ نوامبر ۲۰۱۲. 
  11. تصویر شکایتنامه ستار بهشتی از شکنجه در زندان
  12. ابهامات زیاد در نامه متوفی/ زمان مرگ متهم در اختیار پلیس بوده‌استخبرگزاری فارس
  13. ابهام در سرنوشت ستار بهشتی
  14. پرونده وبلاگ نویس ایرانی را در صورت ضرورت بررسی می‌کنیم خبرگزاری کار (ایلنا)
  15. نگرانی عفو بین‌الملل از "احتمال زیاد" مرگ ستار بهشتی در اثر شکنجه بی‌بی‌سی فارسی
  16. گروهی از زندانیان سیاسی ایران: ستار بهشتی را شکنجه کرده بودند بی‌بی‌سی فارسی
  17. دستگاه قضا و وزارت‌خارجه درباره مرگ وبلاگ نویس سکوت نکنند خبرگزاری مهر
  18. کمیته ویژه پیگیری مرگ ستار بهشتی در مجلس تشکیل شد خبرگزاری مهر
  19. بیانیه قوه قضائیه درباره مرگ وبلاگ نویس/ قاطع و بی اغماض برخوردمی کنیم خبرگزاری مهر
  20. بیانیه جبهه مشارکت ایران اسلامی و سازمان دانش آموختگان ایران در محکومیت قتل ستار بهشتی سایت کلمه
  21. بیانیه جبهه مشارکت در محکومیت شکنجه و قتل احتمالی ستار بهشتی جنبش راه سبز
  22. آثار ضرب و شتم در بدن «ستار بهشتی» دیده نشده‌است خبرگزاری فارس
  23. پزشکی قانونی وجود ۵ کبودی را در جسد ستار بهشتی تایید کردبی‌بی‌سی فارسی
  24. «پلیس ایران: از فوت ستار بهشتی متاسفیم». بی‌بی‌سی فارسی، سه‌شنبه ۱۳ نوامبر ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۴ نوامبر ۲۰۱۲. 
  25. «شکستن سکوت دادستانی درباره مرگ ستار بهشتی». دویچه وله فارسی، چهارشنبه ۱۴ نوامبر ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۵ نوامبر ۲۰۱۲. 
  26. «صادق لاریجانی از بررسی احتمال مرگ ستار بهشتی 'در اثر شکنجه' خبر داد». بی‌بی‌سی فارسی، چهارشنبه ۱۴ نوامبر ۲۰۱۲. بازبینی‌شده در ۱۵ نوامبر ۲۰۱۲. 
  27. ابهام در اعتبار گزارش مجلس در مورد پرونده ستار بهشتیبی‌بی‌سی فارسی
  28. «تبعید ابوالفضل عابدینی به زندان اهواز، پس از اعلام شهادت درباره شکنجه ستار بهشتی در حضور قاضی». کلمه، پنجشنبه, ۲۵آبان، ۱۳۹۱. بازبینی‌شده در ۲۷آبان، ۱۳۹۱. 
  29. «اعتراض زندانیان سیاسی به تبعید 'شاهد آثار شکنجه' ستار بهشتی». بی‌بی‌سی فارسی، ۲۷ آبان ۱۳۹۱. بازبینی‌شده در ۲۷ آبان ۱۳۹۱. 
  30. «پزشکی قانونی ایران: کبودی‌ها عامل مرگ ستار بهشتی نیست». بی‌بی‌سی فارسی، ۲۹ آبان ۱۳۹۱. بازبینی‌شده در ۲۹ آبان ۱۳۹۱. 
  31. " «"اجازه انتشار نتیجه پرونده ستار بهشتی را نداریم"». بازتاب امروز، ۱ آذر ۱۳۹۱. بازبینی‌شده در ۱ آذر ۱۳۹۱. 
  32. «نماینده ویژه مجلس در پرونده مرگ ستار بهشتی: محل نگهداری متهم غیرقانونی بود». بازتاب امروز، ۱ آذر ۱۳۹۱. بازبینی‌شده در ۲ آذر ۱۳۹۱. 
  33. «اطلاعیه دادستانی: مرگ بهشتی احتمالاً از شوک متاثر از ضربه به نقاط حساس». بازتاب امروز، ۲ آذر ۱۳۹۱. بازبینی‌شده در ۳ آذر ۱۳۹۱. 
  34. «اطلاعیه دادستانی تهران در خصوص فوت ستار بهشتی/ تشریح جزئیات بررسی». خبرگزاری مهر، ۲ آذر ۱۳۹۱. بازبینی‌شده در ۳ آذر ۱۳۹۱. 
  35. «نماینده ویژه مجلس ایران: فرمانده پلیس فتا برکنار شود یا استعفا کند». بی‌بی‌سی فارسی، ۶ آذر ۱۳۹۱. بازبینی‌شده در ۶ آذر ۱۳۹۱. 
  36. «مادر ستار بهشتی: قاتلان را نشانم دادند و با تهدید رضایت گرفتند». دویچه‌وله فارسی، ۱۰ آذر ۱۳۹۱. بازبینی‌شده در ۱۳ آذر ۱۳۹۱. 
  37. «رییس پلیس فتای تهران برکنار شد». بی‌بی‌سی فارسی، 11 آذر ۱۳۹۱. بازبینی‌شده در 11 آذر ۱۳۹۱. 
  38. «قوه قضائیه ایران: ستار بهشتی مورد ضرب و شتم قرار گرفته بود». بی‌بی‌سی فارسی، ۱۳ آذر ۱۳۹۱. بازبینی‌شده در ۱۳ آذر ۱۳۹۱. 
  39. «خانواده ستار بهشتی در مراسم چهلمش مورد 'ضرب و شتم' قرار گرفتند». بی‌بی‌سی فارسی، ۲۳ آذر ۱۳۹۱. بازبینی‌شده در ۲۳ آذر ۱۳۹۱. 
  40. «صبا آذرپیک : نیروی انتظامی عامدانه مراسم ستار بهشتی را به هم زد». رادیو زمانه. 
  41. «روایتی از بهم زدن مراسم چهلم ستار بهشتی توسط ماموران ناجا». بازتاب. 
  42. «گزارش مرگ ستار بهشتی در مجلس قرائت می‌شود». دویچه‌وله فارسی، ۲۹ آذر ۱۳۹۱. بازبینی‌شده در ۴ دی ۱۳۹۱. 
  43. «علی مطهری: وزیر کشور و فرمانده پلیس از خانواده ستار بهشتی عذرخواهی کنند». بی‌بی‌سی فارسی، ۲۸ آذر ۱۳۹۱. بازبینی‌شده در ۴ دی ۱۳۹۱. 
  44. «مادر ستار بهشتی: نتوانسته بود درست بنویسد، انگشتانش را شکسته بودند». کلمه، ۱ دی ۱۳۹۱. بازبینی‌شده در ۴ دی ۱۳۹۱. 
  45. «بیضه های مقتول زیر شکنجه متلاشی شده بود». پیک نت، ۹ دی ۱۳۹۱. بازبینی‌شده در ۱۰ دی ۱۳۹۱. 
  46. استمداد مادر ستاربهشتی از دبیرکل سازمان ملل برای پیگیری پرونده فرزندش سحام‌نیوز
  47. «پزشک پرونده ستار بهشتی بازداشت شد». بازبینی‌شده در ۱۲ نوامبر ۲۰۱۳. 
  48. «کاترین اشتون با نرگس محمدی و گوهر عشقی دیدار کرد». BBC فارسی، ۱۹ اسفند ۱۳۹۲. 
  49. حکم قاتل ستار بهشتی اعلام شد: 3 سال حبس تعزیری و 74 ضربه شلاق خبرگزاری انتخاب
  50. قاتل ستار بهشتی به سه سال زندان محکوم شد بی‌بی‌سی فارسی
  51. سه سال حبس برای قاتل ستار بهشتی، حکمی که داغ مادر را تازه کرد دویچه‌وله فارسی