سامانه پنجره‌ای

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
Layers of the windowing system-based graphical user interface
The display server (here called Wayland compositor) is the central component of a windowing system. It communicates with its clients over the display server protocol.
Typical elements of a window. The window decoration is either drawn by the window manager (X11) or by the client (Wayland). The drawing of the content is the task of the client.

یک سامانه پنجره‌ای (به انگلیسی: windowing system) که به آن سامانه پنجره نیز گفته می‌شود، یکی از اجزای واسط گرافیکی کاربر و مختص محیط میزکار می‌باشد که پیاده سازی و پشتیبانی آن توسط مدیر پنجره صورت می‌گیرد، و وظیفه فراهم آوردن بستری، برای بکار گرفتن سخت افزارهای گرافیکی مثل موشواره و صفحه کلید را بر عهده دارد. اصولا وظیفه رسم اشاره گر موشواره بر عهده سامانه پنجره‌ای می‌باشد. (منظور همان آیکن کوچک که غالبا شبیه به فلش است).

ممکن است برای برخی از عناصر گرافیکی مثل بعضی از قسمت‌های مدیر پنجره، یا بعضی از برنامه‌های کاربردی نیز اصطلاح سامانه پنجره‌ای، استفاده شود. اگر چه بعضی از سیستم عامل‌ها بین برنامه‌های کاربردی، مدیر پنجره‌ها و تکنولوژی‌های مختص خود تفاوت قائل می‌شوند، سامانه پنجره‌ای هیچ گونه تفاوتی بین پنجره‌های خود و سایر پنجره‌ها، نمی‌گذارد.

از دید یک برنامه نویس، سامانه پنجره‌ای وظیفه فراهم آوردن ملزومات گرافیکی اولیه مانند رندر کردن نویسه‌ها، رسم خطوط بر روی صفحه و مهمتر از همه ایجاد یک دید انتزاعی از سخت افزار گرافیکی بطوری که بالاتر از رابط‌های گرافیکی ای مانند مدیر پنجره قرار گیرد را برعهده دارد.

یک سامانه پنجره‌ای اجرای همزمان چندین برنامه را برای رایانه کاربران به ارمغان می‌آورد. به این صورت که هر برنامه در پنجره مربوط به خود که غالبا مستطیل شکل است اجرا می‌شود. هر چند که وظیفه تعامل پنجره‌ها با یکدیگر، بر عهده مدیر پنجره است، ولی بیشتر سامانه‌های پنجره‌ای باستفاده از تکنیکی موسوم به re-parenting ساز و کاری فراهم می‌کنند تا پنجره‌ها بتوانند روی هم قرار گیرند.

بعضی از سامانه‌های پنجره‌ای مانند سامانه پنجره ایکس قابلیت‌های پیشرفته‌ای از قبیل Network transparency دارند که به کاربر اجازه می‌دهد تا برنامه‌های گرافیکی را از طریق کامپیوتر راه دور اجرا نماید. سامانه پنجره ایکس یک راهبرد چند لایه‌ای محض دارد که اجازه نمی‌دهد هیچ گونه رویهٔ خاصی در مورد شکل و شمایل و رفتار واسط گرافیکی کاربر، بدون گذشت از مدیر پنجره ایکس، ابزار ویجت و محیط میزکار اجرا شود.

فهرست سامانه‌های پنجره‌ای[ویرایش]

سامانه‌های مختص سیستم عامل‌های شبه یونیکس[ویرایش]

سامانه‌های پنجره‌ای برای وب جهان‌گستر[ویرایش]

سایر سامانه‌ها[ویرایش]

سیستم عامل‌هایی مانند مایکروسافت ویندوز، مک او اس (تا نسخه ۹) و پالم (سیستم‌عامل)، سامانه پنجره‌ای دارند که با سیستم عامل ترکیب شده است.

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «Windowing system»، ویکی‌پدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۱۳۹۱/۰۹/۲۸ ~ ۲۰۱۲/۱۲/۱۸).